Najlepsi z najlepszych na Dolnym Śląsku

Do III etapu we Wrocławiu zakwalifikowali się najlepsi z najlepszych z trzech województw: dolnośląskiego, lubuskiego oraz opolskiego. Ich zadaniem był wybór prawidłowych odpowiedzi na 15 pytań z zakresu księgowości.

Po teście wszyscy uczestnicy wrocławskiego spotkania (nie tylko biorący udział w teście) mieli okazję zapoznać się z najnowszymi zmianami w zakresie podatków i technologicznymi nowinkami dla biur rachunkowych.

Obecnie kończą się prace Ministerstwa Finansów nad stworzeniem listy należytej staranności w VAT - mówił Bogdan Zatorski, ekspert konsultingu biznesowego w Sage. Resort liczy, że zakończą się one w połowie listopada. Chodzi o to, jakie przesłanki musi spełnić podatnik, aby dochować należytej staranności i nie stracić prawa do odliczenia VAT. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości UE, podatnika można pozbawić tego fundamentalnego prawa w VAT, jeśli świadomie uczestniczył w oszustwie lub powinien był wiedzieć, że w nim uczestniczy. W praktyce problem sprowadza się do sprawdzenia, czy kontrahent, z którym zawieramy transakcję, jest podatnikiem uczciwie prowadzącym biznes, a towar, jaki oferuje nie jest związany z oszukańczym procederem.

Bogdan Zatorski zwrócił uwagę, że Paweł Cybulski, podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów, w odpowiedzi na interpelację poselską nr 14059 wyjaśnił że nawet fakt dokonania weryfikacji w rejestrach (np. w ewidencji działalności, rejestrze podatników VAT, bazie REGON) nie zwalnia przedsiębiorcy od ewentualnych negatywnych następstw wynikających z nieuczciwości kontrahenta, choć oczywiście wskazuje na chęć dochowania przez podatnika należytej staranności. Problem polega na tym, że wobec zróżnicowanych stosunków życiowych i rozwoju techniki nie da się ustalić powszechnego wzoru ostrożności i przezornego zachowania, bo w różnych stosunkach życiowych jest wymagany odmienny stopień należytej staranności. Przyznał to TSUE w uzasadnieniu wyroku z 21 czerwca 2012 r. (sprawy połączone C-80/11 Mahageben oraz C-142/11 Peter David). - Musimy więc przyklasnąć działaniom MF, które podjęło próbę stworzenia przesłanek należytej staranności - mówił Bogdan Zatorski.

Ekspert Sage zwrócił też uwagę, że pewne działania muszą podejmować podatnicy już dziś. Ustawa o VAT (art. 106m) nakazuje bowiem podatnikom określić sposób zapewnienia autentyczności pochodzenia, integralności treści i czytelności faktury. Można je zapewnić m.in. za pomocą dowolnych kontroli biznesowych, które ustalają wiarygodną ścieżkę audytu między fakturą a dostawą towarów lub świadczeniem usług. W praktyce chodzi o powiązanie faktury z innymi dokumentami potwierdzającymi transakcje, np. podpisaną umową i dokumentami magazynowymi. Wewnętrzna kontrola biznesowa ma być procesem, który ma zapewniać poprawne działanie finansów, rachunkowości i sprawozdawczości finansowej podmiotu oraz gwarantować, że wymogi prawne są przestrzegane. - Pomocne w spełnieniu tych wymogów są narzędzia IT, które zautomatyzują weryfikowanie statusu kontrahentów, zweryfikują dostawy, sporządzą raporty kontroli biznesowych i wygenerują alerty, gdy powstanie zagrożenie - wskazywał Bogdan Zatorski.

