Jak opodatkowane są bony i paczki oraz imprezy mikołajkowe

Jeżeli prezentem nie są rzeczy, a świadczenia (np. fryzjer, wycieczka, wczasy), wówczas obowiązek podatkowy powstać może na gruncie PIT. Podobnie, jeśli kwota darowizny nie zostanie przekroczona (limity ustawowe dla poszczególnych grup podatkowych), wówczas otrzymanie rzeczy nie podlega podatkowi od spadków i darowizn - a zatem może podlegać podatkowi dochodowemu od osób fizycznych.

Wówczas należy pamiętać o wykazaniu wartości otrzymanych rzeczy (i świadczeń) w zeznaniu podatkowym.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Świadczenia rzeczowe lub ekwiwalenty pieniężne w zamian tych świadczeń otrzymywane przez emerytów i rencistów w związku z łączącym ich poprzednio z zakładem pracy stosunkiem pracy oraz od związków zawodowych są zwolnione z PIT. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje roczny limit w wysokości 2280 zł na jedną osobę. Zarówno bony towarowe, jak i upominki świąteczne przekazane emerytom i rencistom (byłym pracownikom) w granicach limitu będą objęte zwolnieniem.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Otrzymane od pracodawcy nieodpłatnie lub częściowo odpłatnie wszelkiego rodzaju świadczenia rzeczowe lub pieniężne stanowią przychód pracownika ze stosunku pracy. W niektórych jednak przypadkach można skorzystać ze zwolnienia w podatku dochodowym, bowiem wolne od podatku są świadczenia rzeczowe i pieniężne pochodzące w całości z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych lub funduszy związków zawodowych. Maksymalna kwota objęta zwolnieniem w skali roku wynosi 380 zł na osobę. To oznacza, że po przekroczeniu tej kwoty zwolnienie już nie przysługuje i od nadwyżki ponad limit świadczeń rzeczowych przekazanych na rzecz pracownika należy pobrać zaliczkę na podatek dochodowy.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Przekazanie pracownikowi bonów czy talonów uprawniających do wymiany na towary lub usługi pozostaje poza zakresem zwolnienia dotyczącego świadczeń związanych z działalnością socjalną pracodawcy. Zgodnie z ustawą o PIT wartość bonów towarowych jest uznawana za przychód ze stosunku pracy, dlatego przekazanie pracownikom bonów towarowych spowoduje konieczność zapłaty podatku dochodowego. Pracodawca pobierze zaliczkę na podatek dochodowy od wartości przekazanych bonów, gdyż nie są one traktowane jako świadczenie rzeczowe. Dla pracownika będzie to przychód ze stosunku pracy opodatkowany według skali podatkowej ze stawkami 18 lub 32 proc.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Wartość imprez jest przychodem dla pracowników. Według Ministerstwa Finansów przychód ze stosunku pracy powstaje w każdym przypadku, w którym mamy do czynienia z uzyskaniem przez pracownika realnej korzyści. Pracodawca powinien doliczyć wartość otrzymanych świadczeń do przychodu i opodatkować.

Z ustaleniem wysokości przychodu po stronie pracowników nie powinno być żadnego kłopotu. W przypadku imprez wyjazdowych z obowiązkowym szkoleniem bhp przychodem pracownika nie będzie udział w szkoleniu, do którego organizacji i sfinansowania obligują pracodawcę przepisy prawa pracy. Przychodem jest jednak wartość innych świadczeń zakupionych dla pracownika podczas wycieczki, wykraczających poza standardową ofertę dla gości hotelowych. Imprezy integracyjne w formie wycieczek czy wyjść do restauracji, w których uczestniczą pracownicy, również generują przychód po ich stronie. Według MF trudno wyobrazić sobie sytuację, w której pracodawca nie jest w stanie zidentyfikować, kto otrzymał świadczenia w związku z imprezą zorganizowaną w restauracji (np. wyjście na piwo), wycieczką bądź biletowaną imprezą artystyczną. Podobnie trudno zaakceptować argument o niemożności przypisania przychodu w sytuacji, gdy pracownik partycypuje w kosztach imprezy integracyjnej - w tej sytuacji mamy do czynienia ze świadczeniem częściowo odpłatnym.

Jeśli źródłem finansowania imprezy integracyjnej jest zakładowy fundusz świadczeń socjalnych (ZFŚS), finansowanie musi uwzględniać sytuację dochodową pracowników. Oznacza to, że dofinansowanie z ZFŚS będzie różne dla poszczególnych pracowników. W takiej sytuacji zastosowanie może znaleźć zwolnienie z podatku do 380 zł rocznie.

Ministerstwo Finansów nie podziela także argumentu o niemożności ustalenia przychodu dla pracowników ze względu na opłacenie organizacji imprezy ryczałtowo. Trudno wyobrazić sobie sytuację, w której organizując imprezę, pracodawca nie kalkuluje kosztu jednostkowego.

A co z pracownikami, którzy nie przyszli na imprezę? W takim przypadku - jak odpowiada MF - ogólną kwotę (ryczałtową) należy podzielić na ogół pracowników, dla których imprezę zorganizowano, i tak ustaloną kwotę przypisać wyłącznie tym pracownikom, którzy wzięli w niej udział.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Z odpowiedzi Ministerstwa Finansów na nasze pytanie wynika, że opodatkowaniu VAT podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Towarami są rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty. Z kolei przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Ponieważ przekazanie bonów towarowych nie stanowi ani dostawy towarów, ani świadczenia usług, nie mieści się w katalogu czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Przepisy nakazują traktować prezenty jak darowizny objęte podatkiem od spadków i darowizn. Problem opodatkowania może pojawić się jedynie w przypadku prezentów o znacznej wartości i to otrzymywanych od osób spoza najbliższej rodziny.

Wśród tej ostatniej grupy darowizny do wartości 9637 zł otrzymane od jednej osoby w ciągu 5 lat nie są opodatkowane, a powyżej tej kwoty są zwolnione z opodatkowania, jeśli zostały w odpowiedni sposób zgłoszone organowi podatkowemu.

W przypadku osób bliskich, ale niespokrewniownych (III grupa podatkowa) zasadniczo nie ma szczególnych rozwiązań podatkowych i jedynie darowizny o wartości do 4902 zł są zwolnione z podatku.

Zatem gdy prezenty przekazywane są nie pomiędzy osobami bliskimi, ale obcymi sobie według prawa, tj. np narzeczonymi lub partnerami życiowymi, jeżeli wartość wszystkich prezentów ofiarowanych takiej osobie w ostatnich 5 latach przekroczy 4902 zł, wówczas obdarowany zapłaci podatek i będzie zobowiązany do złożenia zeznania w zakresie podatku od spadków i darowizn (SD-3).

W przypadku prezentów opodatkowanych lub zwolnionych z podatku od spadków i darowizn ich otrzymanie nie będzie wiązało się z powstaniem obowiązku podatkowego w PIT.

Ustawa z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 768).

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl