Kierowca może otrzymywać diety podróżne

Miejscem wykonywania pracy przez kierowcę jest miejsce, w którym otrzymuje on przydział zadań i w którym jest kierowany do ich wykonywania. Kierowca może odbywać podróże służbowe i otrzymywać należności w postaci diet z tego tytułu.

Podatniczka prowadziła działalność: transportową w kraju i za granicą, spedycji, handlu hurtowego artykułami rolnymi i spożywczymi. W firmie przeprowadzono kontrolę. Okazało się, że podatniczka pobrała zaliczki tylko od wypłacanych pracownikom płac podstawowych. Tymczasem z list płac kierowców wynikało, że oprócz płac podstawowych pracownikom wypłacano również diety. W ich skład wchodziły: limit za noclegi w hotelu, dodatek za rozłąkę, ekwiwalent za używanie własnej odzieży i obuwia. Organy podatkowe uznały, że podatniczka nie miała prawa uznać wyjazdów kierowców w celu wykonania usługi transportowej za wyjazdy służbowe. Tym samym nie można było wyliczać diet za czas tych podróży. Podatniczka wniosła odwołanie po terminie, a potem sąd odrzucił jej skargę, bo nie opłaciła wpisu. Potem podatniczka złożyła bezskuteczny wniosek o wznowienie postępowania, a następnie wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji. Organy podatkowe uznały jednak, że ustalenia dotyczące diety wypłacanej kierowcom nie spowodowały rażącego naruszenia prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił skargę podatniczki. Jak podkreślił sąd, rzeczą organu rozpoznającego wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji była ocena zasadności zarzutu rażącego naruszenia prawa. Tymczasem organ odwoławczy w istocie wykreował nowy, odbiegający od ustaleń organu I instancji stan faktyczny.

Ponadto WSA zauważył, że diety i inne należności za czas podróży służbowej pracownika są zwolnione z podatku. Kodeks pracy w art. 775 reguluje zasady zwrotu kosztów związanych z podróżą służbową i dzieli pracowników na dwie grupy. Do pierwszej zalicza pracowników zatrudnionych w państwowej lub samorządowej jednostce budżetowej, a do drugiej pozostałych pracowników. W przypadku pierwszej grupy pracowników wysokość i warunki ustalania należności z tytułu podróży służbowej określa rozporządzenie ministra pracy i polityki społecznej. Pozostałym pracownikom warunki określania tych należności pozostawiono układowi zbiorowemu pracy, regulaminowi wynagradzania albo umowie o pracę. Sąd podkreślił, że postanowienia umów o pracę nie mogą ustalać diety za dobę podróży służbowej w wysokości niższej niż dieta z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju określona dla pracownika sfery budżetowej. Mogą być one ustalone w takiej samej lub wyższej wysokości. Gdy brak jest w umowie powyższych postanowień, wówczas pracownikowi przysługują należności na pokrycie kosztów podróży służbowej według rozporządzenia. W ocenie sądu należności za czas podróży służbowej pracownika w części przekraczającej pułap określony w tych rozporządzeniach stanowią przychód ze stosunku pracy. Z kodeksu pracy wynika, że podróżą służbową jest wykonywanie przez pracownika na polecenie pracodawcy zadań służbowych poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy. Miejscem wykonywania pracy przez kierowcę jest miejsce, w którym otrzymuje on przydział zadań i w którym jest kierowany do ich wykonywania, a nie samochód, który w ramach swojej pracy prowadzi. Samochód jest bowiem narzędziem pracy kierowcy. W związku z tym kierowca może odbywać podróże służbowe i otrzymywać należności w postaci diet z tego tytułu.