Jak organ rentowy rozlicza PIT-40A/11A

16 lutego 2009

Do końca lutego następnego roku po roku, którego dotyczy rozliczenie podatkowe, mają czas organy rentowe na sporządzenie PIT-40A/11A. Organy rentowe wypełniają na tym druku albo roczne obliczenie podatku, czyli PIT-40A, albo informację o dochodach uzyskanych od organu rentowego, czyli PIT-11A. Informację o dochodach organy rentowe sporządzają podatnikom, którym nie dokonują rocznego odliczenia podatku, np. uzyskującym dochody z zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego oraz podatnikom, którym wypłacają jedynie świadczenia zwolnione z PIT na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2, 75, 100 ustawy o PIT (szczegóły patrz ramka).

Warto podkreślić, że w tym roku organy rentowe mają więcej czasu na wypełnienie formularza PIT-40A/11A, gdyż ostatni dzień lutego wypada w sobotę. Stąd ostatnim dniem będzie poniedziałek 2 marca.

Organy rentowe są zobowiązane, w terminie do końca lutego, po upływie roku podatkowego, sporządzić i przekazać roczne obliczenie podatku (PIT-40A), podatnikom uzyskującym dochód z emerytur i rent, rent strukturalnych, rent socjalnych, świadczeń przedemerytalnych i zasiłków przedemerytalnych oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika. W przypadku podatników o ograniczonym obowiązku podatkowym urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych.

Obowiązek ten nie dotyczy podatników:

w stosunku do których ustał obowiązek poboru zaliczek,

którym zaliczki były ustalane w sposób obniżony (określony w art. 32 ust. 1a-1c ustawy o PIT), chyba że podatnik przed końcem roku podatkowego złoży oświadczenie o rezygnacji z zamiaru opodatkowania w sposób preferencyjny (wspólnie z małżonkiem lub jako rodzic samotnie wychowujący dziecko),

w stosunku do których, na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej, zwolniono organ rentowy w całości lub w części z obowiązku poboru zaliczek na podatek dochodowy,

którym nie pobierano zaliczek na podatek dochodowy stosownie do postanowień umów o unikaniu podwójnego opodatkowania.

W przypadku gdy organ rentowy nie jest zobowiązany do dokonania rocznego obliczenia podatku sporządza w terminie do końca lutego, po upływie roku podatkowego, imienną informację o wysokości uzyskanego dochodu (PIT-11A), i w tym samym terminie przekazuje podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika. W przypadku podatników o ograniczonym obowiązku podatkowym urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych. Informację PIT-11A organ rentowy sporządza również w przypadku, gdy dokonuje wypłaty świadczeń zwolnionych z podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 2, 75 i 100 ustawy o PIT.

Gdy organ rentowy sporządzi PIT-40A, podatnik nie musi już samodzielnie składać rocznego zeznania podatkowego, choć taką możliwość ma.

Podatek wynikający z rozliczenia rocznego obniżony o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, pobranej w roku podatkowym przez organ rentowy, oraz o kwotę ulgi na dziecko, jeżeli podatnik złożył w terminie do 10 stycznia oświadczenie o przysługującym mu prawie do ulgi na dziecko, jest podatkiem należnym od podatnika za dany rok, chyba że naczelnik urzędu skarbowego wyda decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego w innej wysokości, gdy podatnik poza dochodami uzyskanymi od organu rentowego:

nie uzyskał w roku podatkowym innych dochodów (z wyjątkiem dochodów opodatkowanych w sposób zryczałtowany oraz uzyskanych z tytułu zbycia nieruchomości lub praw związanych z nieruchomościami),

nie korzysta z odliczeń, z zastrzeżeniem zwrotów (potrąceń) nieuwzględnionych przy poborze zaliczek przez organ rentowy,

nie korzysta z możliwości łącznego opodatkowania jego dochodów z dochodami małżonka bądź nie korzysta z możliwości opodatkowania przewidzianego dla samotnych rodziców,

nie uzyskał dochodów powodujących obliczenie należnego podatku w sposób określony w art. 27 ust. 8 ustawy o PIT - metoda wyłączenia z progresją,

- nie ma obowiązku doliczenia kwot uprzednio odliczonych.

Jeśli roczne obliczenie podatku na PIT-40A dokonuje za podatnika organ rentowy, nie uwzględni przysługujących podatnikowi ulg i odliczeń oraz nie przekaże na wniosek podatnika 1 proc. podatku organizacjom pożytku publicznego. Jedynym wyjątkiem - ale który ma zastosowanie po raz ostatni w rozliczeniu za 2008 rok - jest ulga prorodzinna.

