Ustawa dopuszcza zwolnienie z VAT, natomiast rozporządzenie nie

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy z 11 marca 2004 r. o VAT, z tego podatku zwolniona jest dostawa terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane. Pojęcie to powinno być rozumiane zgodnie z definicją przewidzianą w art. 2 pkt 33 tej ustawy, która uzależnia stosowanie zwolnienia od posiadania przez grunt odpowiedniego statusu w planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku, w decyzji o warunkach zabudowy. Jednocześnie zgodnie z par. 13 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia ministra finansów z 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o VAT (Dz.U. nr 73, poz. 392) zwolniona z VAT została dzierżawa gruntów przeznaczonych na cele rolnicze, a także zbycie prawa użytkowania wieczystego tych gruntów.

Bliższa analiza powyższych regulacji ustawy o VAT i rozporządzenia wskazuje, że do pewnego stopnia może między nimi zachodzić sprzeczność. Należy bowiem zwrócić uwagę na art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy o VAT, z którego jasno wynika, że zbycie prawa użytkowania wieczystego stanowi dostawę towarów. Jeżeli zatem ustawa o VAT w art. 43 ust. 1 pkt 9 mówi o zwolnieniu z VAT dostawy terenów niezabudowanych, przez pojęcie dostawy należy rozumieć nie tylko zbycie własności danego terenu, ale również zbycie prawa użytkowania wieczystego. W istocie zatem zwolnienie z VAT zbycia prawa użytkowania wieczystego gruntu niezabudowanego jest regulowane zarówno przez ustawę VAT, jak i przepis rozporządzenia (nie wydaje się, aby jakakolwiek różnica wynikała z tego, że ustawa o VAT posługuje się określeniem "teren", zaś rozporządzenie słowem "grunt"), przy czym regulacje te nie są ze sobą w pełni zgodne. O ile bowiem w zakresie zbycia użytkowania wieczystego gruntów przeznaczonych na cele rolnicze, zarówno z ustawy o VAT, jak i z rozporządzenia wynika, że taka transakcja powinna być zwolniona z VAT, o tyle w przypadku np. gruntu nieprzeznaczonego na cele rolnicze, ale jednocześnie niebędącego gruntem budowlanym, pojawiają się wątpliwości. Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT zbycie takiego gruntu powinno być zwolnione z VAT, podczas gdy par. 13 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia sugeruje, że zbycie takie, jako pozostające poza zakresem zwolnienia z rozporządzenia, powinno być opodatkowane.

Jest jasne, że wskazaną powyżej wątpliwość należy rozstrzygnąć, dając prymat przepisom ustawy, które są aktem wyższego rzędu niż rozporządzenie. Jeśli zatem zbywane będzie np. użytkowanie wieczyste nieużytku, niemającego statusu terenu budowlanego w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy o VAT, to zbycie takie będzie zwolnione z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy VAT, bez względu na to, że transakcja taka nie mieści się w zakresie zwolnienia z par. 13 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia.

W świetle powyższych rozważań można dojść do wniosku, że w istocie par. 13 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w swojej części końcowej (tj. w zakresie, w jakim dotyczy zbycia prawa użytkowania wieczystego) jest przepisem zbędnym i może zostać skreślony. W każdym bowiem przypadku zbycie prawa użytkowania wieczystego gruntu przeznaczonego na cele rolnicze powinno być zwolnione z VAT już na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT - na podstawie art. 2 pkt 33 ustawy o VAT nie wydaje się, aby istniała możliwość, że grunt przeznaczony na cele rolnicze jednocześnie spełni definicję terenu budowlanego, którego zbycie byłoby opodatkowane VAT.

Par. 13 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w części dotyczącej zbycia prawa użytkowania wieczystego jest zbędny i może zostać skreślony

@RY1@i02/2013/155/i02.2013.155.07100020b.802.jpg@RY2@

Piotr Litwin doradca podatkowy, partner w EnodoAdvisors

Piotr Litwin

doradca podatkowy, partner w EnodoAdvisors