Autopromocja
Dziennik Gazeta Prawana logo

Jakie dokumenty zbierać w trakcie roku, by skorzystać z ulg w rozliczeniu PIT za 2009 rok

17 sierpnia 2009

W Polsce obowiązuje zasada powszechności opodatkowania. Oznacza to, że wszystkie uzyskane dochody należy wykazać przed urzędem skarbowym i opodatkować. Taki obowiązek nie dotyczy jedynie dochodów zwolnionych z podatku. Te są jednak szczegółowo wymienione w ustawie o PIT.

Podatnicy, chcąc zmniejszyć swoje zobowiązania podatkowe, mogą korzystać z pewnych ulg podatkowych. Aby je ująć w rocznym PIT, podatnik musi w ciągu roku uzyskać do nich prawo, np. gdy urodzi mu się dziecko, będzie mógł w rocznym PIT skorzystać z ulgi prorodzinnej. Musi tylko zgromadzić dokumenty, które prawo do zwolnienia podatkowego potwierdzą.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT, oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Gdy podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku jest generalnie suma dochodów ze wszystkich źródeł przychodów. Dochodem będzie nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Aby skorzystać z ulg podatkowych, należy spełnić ustawowe warunki uprawniające do nich. Praktycznie zawsze trzeba postarać się o szczegółową dokumentację wydatków, aby móc wykazać je w deklaracji podatkowej.

Ważne

Podatnikiem jest każda osoba fizyczna osiągająca dochód. Każdy podatnik ma obowiązek rozliczyć się indywidualnie. Wyjątek dotyczy małżonków, którzy wybiorą wspólne rozliczenie PIT

Odliczenia podatkowe mogą być dokonywane zarówno od dochodu, jak i od podatku. Zacznijmy od odliczeń pomniejszających dochód. Podatnik ma prawo do pomniejszenia swojego dochodu o składki określone w ustawie z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 11, poz. 74 z późn. zm.):

● zapłacone w roku podatkowym bezpośrednio na własne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących,

● potrącone w roku podatkowym przez płatnika ze środków podatnika. Trzeba jednak wiedzieć, że odliczenie nie dotyczy składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) wolny od podatku na podstawie art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Odliczeniu od dochodu podlegają również składki zapłacone w roku podatkowym ze środków podatnika na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne podatnika lub osób z nim współpracujących, zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia społecznego obowiązującymi w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub w Konfederacji Szwajcarskiej.

Oznacza to, że odliczeniu mogą podlegać kwoty składek na ubezpieczenie społeczne, które zostały faktycznie uiszczone przez podatnika, w tym również w drodze zapłaty bezpośredniej przez samego podatnika. Odliczeniu podlegają składki faktycznie zapłacone w danym roku, niezależnie od tego, którego roku dotyczą. Jeśli więc podatnik opłaci w danym roku podatkowym zaległe lub przyszłe składki (pod warunkiem że Zakład Ubezpieczeń Społecznych nie dokona ich zwrotu podatnikowi), będą one wówczas podlegać odliczeniu.

Teraz przejdźmy do odliczeń od podatku. Zacznijmy także od składek ZUS. Od podatku w rocznym PIT można bowiem odliczyć składki zapłacone na ubezpieczenie zdrowotne. Odliczenie to jest limitowane. Kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którą zmniejsza się podatek, nie może przekroczyć 7,75 proc. podstawy wymiaru tej składki.

Zgodnie z przepisami ustawy o PIT podatek dochodowy, obliczony zgodnie z obowiązującą skalą PIT lub na zasadach liniowego PIT, w pierwszej kolejności zostaje obniżony o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którym mowa w ustawie z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 164, poz. 1027):

● opłaconej w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych,

● pobranej w roku podatkowym przez płatnika zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych.

Obniżenie to nie dotyczy składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód (przychód) wolny od podatku na podstawie art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT oraz składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Podatek pomniejszą również składki zdrowotne zapłacone w roku podatkowym ze środków podatnika na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne podatnika lub osób z nim współpracujących, zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego obowiązującymi w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego lub w Konfederacji Szwajcarskiej.

