Organ podatkowy może powołać biegłego, który określi wartość rzeczy lub prawa

Każdy podatnik, który nieodpłatnie - w darowiźnie lub spadku - otrzyma rzeczy lub prawa majątkowe, powinien wykazać je przed organem podatkowym. I choć w niektórych sytuacjach oczywiście możliwe będzie skorzystanie ze zwolnienia od podatku, to fiskus i tak powinien dowiedzieć się, co otrzymaliśmy w spadku lub darowiźnie.

Podstawę opodatkowania stanowi wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych po potrąceniu długów i ciężarów (czysta wartość) ustalona według stanu rzeczy i praw majątkowych w dniu nabycia i cen rynkowych z dnia powstania obowiązku podatkowego. Jeżeli przed dokonaniem wymiaru podatku nastąpi ubytek rzeczy spowodowany siłą wyższą, wówczas do ustalenia wartości przyjmuje się stan rzeczy w dniu dokonania wymiaru, a odszkodowanie za ubytek należne z tytułu ubezpieczenia wlicza się do podstawy wymiaru.

Wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych przyjmuje się w wysokości określonej przez nabywcę, jeżeli odpowiada ona wartości rynkowej tych rzeczy i praw, a wartość praw do wkładów oszczędnościowych - w wysokości tych wkładów. Natomiast wartość jednostek uczestnictwa przyjmuje się w wysokości ustalonej przez fundusz inwestycyjny zgodnie z przepisami ustawy o funduszach inwestycyjnych.

Wartość rynkową rzeczy określa się na podstawie przeciętnych cen stosowanych w obrocie rzeczami tego samego rodzaju i gatunku z uwzględnieniem ich miejsca położenia, stanu i stopnia zużycia, natomiast w prawach majątkowych należy uwzględnić ceny stosowane w obrocie prawami majątkowymi tego samego rodzaju z dnia powstania obowiązku podatkowego.

Jeżeli nabywca nie określił wartości nabytych rzeczy lub praw majątkowych albo określona przez niego wartość nie odpowiada - według oceny naczelnika urzędu skarbowego - wartości rynkowej, organ ten wezwie nabywcę do jej określenia, podwyższenia lub obniżenia w terminie nie krótszym niż 14 dni od dnia doręczenia wezwania, w którym jednocześnie poda wartość według własnej, wstępnej oceny. Jeżeli nabywca, pomimo wezwania fiskusa, nie określił wartości lub podał wartość nieodpowiadającą wartości rynkowej, naczelnik urzędu skarbowego dokona jej określenia z uwzględnieniem opinii biegłego lub przedłożonej przez nabywcę wyceny rzeczoznawcy. Natomiast w sytuacji, gdy organ podatkowy powoła biegłego, a wartość określona z uwzględnieniem jego opinii różni się o więcej niż 33 proc. od wartości podanej przez nabywcę, to koszty opinii biegłego ponosi nabywca.

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl

Art. 7, 8 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 768).