Warto złożyć wniosek o zorganizowanie stażu

W dniu, w którym zamykaliśmy tygodnik, nie było jeszcze wiadomo, kiedy dokładnie środki zostaną przekazane. Mimo to pracodawcy zainteresowani pozyskaniem bezrobotnego stażysty wniosek o jego skierowanie mogą składać już dziś. Muszą jednak liczyć się z tym, że urząd pracy ma na jego rozpoznanie tylko miesiąc. Może sie zatem zdarzyć, że wniosek rozpatrzy negatywnie z powodu braku środków, które wpłyną w następnym dniu. Niemniej warto rozważyć skorzystanie z tej możliwości, gdyż zorganizowanie stażu nie wiąże się z zatrudnieniem skierowanych na niego bezrobotnych. Wykonują oni swoje obowiązki bez nawiązywania stosunku pracy z organizatorem stażu. Taki podmiot łączy jedynie cywilnoprawna umowa z urzędem pracy.

Podstawą prawną dla realizacji omawianej formy aktywizacji zawodowej jest ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (dalej: ustawa o promocji zatrudnienia) oraz rozporządzenie ministra pracy i polityki społecznej z 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych. Szczegółowe wymagania stawiane przez poszczególne urzędy pracy potencjalnym organizatorom stażu wskazywane są ponadto na stronach internetowych tych urzędów. Podmiot zgłaszający chęć i możliwość zorganizowania stażu musi zatem zapoznać się także z ich treścią.

W szczególnej sytuacji

Zgodnie z ustawą o promocji zatrudnienia staże organizowane są dla bezrobotnych znajdujących się w szczególnej sytuacji na rynku pracy. Zalicza się do nich: osoby do 25. roku życia, osoby długotrwale bezrobotne albo po zakończeniu realizacji kontraktu socjalnego, kobiety, które nie podjęły zatrudnienia po urodzeniu dziecka, osoby samotnie wychowujące co najmniej jedno dziecko do 18. roku życia, bezrobotnych w wieku powyżej 50 lat bądź bez kwalifikacji zawodowych, bez doświadczenia zawodowego lub bez wykształcenia średniego, osoby, które po odbyciu kary pozbawienia wolności nie podjęły zatrudnienia, a także niepełnosprawnych. Podmiot chcący zorganizować staż może we wniosku składanym do urzędu pracy wskazać imię i nazwisko bezrobotnego, którego chce przyjąć, ale ostateczna decyzja w tej sprawie należy do urzędu pracy. Trzeba także pamiętać, iż bezrobotny nie może odbywać ponownie stażu u tego samego organizatora na tym samym stanowisku pracy, na którym wcześniej odbywał staż, przygotowanie zawodowe w miejscu pracy lub przygotowanie zawodowe dorosłych. [przykład 1]

Nie tylko do pracodawcy

Starosta lub prezydent miasta na prawach powiatu, sprawujący zwierzchnictwo nad powiatowym urzędem pracy, może skierować bezrobotnych do odbycia stażu nie tylko do podmiotu będącego pracodawcą, ale także do przedsiębiorcy niezatrudniającego pracowników. To, czy podmiot chcący zorganizować staż ma lub nie ma pracowników, wpłynie natomiast na liczbę bezrobotnych, którzy będą mogli zostać przyjęci przez niego na staż. U organizatora, który jest pracodawcą, staż mogą bowiem odbywać jednocześnie bezrobotni w liczbie nieprzekraczającej liczby pracowników zatrudnionych u tego podmiotu w dniu składania wniosku w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy. U organizatora stażu, który nie jest pracodawcą, staż może zaś odbywać jednocześnie tylko jeden bezrobotny.

Zasadą jest, że czas odbywania stażu nie może przekraczać sześciu miesięcy. Na okres do 12 miesięcy można jednak skierować na staż:

wbezrobotnego do 25. roku życia lub

wbezrobotnego, który nie ukończył 27 lat - w okresie 12 miesięcy od dnia określonego w uzyskanym przez niego dyplomie, świadectwie lub innym dokumencie poświadczającym ukończenie szkoły wyższej.

Wymagane informacje

Podmiot chcący zorganizować staż musi złożyć do urzędu pracy wniosek zawierający co najmniej: jego dane (firmę lub imię i nazwisko, siedzibę i miejsce prowadzenia działalności oraz imię i nazwisko osoby upoważnionej do reprezentowania tego podmiotu), liczbę pracowników (w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy), liczbę przewidywanych miejsc pracy, na których bezrobotni będą odbywać staż, imię i nazwisko oraz stanowisko opiekuna stażysty (jedna osoba może jednocześnie sprawować opiekę nad nie więcej niż trzema bezrobotnymi), proponowany okres stażu (nie krótszy niż trzy miesiące), opis zadań, jakie będą wykonywane przez bezrobotnego (w tym nazwę zawodu lub specjalności, nazwę komórki organizacyjnej i stanowiska pracy oraz zakres zadań), a także wymagania dotyczące predyspozycji psychofizycznych i zdrowotnych, poziomu wykształcenia i minimalnych kwalifikacji niezbędnych do podjęcia stażu na danym stanowisku.