Teraz ulga rehabilitacyjna. Jest to odliczenie, które przysługuje osobom niepełnosprawnym lub na utrzymaniu których są następujące osoby niepełnosprawne: współmałżonek, dzieci własne i przysposobione, dzieci obce przyjęte na wychowanie, pasierbowie, rodzice, rodzice współmałżonka, rodzeństwo, ojczym, macocha, zięciowie i synowe – jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają 9120 zł.

W ramach tej ulgi odliczeniu od dochodu podlegają wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych.

SKŁADKI ZAPŁACONE W POLSCE Z ZAGRANICY

Podatnik pracował w Norwegii za pośrednictwem polskiej firmy. Otrzymał dwie informacje PIT-11 z dochodów osiągniętych w Polsce i w Norwegii. W informacji dotyczącej dochodów z Norwegii są uwzględnione składki na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne odprowadzone do polskiego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Czy podatnik może odliczyć je w zeznaniu rocznym?

Zapłacone do polskiego systemu ubezpieczeń społecznych składki na ubezpieczenie podlegają odliczeniu, pod warunkiem że podstawy ich wymiaru nie stanowi dochód (przychód) zwolniony od podatku na podstawie ustawy oraz składek???, których podstawę wymiaru stanowi dochód, od którego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W związku z tym składki na ubezpieczenia społeczne potrącone przez płatnika z osiągniętych w Norwegii wynagrodzeń co do zasady podlegają odliczeniu od dochodu. Natomiast składka na powszechne ubezpieczenie zdrowotne podlega odliczeniu od podatku. Kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którą zmniejsza się podatek, nie może przekroczyć 7,75 proc. podstawy wymiaru tej składki.

Odliczenia składek na ubezpieczenie społeczne oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne nie można stosować do dochodów zwolnionych na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W przypadku uzyskiwania dochodów z zagranicy, nie będzie więc podlegać odliczeniu składka obliczona od wynagrodzenia w części zwolnionej z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 20 ustawy o PIT, czyli diet z tytułu zagranicznej podróży służbowej.

Podatnicy, którzy chcą z niej skorzystać, muszą mieć udokumentowaną niepełnosprawność. Ponadto wydatki, które podlegają odliczeniu, są określone w przepisach ustawy o PIT. Większość z nich trzeba odpowiednio udokumentować, np. fakturami, rachunkami lub innymi dowodami ich poniesienia.

Za wydatki rehabilitacyjne uważa się kwoty poniesione na:

● adaptację i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,

● przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,

● zakup i naprawę indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego,

● zakup wydawnictw i materiałów (pomocy) szkoleniowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,

● odpłatność za pobyt na turnusie rehabilitacyjnym,

● odpłatność za pobyt na leczeniu w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, za pobyt w zakładzie rehabilitacji leczniczej, zakładach opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych oraz odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne,

● opłacenie przewodników osób niewidomych I lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa, w kwocie nieprzekraczającej w roku podatkowym 2280 zł,

● utrzymanie przez osoby niewidome psa przewodnika – w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł,

● opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się oraz usługi opiekuńcze świadczone dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do I grupy inwalidztwa,

● opłacenie tłumacza języka migowego,

● kolonie i obozy dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25 roku życia,

Ważne

Wysokość wydatków na składki ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Warto więc zbierać takie dokumenty. Będą nim np. informacje z ZUS o wysokości zapłaconych składek

● leki – w wysokości stanowiącej różnicę między faktycznie poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a kwotą 100 zł, jeśli lekarz specjalista stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna stosować określone leki (stale lub czasowo),

● odpłatny, konieczny przewóz na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne:

a) osoby niepełnosprawnej – karetką transportu sanitarnego,

b) osoby niepełnosprawnej, zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa, oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16 – również innymi środkami transportu niż karetką,

● używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16 roku życia, dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne – w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 2280 zł,

● odpłatne przejazdy środkami transportu publicznego związane z pobytem: na turnusie rehabilitacyjnym; w zakładach: lecznictwa uzdrowiskowego, rehabilitacji leczniczej, opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych; na koloniach i obozach dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25 roku życia.

Wydatki rehabilitacyjne podlegają odliczeniu od dochodu, jeżeli nie zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie.