Rafał Obarzanek, dyrektor Programu Partnerskiego Tax Care zwrócił z kolei uwagę na zmiany, jakie zaszły w obsłudze księgowej firm w ciągu ostatnich 25 lat. Są one ściśle związane z nieprawdopodobnym rozwojem technologicznym, jaki nastąpił w trakcie tego okresu. Na początku lat 90. XX wieku księgowe posługiwały się jeszcze liczydłami. Dziś standardem są komputery i Excel, podpis elektroniczny i nowe technologie, które zmieniły sposób dostarczania dokumentów do księgowania. Obecnie za pomocą stron internetowych można np. założyć firmę (złożyć wniosek w urzędzie). Nowoczesne narzędzia zmieniły też pracę księgowych. - Dają nam one to, że partnerzy mają dostęp do szkoleń online dostępnych 24h w każdej chwili i miejscu dla nich dostępnym - mówił Rafał Obarzanek. Księgowi korzystający z technologii mogą też np. przelewać automatycznie środki na odpowiednie konto w danym urzędzie skarbowym czy ZUS. Nie muszą szukać numeru konta ani go nigdzie zapisywać. Jest on bowiem w systemie, który wspomaga pracę księgowych. Generalnie dziś obsługa księgowa jest też dużo prostsza. Rafał Obarzanek wyjaśnił to na przykładzie kierowców Ubera. - Miesięcznie wystawiają oni ok. 400 faktur, które mogą wysłać do systemu księgowego. Kierowca - przedsiębiorca płatności dokonuje za jedną fakturę, dzięki czemu może on płacić mniej za usługę księgową, a księgowy ma mniej pracy. Takie rozwiązanie przygotowaliśmy dla partnera biznesowego, a możliwe było to dzięki zaawansowanym pracom nad rozwojem naszego systemu księgowego, który wciąż rozwijamy - mówił ekspert Tax Care.

Zmienia się też sama wymiana dokumentów między klientem a księgowym. Nie musi on drukować faktur. Zewnętrzna firma może je zeskanować i na tej podstawie księgowy dokonuje rozliczenia. Specjalista musi jedynie sprawdzić podstawowe dane i potwierdzić operacje. Oszczędza dzięki temu połowę czasu. - W efekcie księgowy jest w stanie obsłużyć większą liczbę klientów - przekonywał Rafał Obarzanek. Zwrócił on też uwagę, że niezależnie od branży, w której działa podatnik, istotne są trzy elementy, które pozwalają na ich przyciągnięcie do biura księgowego. - Są to cena, lokalizacja placówek i jakość usług. Te trzy elementy gwarantują biurom rachunkowym odniesienie sukcesu - przekonywał ekspert Tax Care.

Jan Sarnowski, doradca ministra rozwoju i finansów, wyjaśnił z kolei, że przedsiębiorcy już od 1 stycznia 2018 r. mogą liczyć na korzystne zmiany w uldze na badania i rozwój (B+R). Przede wszystkim będą mogli odliczać 100 proc. wydatków kwalifikowanych (obecnie - najwyżej 50 proc.). - Od 2018 r. ulga obejmie też - poza przedsiębiorcami - również centra badawczo-rozwojowe. Będą one mogły odliczać nawet 150 proc. kosztów kwalifikowanych - wyjaśnił Jan Sarnowski. Jednocześnie po zmianach, katalog takich wydatków zostanie rozszerzony. - Zrównamy sytuację mikro, małych i średnich przedsiębiorców z sytuacją dużych podmiotów - mówił przedstawiciel MF. Do wydatków kwalifikowanych będą zaliczane również koszty pracownicze związane z wykonywaną pracą w ramach nie tylko umowy o pracę, ale też umów zlecenia i o dzieło, a także koszty ponoszone na nabycie specjalistycznego sprzętu związanego z działalnością badawczo-rozwojową, takiego jak np. urządzenia pomiarowe.

- W szczególnej sytuacji będą przedsiębiorcy działający w specjalnych strefach ekonomicznych. Dziś nie mogą oni korzystać z ulgi B+R. Po zmianie przepisów będą mieli takie prawo w części dotyczącej prowadzonej działalności poza strefą - wyjaśnił Jan Sarnowski.

Temat VAT wrócił podczas panelu dyskusyjnego dotyczącego oceny wdrożenia i funkcjonowania jednolitego pliku kontrolnego.

Jan Sarnowski przypomniał, że wprowadzenie JPK było konieczne. Comiesięczne raportowanie ewidencji VAT w formie elektronicznej pozwala bowiem na dokładną analizę ewidencji. W efekcie fiskus może zidentyfikować podmioty, u których pojawiły się nieprawidłowości. - JPK przyczynił się też do zwiększenia bezpieczeństwa obrotu gospodarczego, zwiększenia konkurencyjności uczciwych firm, a także wpływów z VAT do budżetu państwa - wyliczał Jan Sarnowski. Dodał, że wpływy z VAT w pierwszym półroczu tego roku wzrosły o 17 mld zł, co spowodowane było m.in. wprowadzeniem JPK i narzędzi analitycznych związanych z plikiem.

