Jak nie popełnić błędów w rocznym zeznaniu

Zarówno formularze PIT, jak i załączniki do nich zmieniają się co roku. W praktyce wiele osób stosuje druki z lat wcześniejszych. To niestety błąd. Zmiany w formularzach czasem są niewielkie, np. zmienia się numeracja pozycji, ale czasem zmiany są poważne, np. w zeznaniu za 2009 rok trzeba będzie wypełnić dodatkową rubrykę w załączniku PIT/O, gdy podatnik będzie korzystał z ulgi na dziecko. Aktualne formularze można pobrać w każdym urzędzie skarbowym bądź ze stron internetowych Ministerstwa Finansów www.mf.gov.pl lub www.szybkipit.pl.

W pozycji 1 formularza PIT-37 podatnik wpisuje swój NIP. Zresztą rubryka ta oznaczona jest jako: Numer Identyfikacji Podatkowej podatnika. Jeśli podatnik nie ma nadanego NIP, razem z rocznym zeznaniem podatkowym powinien złożyć zgłoszenie identyfikacyjne o jego nadanie. Robi się to przez złożenie formularza NIP-3.

W praktyce zdarzają się przypadki, że podatnicy nie wykazują numeru NIP lub przez pomyłkę przepisują z informacji PIT-11 bądź PIT-11A NIP płatnika. W zeznaniach wspólnych małżonków także niejednokrotnie numery NIP zostają zamienione.

Każdą zmianę danych, które podatnik podał w zgłoszeniu identyfikacyjnym o nadanie NIP, trzeba podawać do urzędu skarbowego. Przepisy wskazują bowiem na konieczność aktualizacji danych.

W przypadku zmiany danych osobowych podatników nieprowadzących działalności gospodarczej trzeba pamiętać o obowiązku aktualizacji NIP-3. Aktualizacji należy dokonać w ciągu 30 dni od daty zmiany danych. Jeżeli podatnik nie zrobił tego we wskazanym terminie, zostanie wezwany do urzędu skarbowego, gdy wcześniej sam nie dokona aktualizacji danych. Aktualizacji dokonuje się przez ponowne wypełnienie NIP-3 i zaznaczenie na nim kwadratu aktualizacja i oczywiście podania danych, które się zmieniają.

Niepodpisane zeznanie jest nieważne. Mimo kilkunastoletniej praktyki wypełniania rocznych PIT jednym z najczęściej popełnianych błędów jest brak podpisu na zeznaniu podatkowym. Zeznanie powinien podpisać ten podatnik, którego ono dotyczy, chyba że w jego imieniu składa je pełnomocnik. Przy wspólnym rozliczeniu małżonków wspólne zeznanie podpisuje każdy z nich.

Jeżeli podatnik chciałby otrzymać zwrot nadpłaconego podatku na konto bankowe, powinien pamiętać o podaniu numeru konta w części B.7 formularza NIP-3. W praktyce również przy podawaniu numerów rachunków bankowych pojawiają się kłopoty. Problemy dotyczą głównie błędnego lub nieczytelnego wpisania numeru rachunku. Trzeba więc uważnie wpisywać te dane, aby przez błędy podatnika urząd skarbowy nie wysłał jego pieniędzy do innej osoby.

Przy wypełnianiu zeznania i uwzględnianiu w nim ulg podatkowych należy pamiętać o kwotowych i procentowych limitach poszczególnych ulg i odliczeń. Przy uldze internetowej odliczyć od dochodu można maksymalnie 760 zł. Zatem w opisanym przypadku kwota 80 zł (840 zł - 760 zł = 80 zł) nie pomniejszy dochodu podatnika. Po prostu przepadnie. Nie można jej będzie też uwzględnić w zeznaniach PIT składanych w następnych latach.

Od ubiegłego roku urzędy skarbowe przekazują 1 proc. podatku na rzecz organizacji pożytku publicznego. Podatnicy wskazują jedynie w zeznaniu rocznym kwotę do przekazania, nazwę wybranej jednej organizacji pożytku publicznego i numer KRS (numer, pod którym organizacja figuruje w Krajowym Rejestrze Sądowym). Bywa, że podatnicy w zeznaniach nie podają pełnej nazwy organizacji, jej numeru KRS, warto więc wiedzieć, że dane organizacji pożytku publicznego są dostępne w wykazie Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej - na stronie internetowej www.pozytek.gov.pl.

