Po zapłacie do ZUS trzeba wystawić PIT-11 i PIT-8C

W spółce prowadzona była kontrola obejmująca lata 2009-2013. W jej wyniku ustalono, że w tym okresie nie były odprowadzane składki od wypłat dokonywanych z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (wypłaty dokonywane były 2 razy w roku w okresie świąt). Składki powinny być odprowadzone, gdyż przy ustalaniu kwot wypłat nie uwzględniono kryterium socjalnego. Spółka prawdopodobnie będzie zmuszona zapłacić składki ubezpieczeń społecznych, na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz ubezpieczenia zdrowotnego od dokonanych wypłat z ZFŚS. Spółka zamierza zapłacić wymienione składki, zarówno w części finansowanej przez płatnika, jak i finansowanej przez pracowników obecnie pracujących i tych niepracujących. Następnie chce się zwrócić do pracowników o zgodę na potrącenie składek, w części finansowanej przez ubezpieczonych, w ratach z płac za następne miesiące. Czy składki opłacone przez płatnika w części finansowanej przez ubezpieczonych pracowników, a niezwrócone płatnikowi do końca grudnia 2013 r., będą przychodem ubezpieczonych ze stosunku pracy i będą wykazane w informacji PIT-11?

Zgodnie z art. 31 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, zwane dalej "zakładami pracy", są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy - wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej.

Z kolei przepis art. 32 ust. 2 wspomnianej ustawy stanowi, iż za dochód uważa się uzyskane w ciągu miesiąca przychody w rozumieniu art. 12 oraz zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez płatnika, po odliczeniu kosztów uzyskania w wysokości określonej w art. 22 ust. 2 pkt 1 lub 3 oraz po odliczeniu potrąconych przez płatnika w danym miesiącu składek na ubezpieczenie społeczne, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b) lub pkt 2a. Jak z tego wynika, przychodem ubezpieczonego (pracownika lub byłego pracownika) są składki uiszczone przez płatnika, które zgodnie z przepisami o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o świadczeniach opieki zdrowotnej powinien zapłacić ubezpieczony i których w roku ich opłacenia ubezpieczony nie zwrócił płatnikowi składek.

Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić należy, że w sytuacji gdy pracodawca ureguluje składki na ubezpieczenie za pracowników w tej części, w której powinny być pokryte z dochodu pracowników, to dla pracowników jest to przychód ze stosunku pracy, o którym mowa w art. 12 ust. 1 ustawy o PIT. Pracownicy otrzymają bowiem nieodpłatne świadczenie od pracodawcy, gdyż pracodawca zapłaci z własnych środków składki (składki na ubezpieczenie społeczne i ubezpieczenie zdrowotne), które powinny być finansowane ze środków pracowników. Tym samym spółka wykona kosztem swego majątku zobowiązanie, które powinno być sfinansowane z majątku pracowników.

Dodatkowo na spółce jako płatniku będzie ciążył obowiązek pobrania i odprowadzenia zaliczki od powyższych przychodów. Ponadto, zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy o PIT, w terminie do końca lutego roku następującego po roku, w którym nastąpiła wpłata składek, płatnicy, w przypadku gdy nie dokonują rocznego obliczenia podatku, są obowiązani przekazać podatnikowi i urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika - imienne informacje o dochodach i pobranych zaliczkach na podatek, sporządzone według ustalonego wzoru (PIT-11).

Natomiast w przypadku byłych pracowników spółki, którzy nie zwrócili płatnikowi zapłaconych za nich składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne w roku podatkowym, w którym płatnik zapłacił za ubezpieczonego składkę, przychód byłego pracownika należy kwalifikować do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 w związku z art. 20 ust. 1 ustawy o PIT.

Na spółce od zapłaconych zaległych składek za okres od marca 2009 roku do grudnia 2011 roku, do sfinansowania których zobowiązany był były pracownik, z którym pracodawcy nie łączy już stosunek prawny, nie ciąży obowiązek poboru zaliczki na podatek od powyższych kwot, a jedynie obowiązek sporządzenia informacji o wypłaconym stypendium, o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych PIT-8C, stosownie do postanowień art. 42a ustawy o PIT.

Biorąc pod uwagę powyższe, stwierdzić należy, iż zapłacone w 2013 roku przez spółkę składki na ubezpieczenie zdrowotne i ubezpieczenie społeczne w części, w której powinny być pokryte ze środków pracowników, a które zostały uregulowane ze środków pracodawcy, stanowią przychód w 2013 roku.

Dokonując weryfikacji stanowiska spółki, organ nie odniósł się do kwestii dotyczącej zwrotu przez pracowników oraz byłych pracowników zapłaconych za nich przez spółkę składek na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne, gdyż zagadnienie te nie było przedmiotem zapytania. Interpretacja nie odnosi się również do kwestii związanych z opłaceniem przez spółkę składek na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Socjalnych, gdyż powyższe świadczenia w całości finansowane są z własnych środków pracodawcy.

z 24 września 2013 r., nr IPTPB1/415-383/13-4/MAP

OPINIA EKSPERTA

@RY1@i02/2013/204/i02.2013.204.071000400.802.jpg@RY2@

Anna Zięba doradca podatkowy w kancelarii Kochański Zięba Rapala i Partnerzy

Należy zauważyć, że składki są finansowane w części przez pracownika (tj. pobierane z pensji brutto), a w części przez pracodawcę. I tak pracownik finansuje połowę składek: emerytalnej i rentowej oraz w całości składkę chorobową i zdrowotną. Pozostałe składki pokrywane są ze środków pracodawcy.

W przypadku gdy pracownicy/byli pracownicy nie dokonają zwrotu spółce równowartości składek, które zgodnie z przepisami finansowane są z ich środków, otrzymują przysporzenie majątkowe. Na gruncie podatkowym przysporzenie to jest przychodem i podlega opodatkowaniu. Obowiązki spółki różnią się natomiast w zależności od tego, do jakiego źródła przychodu przysporzenie to zostanie zakwalifikowane.

Dyrektor uznał, iż w przypadku pracowników będzie to przychód ze stosunku pracy, natomiast w przypadku byłych pracowników - przychód z innych źródeł. Kwalifikację tę należy uznać za słuszną.

Definicja przychodu ze stosunku pracy zawarta w art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest bardzo szeroka i obejmuje wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń. Obejmuje ona zatem również przysporzenie majątkowe pracownika powstałe w wyniku opłacenia ze środków pracodawcy składek na ubezpieczenia, w części, w której finansowane są przez pracownika. Konsekwencją kwalifikacji przychodu do źródła ze stosunku pracy jest obowiązek po stronie spółki do pobrania zaliczki na podatek od tego przychodu oraz wykazania jego wysokości w PIT-11.

Natomiast z wydanej interpretacji wynika, że w przypadku byłych pracowników dla kwalifikacji przychodu do innych źródeł decydujące znaczenie ma moment powstania przychodu. Ponieważ obowiązek zapłaty składki (a tym samym przychód) powstał już po ustaniu stosunku pracy, nie jest to przychód ze stosunku pracy. Interpretacja taka jest korzystna dla spółki. Spółka nie jest bowiem płatnikiem zaliczki na podatek, a jej obowiązek ograniczony jest do sporządzenia informacji PIT-8C.