Dlaczego hipoteka nie wpływa na PCC

Podatnik zawarł umowę przeniesienia własności nieruchomości zabudowanej. Czy ustanowienie hipoteki ma wpływ na wartość rynkową tej czynności cywilnoprawnej i ostatecznie wysokość uiszczonego podatku?

W związku z przeniesieniem własności nieruchomości nowy właściciel ma obowiązek rozliczenia podatku od czynności cywilnoprawnej. W przypadku jednak gdy cena sprzedaży nieruchomości odbiega od jej wartości rynkowej, organ może wszcząć postępowanie podatkowe i określić w prawidłowej wysokości zobowiązanie w podatku od czynności cywilnoprawnych.

Co do zasady przepisy określają, że wartość rynkową przedmiotu czynności cywilnoprawnych szacuje się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, oraz w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju, z dnia dokonania tej czynności, bez odliczania długów i ciężarów.

Według organów podatkowych fakt obciążenia hipoteką objętej sprzedażą nieruchomości nie ma wpływu na ustalenie wartości rynkowej dla celów podatku od czynności cywilnoprawnych, a w rezultacie na ustalenie podstawy opodatkowania.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 20 kwietnia 2012 r. (II FSK 2109/10) zgodził się z takim poglądem. Sprawa, którą zajął się sąd, dotyczyła nieruchomości obciążonej hipoteką i w stosunku do której prowadzone były postępowania egzekucyjne. Według sądu ustanowienie hipoteki i (lub) wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie ma wpływu na stan rzeczy, która jest przedmiotem opodatkowania PCC. Stan rzeczy należy odnosić do właściwości rzeczy wpływającej na jej użyteczność i przeznaczenie.

Przemysław Molik

przemyslaw.molik@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c., art. 6 ust. 2 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 101, poz. 649 z późn. zm.).