Wpisywanie zabytków do rejestrów wymaga zmian
Właściciele nieruchomości o znaczeniu historycznym nie mają dziś ochrony prawnej przed wpisaniem ich do ewidencji zabytków. Naczelny Sąd Administracyjny spytał Trybunał Konstytucyjny, czy regulujący to zagadnienie przepis jest zgodny z ustawą zasadniczą, a rzecznik praw obywatelskich wniósł o stwierdzenie jego niekonstytucyjności.
NSA rozpoznawał sprawę ze skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 3 lipca 2019 r. (sygn. akt IV SA/Po 299/19), którą wniósł właściciel cmentarza. Skarga dotyczyła aktualizacji karty ewidencyjnej zabytku. To właśnie zasady jej sporządzania – wynikające z art. 22 ust. 2 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (t.j. Dz.U. z 2022 r. poz. 840) – wywołały istotne wątpliwości NSA dotyczące zgodności przepisu z konstytucją. NSA zadał więc pytanie prawne Trybunałowi Konstytucyjnemu.
NSA zapytał, czy art. 22 ust. 2 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków w związku z par. 14 i 15 rozporządzenia ministra kultury i dziedzictwa narodowego z 26 maja 2011 r. w sprawie prowadzenia rejestru zabytków, krajowej, wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz krajowego wykazu zabytków skradzionych lub wywiezionych za granicę niezgodnie z prawem (Dz.U. nr 113, poz. 661) w wersji przepisów tego rozporządzenia obowiązującej do 19 października 2019 r. – w zakresie, w jakim ogranicza prawo własności nieruchomości przez dopuszczenie ujęcia jej jako zabytku w wojewódzkiej ewidencji zabytków, bez zapewnienia właścicielowi gwarancji ochrony prawnej przed dokonaniem takiego ograniczenia – jest zgodny z art. 64 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz z art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z 20 marca 1952 r. (Dz.U. z 1995 r. nr 36, poz. 175 ze zm.; dalej: EKPC).
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.