Wysokość wydatków na cele rehabilitacyjne ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie, choć są tu pewne nieliczne wyjątki. Dokumentować nie trzeba wydatków na przewodników osób niewidomych, utrzymanie psa przewodnika oraz na dojazdy własnym samochodem na zabiegi rehabilitacyjne. Ale uwaga: brak obowiązku dokumentacji tych wydatków nie oznacza, że podatnik nie będzie musiał ich potwierdzać. Jeśli np. urząd skarbowy poprosi podatnika o potwierdzenie, że faktycznie poniósł wydatki rehabilitacyjne, konieczne będzie udowodnienie w urzędzie, że koszty takie zostały poniesione. Przykładowo dla potwierdzenia, że podatnik dojeżdżał na zabiegi rehabilitacyjne własnym autem, można przedstawić w urzędzie kartę zabiegową.

Bardzo popularnym wśród podatników odliczeniem jest ulga internetowa. Osoby, które ponoszą wydatki na internet, mogą odliczyć je w zeznaniu podatkowym. Od dochodu można odliczyć wydatki ponoszone przez podatnika z tytułu użytkowania sieci internet w lokalu (budynku) będącym miejscem zamieszkania podatnika. Odliczenie to jest limitowane. Nie może przekroczyć 760 zł rocznie, nawet jeśli podatnik wydał z tego tytułu w ciągu roku więcej. W przypadku gdy wydatki podatnika w ciągu roku były mniejsze niż 760 zł, w zeznaniu uwzględni on tylko kwotę, jaką rzeczywiście wydał na internet.

Kluczowe przy korzystaniu z ulgi internetowej jest posiadanie odpowiednich dokumentów potwierdzających poniesienie wydatków. Chodzi tu o faktury VAT. Jeśli do tej pory nie gromadziliśmy faktur za sieć, jest jeszcze czas, by zwrócić się do operatora o ich wystawienie. Jeśli zgubiliśmy fakturę, można poprosić operatora o wystawienie duplikatu tego dokumentu. Tylko na podstawie faktur za internet pomniejszenie dochodu w rozliczeniu rocznym będzie możliwe.

Każdy hojny podatnik, który w trakcie roku podatkowego wspiera potrzebujących, będzie mógł ten fakt wykazać w rocznym rozliczeniu z fiskusem. Dlaczego? Ponieważ przepisy pozwalają na odliczenie od dochodu określonych darowizn. Odliczeniu podlegają darowizny przekazane na cele:

● wskazane w art. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego, organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 tej ustawy, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, prowadzącym działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych, realizującym te cele,

● kultu religijnego,

● krwiodawstwa, realizowanego przez honorowych dawców krwi w wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew.

Pomniejszenia dochodu dokonuje się w wysokości wpłaconej darowizny, nie więcej jednak niż kwoty stanowiącej 6 proc. dochodu.

Ministerstwo Finansów o dojazdach na zabiegi

Odliczeniu od dochodu przed opodatkowaniem podlegają wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, poniesione w roku podatkowym przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne. Odliczenie wydatków na cele rehabilitacyjne przewiduje także art. 11 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Za wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, ponoszone przez podatnika będącego osobą niepełnosprawną lub podatnika, na którego utrzymaniu są osoby niepełnosprawne, uważa się między innymi wydatki poniesione na:

● odpłatny, konieczny przewóz na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne: osoby niepełnosprawnej – karetką transportu sanitarnego; osoby niepełnosprawnej zaliczanej do I lub II grupy inwalidztwa oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16 – również innymi środkami transportu niż karetka transportu sanitarnego,

● używanie samochodu osobowego – stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej zaliczanej do I lub II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16 roku życia – na potrzeby związane z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne.

Z przepisów tych wynika więc, że osoby, które nie mają własnego samochodu osobowego, a dojeżdżają na zabiegi w zakładach rehabilitacji leczniczej, wydatki na odpłatne przejazdy środkami transportu sanitarnego oraz innymi środkami transportu (w przypadku osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16) mogą odliczyć od dochodu. Odliczenie z tego tytułu nie jest limitowane.

