Rada gminy nie może ustalać opłat za wyżywienie w przedszkolu

Organ stanowiący samorządu nie ma kompetencji do uzależniania odpłatności w przedszkolu od liczby uczęszczających do niego dzieci z jednej rodziny.

Rada Gminy Zadzim uchwałą nr XL/195/09 z 31 grudnia 2009 r. ustaliła opłaty za świadczenia w przedszkolach i oddziałach przedszkolnych na terenie gminy. W par. 3 uchwały rada wskazała, jakie składniki wchodzą w skład opłaty za żywienie, natomiast w par. 4 ustaliła wysokość tej opłaty. W par. 5 uchwały radni z kolei określili opłatę miesięczną za realizację zadań z zakresu opieki, wychowania i uczenia się wykraczających poza podstawę programową wychowania przedszkolnego w kwocie 10 zł. Równocześnie w par. 7 uchwały znalazło się unormowanie, na mocy którego rada postanowiła, że w przypadku gdy w danym roku do przedszkola (oddziału przedszkolnego) uczęszcza dwoje lub więcej dzieci z jednej rodziny, opłata ulega obniżeniu o 50 proc. przy drugim dziecku, o 100 proc. przy trzecim dziecku.

W ocenie wojewody ustalenie wysokości opłaty za żywienie w treści uchwały narusza art. 67a ust. 3 ustawy o systemie oświaty, zgodnie z którym warunki korzystania ze stołówki szkolnej, w tym wysokość opłat za posiłki, ustala dyrektor szko- ły w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę. W świetle art. 5c pkt 3 wskazanej ustawy zadania i kompetencje organu prowadzącego określone w art. 67a ust. 3 ustawy o systemie oświaty wykonuje odpowiednio: wójt (burmistrz, prezydent miasta). Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 1 ustawy, ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o szkole - należy przez to rozumieć także przedszkole. Oznacza to, że rada nie posiada jakichkolwiek kompetencji do ustalenia opłat za wyżywienie dzieci w przedszkolu, ponieważ z mocy ustawy jest to uprawnienie dyrektora przedszkola (szkoły), który powinien ustalić tę opłatę w porozumieniu z wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta).

Dodatkowo ustalenie opłat za realizację zadań z zakresu opieki, wychowania i uczenia się wykraczające poza podstawę programową wychowania przedszkolnego, bez wskazania, jakie świadczenia składają się na tę kwotę oraz jaki jest koszt poszczególnych świadczeń, są niezgodne z art. 14 ust. 5 ustawy o systemie oświaty. W sprzeczności z prawem pozostaje również unormowanie par. 6 uchwały, zgodnie z którym zajęcia w postaci nauki tańca i nauki języków obcych opłacane są odrębnie. Przepisy art. 14 ust. 5 ustawy o systemie oświaty nie upoważniają jednak rady do ustanowienia subdelegacji na rzecz dyrektora przedszkola (szkoły) w zakresie prawa ustalania opłaty za świadczenia realizowane przez przedszkole. Równocześnie zdaniem wojewody różnicowanie opłat za korzystanie z opieki przedszkolnej od liczby dzieci uczęszczających do przedszkola z jed-nej rodziny narusza art. 32 Konstytucji Rzeczpospolitej. Tym samym rada naruszyła zasadę równego traktowania podmiotów prawa posiadających tę samą cechę, istotną dla celów regulacji. Powyższe rozważania mają również zastosowanie do treści par. 8 uchwały, na mocy którego opłata nie jest pobierana w przypadku nieobecności dziecka w przedszkolu przez cały miesiąc. Ograniczenie możliwości zwrotu opłat za korzystanie z usług przedszkola w przypadku nieuczęszczania dziecka przez cały miesiąc w niewątpliwy sposób dyskryminuje rodziców dzieci, którzy zobowiązani są ponosić opłaty, w sytuacji gdy dziecko nie uczestniczy w zajęciach, np. z powodu choroby w terminie krótszym niż miesiąc.