Zawarcie umowy

W terminie miesiąca od dnia otrzymania wniosku urząd pracy ma obowiązek poinformować na piśmie podmiot chcący zorganizować staż o sposobie jego rozpatrzenia. Jeśli starosta uwzględni taki wniosek, zawiera z organizatorem stażu cywilnoprawną umowę. Musi ona określać: firmę lub imię i nazwisko organizatora oraz jego siedzibę, imię i nazwisko osoby upoważnionej do reprezentowania organizatora, miejsce odbywania stażu, dane bezrobotnego odbywającego staż (imię i nazwisko, datę urodzenia, adres), imię i nazwisko oraz zajmowane stanowisko opiekuna stażysty, datę rozpoczęcia i zakończenia oraz program stażu, a także zobowiązanie organizatora do zapewnienia należytej realizacji stażu zgodnie z ustalonym programem. Pozostałe zapisy umowy mogą być swobodnie kształtowane przez strony w granicach obowiązującego prawa. [przykład 2]

Po podpisaniu umowy organizator stażu ma obowiązek zapoznać bezrobotnego z jego obowiązkami, a także zapewnić mu bezpieczne i higieniczne warunki odbywania stażu oraz profilaktyczną ochronę zdrowia - na zasadach przewidzianych dla pracowników. Stażysta musi zaś przestrzegać ustalonego przez organizatora rozkładu czasu pracy, sumiennie wykonywać zadania objęte programem stażu, stosować się do poleceń organizatora i opiekuna, o ile nie są one sprzeczne z prawem, a także przestrzegać przepisów i zasad obowiązujących u organizatora (w szczególności: regulaminu pracy, tajemnicy służbowej, zasad bezpieczeństwa i higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych).

Po zakończeniu realizacji programu stażu organizator - niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni - powinien wydać bezrobotnemu opinię zawierającą informacje o wykonywanych przez niego zadaniach oraz umiejętnościach praktycznych pozyskanych przez tę osobę w trakcie stażu.

Ważne

Zdaniem Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej (pismo z 21 kwietnia 2011 r., SPS-023-22217/11) przepisy nie nakładają na organizatora obowiązku zatrudnienia osoby bezrobotnej po odbyciu przez nią stażu, w związku z czym w treści wniosku może on, ale nie musi zadeklarować chęć przyjęcia do pracy takiej osoby. W opinii ministerstwa złożenie lub nie takiej deklaracji nie może być jedynym kryterium decydującym o skierowaniu bezrobotnego na staż do danego pracodawcy. Celem stażu jest bowiem zdobycie kwalifikacji lub umiejętności zawodowych oraz doświadczenia, które pozwolą bezrobotnemu na znalezienie pracy, niekoniecznie u pracodawcy, u którego odbywa on staż

Przykład 1

O skierowaniu decyduje starosta

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą chce przyjąć na staż swoją znajomą, samotnie wychowującą dziecko w wieku 14 lat. Aby było to możliwe, znajoma ta musi być zarejestrowana jako bezrobotna w powiatowym urzędzie pracy, do którego zwróci się z wnioskiem potencjalny organizator stażu. Musi mieć ona także predyspozycje psychofizyczne i zdrowotne, poziom wykształcenia oraz minimalne kwalifikacje niezbędne dla podjęcia stażu na proponowanym przez niego stanowisku. Organizator stażu może wskazać we wniosku do urzędu pracy, że chce przyjąć właśnie tę osobę. Zawarcie z nim umowy dotyczącej przeprowadzenia tej formy aktywizacji zawodowej, a także skierowanie na staż wskazanej przez niego znajomej zależy jednak od decyzji urzędu pracy. Przed wysłaniem bezrobotnej na staż urząd pracy może skierować ją na badania lekarskie.

Przykład 2

Przysługujące należności

Spółka rozważa złożenie w urzędzie pracy wniosku w sprawie zorganizowania stażu. Obawia się jednak, że w razie uwzględnienia jej wniosku będzie musiała płacić wynagrodzenie przyjętym na staż bezrobotnym, a po zakończeniu stażu zawrzeć z nimi umowy o pracę.

Nie będą ciążyć na niej takie obowiązki. Organizator stażu nie zatrudnia bowiem skierowanych do niego bezrobotnych, w związku z czym nie musi wypłacać im wynagrodzenia. Bezrobotnemu w okresie odbywania stażu przysługuje stypendium wypłacane przez urząd pracy. Zobowiązanie do zatrudnienia bezrobotnego po zakończeniu stażu ma zaś dobrowolny charakter i będzie mogło zostać zastrzeżone w umowie zawartej przez spółkę z urzędem pracy tylko, gdy wyrazi ona na to zgodę.

Anna Puszkarska

anna.puszkarska@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 53 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 z późn. zm.).

Par. 1 - 9 rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych (Dz.U. nr 142, poz. 1160).