Nowością w tym roku jest możliwość wyrażenia zgody na przekazanie organizacji danych podatnika oraz informacji o przekazanej kwocie. Organizacja, która otrzyma dane o darczyńcy, będzie mogła podziękować mu za wpłatę.

Jeżeli podatnik dokonuje odliczeń przy rocznym rozliczeniu PIT, należy pamiętać o załącznikach do zeznania. Chcąc skutecznie skorzystać z ulg i odliczeń, należy wraz z właściwym drukiem zeznania złożyć odpowiedni załącznik. Załącznik do zeznania mogą stanowić również formularze NIP. Dla wszystkich ulg mieszkaniowych - w tym odsetkowej - jest przewidziany załącznik PIT/D. Dla pozostałych ulg - w tym internetowej - trzeba wypełnić załącznik PIT/O. Właściwe druki podatnik otrzyma w każdym urzędzie skarbowym bądź pobierze ze strony internetowej Ministerstwa Finansów www.mf.gov.pl.

W przypadku gdy małżonkowie lub osoby samotnie wychowujące dzieci dokonały indywidualnego rozliczenia, a następnie wyraziły chęć skorzystania z preferencyjnej formy rozliczenia wspólnego, powinny pamiętać, że skorygowanie zeznania w tym zakresie jest możliwe wyłącznie w terminie składania zeznań, tj. do 30 kwietnia. Po upływie tego terminu jest to niemożliwe. Zatem aby skorzystać z preferencyjnego rozliczenia, czy to przewidzianego dla małżonków, czy dla samotnych rodziców, deklaracja podatkowa musi być złożona najpóźniej 30 kwietnia. Chociażby jednodniowe spóźnienie oznacza utratę prawa do tych preferencji.

Warto też pamiętać, że nie można skorzystać z preferencyjnego rozliczenia, w przypadku gdy chociażby w stosunku do jednego z małżonków, osoby samotnie wychowującej dzieci, mają zastosowanie przepisy o opodatkowaniu podatkiem liniowym, kartą podatkową, ryczałtem ewidencjonowanym (z wyjątkiem rozliczenia ryczałtem najmu poza działalnością gospodarczą).

Dochód z odpłatnego zbycia nieruchomości nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od 1 stycznia 2007 r. do 31 grudnia 2008 r. podlega opodatkowaniu stawką PIT w wysokości 19 proc. Podatek jest płatny w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło zbycie. Zatem za 2008 rok ostatnim dniem na złożenie deklaracji jest 30 kwietnia 2009 r. Dochodu ze sprzedaży nieruchomości nie łączy się z dochodami z innych źródeł. W zeznaniu rocznym podatnik wykazuje tylko podatek z tej transakcji, a nie uzyskany dochód. Podatek należy wykazać w częściach przeznaczonych na wpisanie podatku w zeznaniach PIT-36 (część K), PIT-36L (część J), PIT-38 (część E).

Nie ma obowiązku składania zeznania podatkowego PIT-37, jeżeli płatnik dokonał rocznego obliczenia podatku na formularzu PIT-40 (ZUS wypełnia PIT-40A), pod warunkiem że podatnik: poza dochodami uzyskanymi od tego płatnika nie osiągnął innych dochodów, poza dochodami ze sprzedaży nieruchomości, innych opodatkowanych stawką ryczałtową, dochodów kapitałowych; nie korzysta z odliczeń; nie korzysta z możliwości wspólnego opodatkowania małżonków lub jako osoba samotnie wychowująca dziecko.

Zatem PIT-40 złożony przez płatnika za podatnika jest ostatecznym rozliczeniem PIT podatnika. Jednak w sytuacji gdyby np. podatnik przypomniał sobie, że ma prawo skorzystać z jakiejś ulgi podatkowej, to oczywiście ma prawo do 30 kwietnia 2009 r. złożyć samodzielnie zeznanie PIT, w którym wykaże taką ulgę. W takiej sytuacji PIT złożony przez podatnika zastąpi PIT-40, który wcześniej został złożony przez płatnika.