Jak rozliczyć dochody z emerytury lub renty

Deklaracja PIT-37 przeznaczona jest na wpisanie przychodu m.in. z emerytury lub renty krajowej (w tym renty strukturalnej, renty socjalnej), świadczeń przedemerytalnych, zasiłków przedemerytalnych.

W naszym przypadku podatniczka będzie musiała złożyć dwa zeznania, tj. PIT-37, wykazując w nim emeryturę (gdy nie rozliczył jej ZUS), oraz PIT-38 z dochodami z inwestycji.

Gdyby dodatkowo emeryt zarabiał za granicą, musiałby złożyć PIT-36. Zatem emeryt lub rencista nie jest ograniczony do składania tylko jednego formularza PIT. Od rodzaju zarobionych pieniędzy w danym roku będzie zależeć, jakie deklaracje musi złożyć.

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Na wpisanie przychodów/straty przewidziana jest część D deklaracji PIT-37. W kol. b i kol. d należy wykazać łączną kwotę świadczeń emerytalnych (w tym emerytur kapitałowych) i rentowych (w tym renty strukturalne, renty socjalne) wraz ze wzrostami i dodatkami (z wyłączeniem dodatków rodzinnych i pielęgnacyjnych oraz dodatków do rent rodzinnych dla sierot zupełnych), a także świadczenia przedemerytalne i zasiłki przedemerytalne oraz nauczycielskie świadczenia kompensacyjne wypłacone przez organ rentowy (poz. 33 PIT-40A lub PIT-11A). Kwoty wykazane w kol. b należy wpisać w odpowiednich pozycjach w kol. d (w przypadku ww. świadczeń przychód równa się dochodowi). Podatnicy nie wypełniają kol. c i kol. e. W kol. f trzeba wykazać sumę zaliczek pobranych przez płatnika(ów), wykazanych w poz. 45 PIT-40A lub w poz. 34 PIT-11A.

Art. 45 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ulga rehabilitacyjna przysługuje osobie niepełnosprawnej lub takiej, która ma na utrzymaniu następujące osoby niepełnosprawne: współmałżonek, dzieci własne i przysposobione, dzieci obce przyjęte na wychowanie, pasierbowie, rodzice, rodzice współmałżonka, rodzeństwo, ojczym, macocha, zięciowie i synowe - jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają 9120 zł.

Odliczeniu od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej podlegają wydatki poniesione na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych. W opisanej sytuacji podatnik będzie mógł odliczyć wydatki rehabilitacyjne (jeśli są one wymienione w ustawie o PIT jako podlegające odliczeniu) i uwzględnić w swoim zeznaniu podatkowym.

Art. 26 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Rozliczenie za pośrednictwem ZUS nie pozbawia podatnika możliwości przekazania 1 proc. podatku dla organizacji pożytku publicznego. Podatniczka musi złożyć PIT-37, który zastąpi PIT-40A wypełniony przez ZUS, i wykazać w nim 1 proc. W tym roku wystarczy w deklaracji podać numer Krajowego Rejestru Sądowego organizacji, którą chcemy wesprzeć, oraz kwotę do przekazania. Nie podajemy już nazwy organizacji.

Gdyby podatniczka chciała podać inne, bardziej szczegółowe dane przy wpłacie jednoprocentowej, może to zrobić. Przepisy ustawy o PIT przewidują, że naczelnik urzędu skarbowego właściwy według siedziby organizacji pożytku publicznego, przekazuje organizacji pożytku publicznego zbiorczą informację o: 1) danych identyfikacyjnych (imię, nazwisko i adres), w tym obojga małżonków, którzy na wniosek podlegają łącznemu opodatkowaniu, 2) wysokości kwoty przekazanej na rzecz tej organizacji, 3) przeznaczeniu kwoty, przez organizację pożytku publicznego (cel szczegółowy) - jeżeli podatnik w zeznaniu podatkowym lub w korekcie zeznania wyraził zgodę na przekazanie organizacji pożytku publicznego wskazanych danych lub wskazał cel szczegółowy, na który ma być przekazany 1 proc.

Art. 45c ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Z wnioskiem o łączne opodatkowanie dochodów mogą wystąpić małżonkowie podlegający w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu (w Polsce muszą rozliczać wszystkie światowe dochody), pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, między którymi istnieje przez cały rok podatkowy wspólność majątkowa, jeżeli do żadnego z nich w roku podatkowym nie mają zastosowania przepisy o PIT liniowym, o ryczałcie ewidencjonowanym lub karcie podatkowej, o podatku tonażowym. Wniosek o łączne opodatkowanie małżonków musi być złożony w ustawowym terminie na złożenie zeznania rocznego.

Jeżeli małżonkowie spełniają wszystkie z tych warunków, to mogą - na wspólny wniosek - być opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów, po uprzednim odliczeniu, odrębnie przez każdego z małżonków przysługujących ulg lub odliczeń. W tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany (np. od wygranych w grach liczbowych, dywidend, odsetek od lokat bankowych). Ta zasada obliczania podatku ma zastosowanie również w sytuacji, gdy jeden z małżonków w roku podatkowym nie uzyskał przychodów ze źródeł opodatkowanych skalą PIT lub osiągnął dochody w wysokości niepowodującej obowiązku zapłaty podatku.

Co istotne, od rozliczenia za 2010 rok wniosek o łączne opodatkowanie dochodów może być wyrażony przez jednego z małżonków. W naszym przypadku męża - emeryta lub żonę - rencistkę. Złożenie wniosku przez jednego z małżonków traktuje się na równi ze złożeniem przez niego oświadczenia o upoważnieniu go przez jego współmałżonka do złożenia wniosku o łączne opodatkowanie ich dochodów. Oświadczenie to składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania.

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Opodatkowanie zagranicznej emerytury zależy od postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. W naszym przypadku zastosowanie będzie mieć polsko-niemiecka umowa. Niemieckie ubezpieczenie społeczne składa się z pięciu działów: ustawowe ubezpieczenie na wypadek bezrobocia, ustawowe ubezpieczenie emerytalne, ustawowe ubezpieczenie zdrowotne, ustawowe ubezpieczenie od następstw wypadków oraz ustawowe ubezpieczenie pielęgnacyjne.

Świadczenia pochodzące z wszystkich pięciu działów niemieckiego ustawowego ubezpieczenia społecznego, które wypłaca się osobom mającym miejsce zamieszkania w Polsce, podlegają opodatkowaniu wyłącznie w Niemczech. Wszelkie inne świadczenia emerytalno-rentowe przekazywane osobom mającym miejsce zamieszkania w Polsce mogą podlegać opodatkowaniu tylko w Polsce.

Art. 3 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Art. 18 ust. 1 umowy między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku podpisanej w Berlinie 14 maja 2003 r. (Dz.U. z 2005 r. nr 12, poz. 90).

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl