Czy odszkodowanie można opodatkować jak darowiznę

PIOTR TRYBAŁA

parter w KPT Doradcy Podatkowi

W celu zastosowania do powyższej kwoty preferencyjnych zasad opodatkowania właściwych dla darowizn należy najpierw ustalić, czy kwota otrzymana przez podatnika faktycznie ma taki charakter. Niestety, nie można twierdzić, że podatnik otrzymał darowiznę, gdyż kwota od szwagra została wypłacona w związku ze spowodowaniem szkód w jego samochodzie. Wynika z tego, że wypłata od szwagra miała jasno określoną podstawę, z której podatnik – gdyby chciał – mógłby dochodzić odszkodowania.

Również w sytuacji, gdyby podatnik dostał wypłatę z OC szwagra, nie można by uznać, że otrzymana kwota stanowi darowiznę. Kwota wypłacona dobrowolnie przez szwagra zastąpiła w pewnym sensie wypłatę z OC, więc nie może być opodatkowana jako darowizna, bo nią nie jest. Kwota otrzymana od sprawcy stłuczki, chociaż jest odszkodowaniem, nie kwalifikuje się też do żadnego ze zwolnień przewidzianych ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych stosowanych dla odszkodowań. W związku z tym kwotę otrzymaną przez podatnika należałoby kwalifikować jako zwykły przychód podlegający opodatkowaniu według skali podatkowej PIT (18 i 32 proc.).

Niestety, przepisy podatkowe nakazują opodatkowanie dochodów, w tym m.in. otrzymanych pieniędzy. Stąd zamiast wypłacać pieniądze, szwagier mógłby po prostu bezpośrednio pokryć koszty naprawy w celu usunięcia szkody. W takim przypadku podatnik nie otrzymałby przysporzenia, które mogłoby stanowić przychód podatkowy.