W przepisach normujących ulgę rehabilitacyjną uwzględniono także sytuację, w której osoba niepełnosprawna jest właścicielem (współwłaścicielem) samochodu i dojeżdża nim na zabiegi. Ulga ta jest limitowana i maksymalnie z tego tytułu można odliczyć kwotę 2280 zł. Brak tej regulacji wymusiłby na osobie niepełnosprawnej (jedynie z uwagi na możliwość odliczenia) korzystanie z innych środków transportu, a nie ze swojego samochodu.

Ważne

Organ podatkowy ma prawo poprosić podatnika, który w rocznym PIT skorzystał z ulgi podatkowej, o przedstawienie dokumentów, potwierdzających prawo do uwzględnienia w PIT tego zwolnienia

Stopień niepełnosprawności

● orzeczenia o zakwalifikowaniu przez organy orzekające do jednego z trzech stopni niepełnosprawności, określonych w odrębnych przepisach, lub

● decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo rentę socjalną, albo

● orzeczenia o niepełnosprawności osoby, która nie ukończyła 16 roku życia, wydanego na podstawie odrębnych przepisów.

● I grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a) całkowitą niezdolność do pracy oraz niezdolność do samodzielnej egzystencji albo

b) znaczny stopień niepełnosprawności,

● II grupy inwalidztwa – należy przez to rozumieć odpowiednio osoby, w stosunku do których, na podstawie odrębnych przepisów, orzeczono:

a) całkowitą niezdolność do pracy albo

b) umiarkowany stopień niepełnosprawności.

Kolejną ulgą jest odliczenie związane z honorowym przekazaniem krwi. Podatnicy mogą odliczyć od dochodu wartość przekazanej honorowo krwi. Ulga ta jest jednak limitowana, i to dwukrotnie. Po pierwsze, odliczenia dokonuje się do wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew, a po drugie, odliczenie dokonywane w ramach przekazywanej darowizny nie może przekroczyć kwoty stanowiącej 6 proc. dochodu. Dorosły człowiek ma ok. 5–6 litrów krwi. Jednorazowo można oddać 450 ml krwi. Mężczyźni mogą oddawać krew nie częściej niż co 8 tygodni, a kobiety nie częściej niż co 12 tygodni. W konsekwencji mężczyzna rocznie może oddać 6 razy krew, a kobieta 4. Teraz obliczmy, jak to przełoży się na zmniejszenie dochodu.

Zgodnie z rozporządzeniem ministra zdrowia z 7 grudnia 2004 r. w sprawie określenia rzadkich grup krwi, rodzajów osocza i surowic diagnostycznych wymagających przed pobraniem krwi zabiegu uodpornienia dawcy lub innych zabiegów oraz wysokości ekwiwalentu pieniężnego za pobraną krew i związane z tym zabiegi (Dz.U. nr 263, poz. 2625 z późn. zm.) osoba oddająca krew może odliczyć od dochodu 130 zł za litr oddanej krwi. Ulga podatkowa przysługuje również przy oddawaniu osocza. Mimo że ekwiwalent za nie określony jest na 170 zł, od dochodu odlicza się ekwiwalent za krew, czyli również 130 zł.

W konsekwencji panowie za oddaną krew będą mogli w zeznaniu PIT odliczyć od dochodu 351 zł (możliwość 6 donacji rocznie po 450 ml; 2,7 litra x 130 zł = 351 zł), a panie 234 zł (możliwość 4 donacji rocznie po 450 ml; 1,8 litra x 130 zł = 234 zł).

Od dochodu podatnik ma prawo odliczyć także wydatki poniesione na nabycie nowych technologii.

Zgodnie z przepisami ustawy o PIT, za nowe technologie uważa się wiedzę technologiczną w postaci wartości niematerialnych i prawnych, w szczególności wyniki badań i prac rozwojowych, która umożliwia wytwarzanie nowych lub udoskonalonych wyrobów lub usług i która nie jest stosowana na świecie przez okres dłuższy niż ostatnich pięć lat, co potwierdza opinia niezależnej od podatnika jednostki naukowej w rozumieniu ustawy z 8 października 2004 r. o zasadach finansowania nauki. Przez nabycie nowej technologii rozumie się nabycie praw do wiedzy technologicznej w drodze umowy o ich przeniesienie oraz korzystanie z tych praw.

Prawo do odliczeń z tytułu nabycia nowych technologii przysługuje podatnikowi uzyskującemu przychody z pozarolniczej działalności gospodarczej. Kwota odliczeń nie może w roku podatkowym przekroczyć kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika z tego źródła.

