Uchwała nie może ograniczać działalności gospodarczej na terenie gminy

Narzucenie podmiotom uprawnionym do świadczenia usług komunalnych miejsca unieszkodliwiania odpadów w sposób niezgody z prawem ingeruje w swobodę działalności gospodarczej.

Rada Miasta Wysokie Mazowieckie podjęła uchwałę nr XLVIII/198/10 w sprawie określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie odbierania odpadów komunalnych od właścicieli nieruchomości, opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie miasta. W par. 1 radni wskazali na konieczność udzielenia przez przedsiębiorcę informacji o technologiach stosowanych lub przewidzianych do stosowania przy świadczeniu usług w zakresie działalności oraz przedstawienia proponowanych zabiegów z zakresu ochrony środowiska i ochrony sanitarnej planowanych po zakończeniu działalności. Dodatkowo we wniosku należało określić rodzaj odpadów komunalnych odbieranych od właścicieli nieruchomości, sposób realizacji obowiązku ograniczenia masy odpadów ulegających biodegradacji składowanych na składowisku odpadów oraz udokumentować gotowość ich przyjęcia przez przedsiębiorcę prowadzącego działalność w zakresie odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, spełniającego wymagania odnośnie do miejsc odzysku i unieszkodliwiania. Równocześnie rada uregulowała kwestię wyposażania właścicieli nieruchomości w pojemniki do gromadzenia odpadów przez przedsiębiorcę ubiegającego się o uzyskanie zezwolenia. Dodatkowo w par. 3 ust. 7 organ stanowiący postanowił o formie udokumentowania gotowości odbioru nieczystości ciekłych - oświadczeniem z Zakładu Wodociągów, Kanalizacji i Energetyki Cieplnej - przez konkretną stację zlewną lub inną stację zlewną z terenu miasta.

W ocenie organu nadzoru uchwała została podjęta z istotnym naruszeniem art. 7 ust. 3a ustawy z 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2005 r. nr 236, poz. 2008 z późn. zm.), zgodnie z którym organ stanowiący gminy określa wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie odpowiedniego zezwolenia, wskazując jedynie: opis wyposażenia technicznego (uwzględniający wymagania dotyczące pojazdów, pojemników lub worków oraz bazy transportowej; zabiegi sanitarne i porządkowe związane ze świadczonymi usługami) oraz miejsca odzysku lub unieszkodliwiania odpadów komunalnych. Zdaniem wojewody brak jest natomiast podstaw do umieszczania w uchwale postanowień dotyczących wymagań formalnych wniosku określonych przez ustawodawcę w art. 8 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Organ stanowiący gminy przekroczył swoje kompetencje zdaniem wojewody również wskazując przedsiębiorcę jako podmiot właściwy do zaopatrzenia właścicieli w odpowiednie punkty gromadzenia nieczystości. Takie unormowanie stanowi element umowy cywilnoprawnej kształtującej wzajemne relacje między przedsiębiorcą a właścicielem nieruchomości i nie można go kwalifikować jako regułę postępowania w zakresie uzyskania zezwolenia na prowadzenie działalności polegającej na odbieraniu odpadów komunalnych. Zapis ten został podjęty bez ustawowego upoważnienia i stanowi niedopuszczalne ograniczenie swobody umów, wyrażonej w art.353¹ kodeksu cywilnego.

Narzucając podmiotom uprawnionym do świadczenia usług komunalnych miejsce unieszkodliwiania odpadów oraz indywidualizując stację zlewną w ocenie organu nadzoru rada miasta naruszyła zasadę generalności aktu prawa miejscowego. Równocześnie regulacja ta w sposób istotny narusza art. 20 i art. 22 Konstytucji RP oraz art. 6 ustawy z 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. 2007 r., nr 155, poz. 1095 z późn. zm.). Na podstawie tych przepisów podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach.

opracowała Hanna Wesołowska