Agata Żemełko, doradca podatkowy z Tax Care, przyznała, że JPK jest skutecznym narzędziem w uszczelnianiu VAT. - Z jednej strony jest to mechanizm techniczny i wymóg do wypełnienia dla przedsiębiorcy, a z drugiej pozwala na zwiększenie pewności transakcji - mówiła ekspertka. Zdaniem Bogdana Zatorskiego z Sage, JPK nie jest jednak zbyt skomplikowany. - Z perspektywy kilku miesięcy można powiedzieć, że firmy informatyczne poradziły sobie z JPK. Podatnicy nie mają większych problemów technicznych z wysyłaniem plików, mimo że początkowo takie obawy się pojawiały - mówił Bogdan Zatorski. Renata Zielińska, biegły rewident z Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, wskazywała, że firmy musiały stworzyć w swoich systemach księgowych raporty, które następnie pozwalały na wysyłkę JPK do fiskusa.

Zdaniem Bogdana Zatorskiego, jeśli podatnik prawidłowo prowadzi ewidencję VAT w formie elektronicznej, to dziś nie powinien mieć problemów z generowaniem plików JPK. - Niewątpliwą korzyścią dla przedsiębiorców związaną z JPK jest możliwość uporządkowania swoich wewnętrznych procesów biznesowych - dodał ekspert Sage. Renata Zielińska wskazywała z kolei, że JPK przyspiesza też wyłapywanie błędów. - Firmy wdrożyły dodatkowe procedury kontrolne, które pozwoliły je wychwycić i przesłać prawidłowy JPK, zgodny z innymi danymi w systemie, w tym deklaracjami VAT - mówiła biegła rewident.

Duże, małe i średnie poradziły sobie z JPK. Zdaniem panelistów inaczej może być w przypadku mikroprzedsiębiorców, którzy zostaną objęci obowiązkiem przesyłania JPK, począwszy od lutego 2018 r. (za styczeń). Renata Zielińska zwróciła uwagę, że część mikroprzedsiębiorstw nie ma zintegrowanego systemu księgowego, który pozwalałby na wygenerowanie pliku. Konieczne są więc prace związane z dostosowaniem systemu. - Trzeba też pamiętać, że mikroprzedsiębiorcy będą musieli od 1 lipca 2018 r. przesyłać również wszystkie inne struktury JPK, co oznacza konieczność raportowania w zasadzie wszystkich danych księgowych - mówiła Agata Żemełko. Jej zdaniem problemem może być to, że niektórzy mikroprzedsiębiorcy nie posiadają w ogóle systemów ani oprogramowania księgowego.

Jan Sarnowski dodał, że ministerstwo robi wiele, aby najmniejsi podatnicy dowiedzieli się, jakie mają obowiązki i byli w stanie sobie z nimi poradzić. W tym celu uruchomiona została specjalna infolinia, a także zakładka dotycząca JPK na stronie internetowej Ministerstwa Finansów. W listopadzie przeprowadzony zostanie również cykl bezpłatnych szkoleń dla mikroprzedsiębiorców pod nazwą "Wtorki z JPK". Ekspert przyznał też, że w początkowym okresie po wprowadzeniu JPK fiskus nie będzie restrykcyjnie podchodził do podatników, którzy popełnią błędy w JPK. - Ministerstwu zależy przede wszystkim na dialogu z podatnikiem i uzyskaniu informacji zwrotnej. Jeśli pojawią się jakieś problemy, będziemy zwracać na nie uwagę - zakończył Jan Sarnowski.

@RY1@i02/2017/212/i02.2017.212.000001300.801.jpg@RY2@

OPINIA

Czy decyzja o wprowadzeniu JPK była słuszna, czy przedsiębiorcy również zyskali na JPK?

@RY1@i02/2017/212/i02.2017.212.000001300.804.jpg@RY2@

Agata Żemełko, doradca podatkowy Tax Care

Na te i wiele innych pytań odpowiadaliśmy podczas konferencji Księgowy Roku 2017 we Wrocławiu. Obowiązek dostosowania systemów informatycznych przedsiębiorców wydaje się skomplikowany, ale temat jest ważny z uwagi na konsekwencje podatkowe nieprawidłowych danych księgowych w wersji elektronicznej. Spotkanie to było także doskonałą okazją do porozmawiania o innych projektach zmian w podatkach, które dotkną przedsiębiorców w nadchodzącym roku, zatem warto już teraz zastanowić się nad właściwym przygotowaniem do reform.

Opr. Łukasz Zalewski

@RY1@i02/2017/212/i02.2017.212.000001300.803.jpg@RY2@

@RY1@i02/2017/212/i02.2017.212.000001300.802.jpg@RY2@