Jeden pełnomocnik otrzyma decyzję i postanowienie o rygorze

Pełnomocnik podatnika w sprawie ustalenia lub określenia wysokości zobowiązania jest także pełnomocnikiem w postępowaniu o nadanie decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności, chyba że treść udzielonego pełnomocnictwa wyłącza taką możliwość.

Sprawa dotyczyła podatniczki, która sprzedawała towary za pośrednictwem serwisu aukcyjnego. Urząd skarbowy w 2011 roku ustalił, że za 2005 rok nie prowadziła ona podatkowej księgi przychodów i rozchodów i nie złożyła zeznania podatkowego za ten rok.

Spór prawny koncentrował się na wydaniu przez naczelnika urzędu skarbowego klauzuli natychmiastowej wykonalności decyzji, o której mowa w art. 239b ordynacji podatkowej (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 z późn. zm.). Organ wskazał, że takie postanowienie można wydać zawsze, jeśli tylko zostanie uprawdopodobnione, że podatnik nie uiści daniny. W ocenie naczelnika na wysokie prawdopodobieństwo, że podatniczka nie zapłaci podatku przed końcem 2011 roku, wskazuje to, że transakcji sprzedaży nie wykazywała w zeznaniach podatkowych oraz to, że nie posiada ona żadnego majątku, a także to, że jej zobowiązanie przedawni się w terminie krótszym niż 3 miesiące.

Na postanowienie o nadaniu rygoru podatniczka złożyła zażalenie. Zarzuciła organowi, że postanowienie zostało doręczone jej pełnomocnikowi ustanowionemu do reprezentowania jej w postępowaniu, które zostało zakończone decyzją podatkową. Uważała, że postępowanie w sprawie nadania rygoru jest odrębne od sprawy podatkowej, w której reprezentował ją ten pełnomocnik. Zażalenie okazało się bezskuteczne, podobnie jak jej skarga do sądu administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił jej skargę i stwierdził, że doręczenie postanowienia pełnomocnikowi było prawidłowym działaniem organu. Orzekł, że pełnomocnictwo do postępowania w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego obejmuje również swym zakresem możliwość reprezentowania klienta w postępowaniu w sprawie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny, do którego podatniczka złożyła skargę kasacyjną, utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie.

NSA wyjaśnił, że - po pierwsze - postępowanie w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności nie jest postępowaniem podatkowym. Po drugie - postępowanie to toczy się jednak w ramach sprawy podatkowej, w której wydano decyzję mogącą zostać objętą takim rygorem, w tym sensie, że jest to szczególne - wypadkowe - postępowanie prawne w obszarze postępowania podatkowego prowadzonego w indywidualnej sprawie podatkowej. Jednocześnie, wskazał sąd, pełnomocnictwo złożone do akt sprawy podatkowej co do zasady skuteczne jest też w postępowaniu w przedmiocie nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wyjątkiem od tej reguły jest sytuacja, kiedy z treści konkretnego pełnomocnictwa, którego dokument złożony zostanie do akt postępowania podatkowego, wynikać będzie, że strony - tj. podatnik i jego pełnomocnik - ustanowiły inny zakres reprezentacji (np. że udział danego pełnomocnika jest wykluczony z postępowania o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności).

z 16 stycznia 2014 r., sygn. akt II FSK 718/13, prawomocny

Oprac. Przemysław Molik