Zakład Ubezpieczeń Społecznych wyliczy emeryturę, uwzględniając pracę w Kanadzie

Dwa akty prawne regulujące kwestię otrzymywania świadczeń z ubezpieczenia społecznego przez osoby ubezpieczone w Polsce lub Kanadzie wejdą w życie 1 października 2009 r. Jest to umowa z 2 kwietnia 2008 r. o zabezpieczeniu społecznym między Polską a Kanadą oraz porozumienie administracyjne z 2 kwietnia 2008 r. w sprawie stosowania tej umowy.

Osoby, które pracowały w Polsce i Kanadzie, mogą ubiegać się w ZUS o emeryturę, rentę z tytułu niezdolności do pracy, rentę rodzinną po osobach, które pracowały w obu państwach, jednorazowe odszkodowania oraz renty z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych oraz wypłaty zasiłków pogrzebowych. Ponadto umowa obejmuje świadczenia z systemu rolniczego ustalane przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Po stronie kanadyjskiej umowa dotyczy świadczeń emerytalno-rentowych i rent rodzinnych.

Umowa przewiduje, że przy ustalaniu prawa do świadczeń bierze się pod uwagę wszystkie okresy ubezpieczenia w Polsce i Kanadzie (zasada sumowania okresów). Dzięki temu polski pracownik będzie mógł ubiegać się o emeryturę czy rentę, pomimo że ma zbyt krótkie okresy ubezpieczenia w Polsce, żeby otrzymać te świadczenia.

Na przykład może to dotyczyć mężczyzny ubiegającego się o emeryturę z ZUS, który posiada 18-letni okres ubezpieczenia w Polsce. To zbyt krótki okres ubezpieczenia, żeby móc otrzymać emeryturę z ZUS. Ale po doliczeniu na przykład dziewięcioletniego okresu ubezpieczenia w Kanadzie staż takiej osoby będzie wynosił 27 lat. ZUS wyliczy najpierw teoretyczną kwotę emerytury, uwzględniając wszystkie lata ubezpieczeniowe w obydwu krajach. Następnie obliczy rzeczywiście należną kwotę świadczenia za okres przepracowany tylko w Polsce. Kwota wypłacanego przez ZUS świadczenia temu mężczyźnie będzie odpowiadała stosunkowi polskich okresów ubezpieczenia (w tym przypadku 18 lat) do sumy wszystkich okresów ubezpieczenia w Polsce i za granicą (w tym przypadku 27 lat).

Osoba zamieszkała w Polsce będzie mogła złożyć wniosek o świadczenia polskie i kanadyjskie w I oddziale ZUS z Łodzi (tylko on rozpatruje wnioski) lub w oddziale właściwym według jej miejsca zamieszkania, który przekaże skompletowany wniosek do I Oddziału ZUS w Łodzi. Z kolei osoba zamieszkała w Kanadzie będzie mogła złożyć wniosek o świadczenia polskie i kanadyjskie w placówkach instytucji kanadyjskiej Service Canada.

Paweł Jakubczak

Art. 2, 11, 16 umowy z 2 kwietnia 2008 r. o zabezpieczeniu społecznym między Polską a Kanadą (Dz.U. z 2009 r. nr 133, poz. 1095).

Art. 2 i 5 porozumienia administracyjnego z 2 kwietnia 2008 r. w sprawie stosowania tej umowy (Dz.U. z 2009 r. nr 133, poz. 1097).