Prawo do odliczeń nie przysługuje podatnikowi, jeżeli w roku podatkowym lub w roku poprzedzającym prowadził działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia.

Podstawą ustalenia wielkości odliczenia jest kwota wydatków poniesionych przez podatnika na nabycie nowej technologii, uwzględnionych w wartości początkowej, w części, w jakiej została zapłacona podmiotowi uprawnionemu w roku podatkowym, w którym nową technologię wprowadzono do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych lub w roku następującym po tym roku, oraz w której nie została zwrócona podatnikowi w jakiejkolwiek formie.

Jeżeli podatnik dokonał przedpłat (zadatków) na poczet nabycia nowych technologii w roku poprzedzającym rok, w którym wprowadził nową technologię do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, uznaje się je za poniesione w roku jej wprowadzenia do tej ewidencji.

Odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono wydatki. W sytuacji gdy podatnik osiąga za rok podatkowy stratę lub wielkość dochodu z pozarolniczej działalności podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie trzy lata podatkowe, licząc od końca roku, w którym nową technologię wprowadzono do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

Odliczenia związane z nabyciem nowej technologii nie mogą przekroczyć 50 proc. ustalonej kwoty odliczenia.

Podatnik traci prawo do odliczeń związanych z nabyciem nowej technologii, jeżeli przed upływem trzech lat podatkowych licząc od końca roku podatkowego, w którym wprowadził nową technologię do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych:

● udzieli w jakiejkolwiek formie lub części innym podmiotom prawa do nowej technologii; nie dotyczy to przeniesienia prawa w wyniku przekształcenia formy prawnej oraz łączenia lub podziału dotychczasowych przedsiębiorców – dokonywanych na podstawie przepisów kodeksu spółek handlowych, albo

● zostanie ogłoszona jego upadłość obejmująca likwidację majątku, lub zostanie postawiony w stan likwidacji, albo

● otrzyma zwrot wydatków na tę technologię w jakiejkolwiek formie.

Jeśli podatnik utraci prawo do ulgi związanej z nabyciem nowych technologii, musi w zeznaniu podatkowym składanym za rok, w którym wystąpiły te okoliczności, zwiększyć podstawę obliczenia podatku (opodatkowania) o kwotę dokonanych odliczeń, do których utracił prawo, a w razie poniesienia straty – do jej zmniejszenia o tę kwotę.

DIAGNOSTYKA ZA GRANICĄ

Niepełnosprawne dziecko podatniczki miało bardzo poważne zmiany funkcjonowania organizmu. W ramach dążenia do przywrócenia ograniczonych funkcji organizmu, a tym samym do przystosowania do normalnego życia w społeczeństwie, niezbędna była prawidłowa diagnostyka i leczenie. Cały czas pomimo leczenia w kraju rodzice poszukiwali ośrodków na całym świecie, które specjalizowały się w chorobach metabolicznych dzieci. Po wcześniejszym uzgodnieniu rodzice postanowili przewieźć dziecko do kliniki w Belgii, która posiadała najlepsze wyniki w diagnostyce tego typu chorób. Koszty leczenia i diagnostyki w trakcie pobytu dziecka w Brukseli wyniosły 15 359,01 euro. Niewątpliwie czynności medyczne, które były wykonane za granicą, miały na celu przywrócenie choremu ułatwienia wykonywania czynności życiowych. Czy można je odliczyć od dochodu?

Niestety nie. Katalog wydatków rehabilitacyjnych jest katalogiem zamkniętym, co oznacza, że jedynie wymienione w nim wydatki rehabilitacyjne podlegają odliczeniu od dochodu. Ustawodawca określił wyraźnie, które wydatki uważa się za poniesione na cele rehabilitacyjne oraz związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych, do dokonania odliczeń od dochodu.

Wśród wydatków, których poniesienie uprawnia do korzystania z ulgi rehabilitacyjnej, nie ma wydatków na leczenie i diagnostykę dziecka za granicą.

Ulgi podatkowe (w tym ulga rehabilitacyjna) są wyjątkiem od zasady równości i powszechności opodatkowania, a przepisy dotyczące ich zakresu powinny być interpretowane ściśle, nie rozszerzająco.

