Strażnik może sprawdzić dokumenty przewoźnika

Od 1 marca 2011 r. weszła w życie ustawa o publicznym transporcie zbiorowym, która zmienia dotychczasowy sposób funkcjonowania i organizowania przewozów w transporcie publicznym (drogowym, kolejowym, innym szynowym, linowym, linowo-terenowym, morskim oraz w żegludze śródlądowej). Zorganizowanie regularnego przewozu osób leży teraz w gestii organizatora publicznego transportu zbiorowego. Są nimi jednostki samorządu terytorialnego oraz minister infrastruktury. W pozostałym zakresie przewóz osób jest wykonywany przez przewoźników komercyjnych i ma funkcjonować na zasadach rynkowych. Nowa ustawa wprowadza jednak nie tylko systemowe zmiany w organizacji transportu w skali regionalnej i lokalnej. Poszerzyła ona kompetencje strażników gminnych (miejskich).

Nowym zadaniem straży gminnej została kontrola publicznego transportu zbiorowego. Jej zakres jest jednak ograniczony do kontroli dokumentów związanych z wykonywaniem publicznego transportu zbiorowego, o których mowa w art. 28 ust. 1 i art. 34 ust. 1 ustawy o publicznym transporcie drogowym oraz warunków realizacji przewozów w nich określonych.

Chodzi tutaj o możliwość sprawdzania zaświadczenia potwierdzającego posiadanie uprawnień do wykonywania publicznego transportu zbiorowego na danej linii komunikacyjnej, liniach komunikacyjnych lub sieci komunikacyjnej. Zaświadczenie oraz aktualny rozkład jazdy powinny znajdować się w środku transportu, w którym wykonywany jest publiczny transport zbiorowy w transporcie drogowym i powinny być okazywane na żądanie uprawnionego organu kontroli.

Strażnicy gminni będą mogli również sprawdzać potwierdzenia zgłoszenia przewozów.

Przewóz osób w zakresie publicznego transportu zbiorowego niebędący przewozem o charakterze użyteczności publicznej może być bowiem wykonywany przez przedsiębiorcę po dokonaniu zgłoszenia o zamiarze wykonywania takiego przewozu do organizatora właściwego ze względu na obszar lub zasięg przewozów i wydaniu przez tego organizatora potwierdzenia zgłoszenia przewozu. Potwierdzenie uprawnia do wykonywania publicznego transportu zbiorowego na określonej linii komunikacyjnej.

Powyższe oznacza w praktyce, że strażnik straży gminnej (miejskiej) ma uprawnienia do kontroli, w ograniczonym zakresie, publicznego transportu zbiorowego i nakładania kar pieniężnych w drodze decyzji administracyjnych w trybie przepisów ustawy z 6 września o transporcie drogowym.

Kary za wykonywanie przewozu drogowego z naruszeniem przewozu drogowego z naruszeniem przepisów dotyczących publicznego transportu zbiorowego określa załącznik do ustawy o transporcie drogowym. Od 1 marca 2011 r. za wykonywanie regularnego przewozu osób bez wymaganego zaświadczenia na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzenia zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym może zostać nałożona kara 6 tys. zł. Z kolei za wykonywanie regularnego przewozu osób przez podmiot posiadający zaświadczenie na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzenie zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym, bez obowiązującego rozkładu jazdy grozi 2 tys. zł.

Zróżnicowane są natomiast kary za wykonywanie regularnego przewozu osób z naruszeniem warunków określonych w zaświadczeniu na wykonywanie publicznego transportu zbiorowego albo potwierdzeniu zgłoszenia przewozu w publicznym transporcie zbiorowym. Jeżeli będą one dotyczyły dni, kara będzie mogła wynieść 2 tys. zł. W przypadku naruszenia ustalonych godzin odjazdu i przyjazdu - 500 zł. Jeżeli zostanie natomiast naruszona ustalona trasa przejazdu lub wyznaczonych przystanków, kara będzie mogła wynieść 3 tys. zł.

W związku ze zmianami w zakresie uprawnień strażników gminnych został rozszerzony także minimalny zakres programu szkolenia podstawowego tych funkcjonariuszy o zagadnienia związane z procedurą postępowania administracyjnego. Dotyczy to głównie zasad kontroli dokumentów wymaganych przy wykonywaniu publicznego transportu zbiorowego oraz warunków określonych w tych dokumentach. W sumie minimalne szkolenie w zakresie wybranych zagadnień postępowania administracyjnego, w odniesieniu do przepisów o transporcie drogowym, wynosi 20 godzin.

● wybrane zagadnienia z zakresu postępowania karnego - 10 godzin

● postępowanie w sprawach o wykroczenia - 40 godzin

● wybrane zagadnienia postępowania administracyjnego, w odniesieniu do przepisów o transporcie drogowym - 20 godzin

● wybrane zagadnienia z zakresu postępowania w sprawach nieletnich - 8 godzin

● elementy kryminalistyki - 6 godzin

● podstawowe elementy psychologii - 20 godzin

● wybrane zagadnienia z prewencji - 30 godzin

● użycie środków przymusu bezpośredniego - 10 godzin

● wybrane zagadnienia z zakresu ruchu drogowego - 30 godzin

● wybrane zagadnienia z techniki i taktyk interwencji - 60 godzin

● praktyka zawodowa odbywana w jednostce straży gminnej (miejskiej) - 160 godzin

Adam Makosz

adam.makosz@infor.pl

Art. 71 ustawy z 16 grudnia 2010 r. o publicznym transporcie zbiorowym (Dz.U. z 2011 r. nr 5, poz.13).

Art. 1 rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji z 25 lutego 2011 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szkolenia podstawowego strażników gminnych (miejskich) (Dz.U. nr 42, poz. 223).