Czy jest ważna decyzja niezawierająca podstawy prawnej

menedżer w Deloitte Doradztwo Podatkowe Sp. z o.o. (Biuro w Poznaniu)

Przesłanki nieważności decyzji zostały wyraźnie wskazane w Ordynacji podatkowej w art. 247. Wśród nich nie znajduje się wprost przesłana braku zwarcia w decyzji podstawy prawnej, decyzja jest natomiast zgodnie z tym przepisem nieważna, gdy została wydana bez podstawy prawnej. Dotyczy to jednak sytuacji, w której organ podatkowy wydał decyzję, pomimo że prawo możliwości wydania rozstrzygnięcia w danym przypadku nie przewiduje. W konsekwencji, sam brak przytoczenia w decyzji podstawy prawnej nie będzie powodował nieważności decyzji.

Niemniej brak taki jest uchybieniem organu wydającego decyzję. Zgodnie bowiem z art. 210 Ordynacji podatkowej decyzja powinna zawierać także powołanie podstawy prawnej, a zatem wskazanie przepisów prawa materialnego, a także - tam, gdzie jest to konieczne - przepisów procedury, w oparciu o które podjęte zostało dane rozstrzygnięcie.

Podmiot, który uzyskał wadliwą decyzję, może wskazać na to uchybienie w przypadku podjęcia dalszych kroków zmierzających do uchylenia decyzji - brak ten może potencjalnie ograniczyć możliwość obrony swoich praw (art. 123 Ordynacji podatkowej), czy też naruszać zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych (art. 121 Ordynacji podatkowej). Strona bowiem może nie być w stanie w pełni odnieść się do argumentów organów zawartych w decyzji, a przy tym brak podstawy prawnej może powodować, że rozstrzygnięcie będzie dla adresata decyzji niejasne.

Należy jednak zwrócić uwagę, że uchybienie takie w praktyce może mieć różne znaczenie w danej konkretnej sprawie. W sytuacji gdy rozstrzygnięcie organów będzie co do zasady prawidłowe, a wadliwość będzie się sprowadzała wyłącznie do braku wskazania podstawy prawnej, błąd taki może nie mieć istotnego wypływu na wynik sprawy, a jego wytknięcie nie będzie wystarczające dla uchylenia decyzji (por np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 grudnia 1995 r., sygn. akt SA/Łd 2951/94).

Art. 210 oraz art. 247 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).