W związku z tym brak jest podstaw prawnych do odliczenia od dochodu – jako wydatku na cele rehabilitacyjne – kosztów związanych z leczeniem i diagnostyką dziecka za granicą.

WYKORZYSTANIE ULGI PRZEZ MAŁŻONKÓW

Ważną przesłanką, od której ustawodawca uzależnił odliczenie wydatków poniesionych przez podatnika z tytułu użytkowania sieci internet, jest faktyczne poniesienie tych wydatków. Przez poniesienie – zgodnie ze Słownikiem języka polskiego – należy rozumieć bycie obarczonym, obciążonym. Wydatkiem poniesionym będzie zatem taki wydatek, którym podmiot jest obarczany, obciążany. Decydujące znaczenie ma więc fakt obarczenia ciężarem ekonomicznym danego kosztu. Kwota poniesionego wydatku powinna być potwierdzona fakturą VAT.

Małżonkowie otrzymują faktury stwierdzające poniesienie wydatków z tytułu użytkowania sieci internet w lokalu będącym miejscem ich zamieszkania. Faktury wystawione są na oboje małżonków. Faktura zawiera opłaty za poszczególne usługi świadczone na rzecz podatników, ich koszt oraz informację o zniżce dla pracowników. Kwota do zapłaty jest pomniejszona o kwotę zniżki. Czy podatnicy mogą skorzystać z ulgi internetowej w rocznym PIT?

Tak. Odliczeniu od dochodu w ramach ulgi na internet podlega ostateczna kwota do zapłaty jako faktycznie poniesiony wydatek. Jeżeli każdy z małżonków spełni łącznie warunki, które umożliwiają skorzystanie z ulgi podatkowej, może z niej skorzystać do wysokości limitu – 760 zł, który przysługuje każdemu z małżonków odrębnie.

Ważna liczba

1112,04 zł to maksymalne odliczenie z tytułu ulgi na dziecko za cały 2009 rok

Ulgą, która bije rekordy popularności, jest ulga z tytułu wychowywania dziecka. Od rozliczenia za 2009 rok, przy korzystaniu z niej nastąpią pewne zmiany. Otóż podatnik może odliczyć od podatku obliczonego zgodnie ze skalą PIT, pomniejszonego o kwotę składki zdrowotnej, kwotę ulgi podatkowej na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

1) wykonywał władzę rodzicielską,

2) pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,

3) sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Teraz wyjaśnijmy, jak ustalić wysokość ulgi. Odliczeniu podlega kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali – obecnie 556,02 zł – za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę. Odliczenie nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

1) na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,

2) wstąpiło w związek małżeński.

W przypadku gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza rodzicielska, pełniona jest funkcja opiekuna prawnego lub sprawowana opieka, każdemu z podatników przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty ulgi za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Odliczenia dokonuje się w zeznaniu rocznym, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów – imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci.

Co ważne, na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej podatnik będzie zobowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności: odpis aktu urodzenia dziecka, zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka, odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą, zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły. Zatem jeśli korzystamy z ulgi na dziecko, warto postarać się o te dokumenty.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych w zależności od źródła dochodów przewiduje różne sposoby odliczeń podatku.

Osoby uzyskujące m.in. dochody z pracy oraz działalności gospodarczej opodatkowanej na zasadach ogólnych będą musiały do odliczenia podatku zastosować skalę PIT.

Podatnicy w rozliczeniu za 2009 rok mają jeszcze do wyboru inne sposoby obliczenia podatku. Są to:

● 19-proc. podatek od dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej (wybór tego sposobu opodatkowania następuje poprzez pisemne oświadczenie złożone przez podatnika; dochodów opodatkowanych w ten sposób nie łączy się z dochodami z innych źródeł). Jest to tzw. podatek liniowy,

● ryczałty – dochodów (przychodów), od których zgodnie z przepisami art. 29, 30 i 30a ustawy o PIT pobiera się podatek w formie ryczałtu, nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł,

● 19-proc. podatek od dochodów z kapitałów pieniężnych, przykładowo z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych (dochodów opodatkowanych w ten sposób nie łączy się z dochodami z innych źródeł),

● 19-proc. podatek od dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych związanych z nieruchomościami nabytymi po 31 grudnia 2006 r. (jeżeli nabycie nastąpiło przed 1 stycznia 2007 r., opodatkowanie następuje według starych zasad – 10 proc. przychodu).

Jeżeli roczne koszty uzyskania przychodów są niższe od wydatków na dojazd do zakładu pracy lub zakładów pracy środkami transportu autobusowego, kolejowego, promowego lub komunikacji miejskiej, w rocznym rozliczeniu podatku (zeznaniu podatkowym) koszty te mogą być przyjęte w wysokości wydatków faktycznie poniesionych, udokumentowanych wyłącznie imiennymi biletami okresowymi.

Podatnicy, którzy muszą złożyć zeznanie podatkowe za 2009 rok, są zobowiązani w terminie określonym dla złożenia zeznania podatkowego – 30 kwietnia 2010 r. – wpłacić należny podatek lub różnicę pomiędzy podatkiem należnym od dochodu wynikającego z zeznania a sumą należnych za dany rok zaliczek, w tym również sumą zaliczek pobranych przez płatników.

Podatek dochodowy wynikający z zeznania jest podatkiem należnym za dany rok, chyba że naczelnik urzędu skarbowego wyda decyzję, w której określi inną wysokość podatku. W razie niezłożenia zeznania o wysokości osiągniętego dochodu naczelnik urzędu skarbowego wyda decyzję określającą wysokość zobowiązania w podatku dochodowym.

Podatnicy podlegający w Polsce ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, jeżeli osiągają dochody ze źródeł przychodów położonych w Polsce bez pośrednictwa płatników lub za pośrednictwem płatników niezobowiązanych do dokonania rocznego obliczenia podatku, a którzy zamierzają opuścić Polskę przed upływem terminu przewidzianego dla złożenia zeznania podatkowego, są zobowiązani złożyć zeznanie za rok podatkowy urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych, przed opuszczeniem terytorium Polski.

Zeznania podatkowe

Ustawa o PIT przewiduje, że po zakończeniu roku podatkowego w terminie do 30 kwietnia roku następnego podatnicy podatku dochodowego są zobowiązani składać urzędom skarbowym zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym.

– składają podatnicy, którzy uzyskali przychody (dochody) opodatkowane na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej i nie wypełniają zeznania PIT-37, gdyż osiągnięte przez nich dochody (poniesione straty) nie mieszczą się w zakresie tego zeznania. Formularz ten przede wszystkim składają podatnicy, którzy prowadzili pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną według skali podatkowej, a także uzyskali dochody z zagranicy;

– składają podatnicy, którzy osiągnęli dochody z pozarolniczej działalności gospodarczej lub działów specjalnych produkcji rolnej opodatkowane 19-proc. podatkiem na zasadach określonych w art. 30c ustawy. Formularz ten jest przeznaczony wyłącznie dla podatników rozliczających się indywidualnie;

– składają podatnicy, którzy uzyskali przychody opodatkowane na ogólnych zasadach według skali podatkowej, wyłącznie ze źródeł położonych na terytorium RP, za pośrednictwem płatników, i nie prowadzili pozarolniczej działalności gospodarczej opodatkowanej na ogólnych zasadach przy zastosowaniu skali podatkowej oraz działów specjalnych produkcji rolnej. Obowiązek złożenia zeznania nie dotyczy podatników, którym rocznego obliczenia podatku dokonał płatnik;

– składają podatnicy, którzy uzyskali przychody opodatkowane 19-proc. podatkiem na zasadach określonych w art. 30b ustawy, m.in. zyski kapitałowe.

– składają podatnicy, którzy sprzedali nieruchomość nabytą od 1 stycznia 2009 r.

389c4c23-96b9-4c7a-a6a5-a18ab94df26e-38909361.jpg

8d8ff7e9-fe0c-4238-bdd2-ea1ec594feb1-38909367.jpg

PODSTAWA PRAWNA

● Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Pozostało 91% treści
Wybierz pakiet i czytaj bez ograniczeń.

Bądź na bieżąco ze zmianami w prawie i podatkach.
Czytaj raporty, analizy i wyjaśnienia ekspertów.
Źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.