Podatnik, który otrzymał od organu rentowego PIT-40A ma prawo złożyć zeznanie roczne samodzielnie. Gdy się na to zdecyduje, zeznanie indywidualne podatnika zastąpi roczne obliczenie podatku PIT-40A, sporządzone za podatnika. O indywidualnym rozliczeniu powinni pomyśleć podatnicy, którzy mają prawo do ulg podatkowych, np. internetowej, rehabilitacyjnej czy na krew oraz osoby, które chcą przekazać 1 proc. podatku.

Ważne!

Jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy

PRZYCHODY ZWOLNIONE WYKAZYWANE W PIT-40A/11A

Wolne od podatku dochodowego zgodnie z ustawą o PIT są:

renty przyznane na podstawie odrębnych przepisów o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (art. 21 ust. 1 pkt 2)

renty wypłacone osobom represjonowanym i członkom ich rodzin, przyznane na zasadach określonych w przepisach o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (art. 21 ust. 1 pkt 75)

dochody z tytułu emerytur lub rent otrzymywanych przez osoby, które utraciły wzrok w wyniku działań wojennych w okresie wojny 1939-1945 lub eksplozji pozostałych po tej wojnie niewypałów i niewybuchów (art. 21 ust. 1 pkt 100) pod warunkiem przedłożenia płatnikowi:

a) orzeczenia o uznaniu za inwalidę wzroku I lub II grupy, wydanego przez właściwy organ,

b) dokumentacji leczniczej (szpitalnej) z okresu wypadku, potwierdzającej wypadek, bądź poświadczonego notarialnie oświadczenia dwóch świadków potwierdzających utratę wzroku w wyniku działań wojennych w latach 1939-1945 lub eksplozji niewypałów i niewybuchów pozostałych po tej wojnie,

c) aktualnego zaświadczenia lekarskiego okulistycznego o urazowym uszkodzeniu wzroku bądź aktualnego zaświadczenia z przeprowadzonej obdukcji sądowo-lekarskiej, potwierdzającego utratę lub uszkodzenie wzroku w wyniku zdarzeń, o których mowa w lit. b), lub

d) ważnej legitymacji Stowarzyszenia Niewidomych Cywilnych Ofiar Wojny lub Związku Ociemniałych Żołnierzy RP.

PRZYKŁAD: JAK WYPEŁNIĆ PIT-40A/11A

składa się z dwóch stron i 47 pozycji. Płatnik, rozpoczynając wypełnianie tego formularza, powinien zacząć od wpisania swojego NIP w poz. 1. W poz. 2 trzeba określić, za jaki okres roczne obliczenie podatku bądź informacja o dochodach jest sporządzane, podając rok.

w poz. 3-4 trzeba podać urząd skarbowy, do którego adresowany jest formularz oraz cel jego złożenia: złożenie formularza lub jego korekta.

poświęcona danym płatnika. W poz. 5-17 płatnik wpisuje: nazwę organu rentowego, nazwę skróconą, REGON, dokładny adres.

dotyczy danych podatnika. Trzeba tu wpisać: NIP, nazwisko, imię, datę urodzenia, PESEL oraz adres zamieszkania.

płatnik podaje informacje o dochodach podatnika oraz zaliczkach na podatek. Źródła przychodów (dochodów), jakie płatnik może tu wpisać to: emerytury - renty oraz inne krajowe świadczenia, o których mowa w art. 34 ust. 7 ustawy o PIT; zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego. Przychód (dochód) wpisuje się w poz. 33 i 35. Zaliczki podatkowe pobrane i odprowadzone przez płatnika trzeba wpisać w poz. 34 i 36.

w poz. 37-40 płatnik musi podać informacje o dokonanych zwrotach (potrąceniach), przychodach zwolnionych od podatku oraz o składce na ubezpieczenie zdrowotne.

Warto tu wyjaśnić, o jakich potrąceniach mowa. Zgodnie z art. 34 ust. 10-10b ustawy o PIT, jeżeli podatnik dokonał zwrotu nienależnie pobranych emerytur i rent lub zasiłków z ubezpieczenia społecznego, rent strukturalnych, rent socjalnych, świadczeń przedemerytalnych, zasiłków przedemerytalnych, otrzymanych bezpośrednio z tego organu, a obowiązek poboru zaliczek przez ten organ trwa - organ rentowy odejmuje od dochodu kwoty zwrotów dokonanych w roku podatkowym przy ustalaniu wysokości zaliczek oraz w rocznym obliczeniu dochodu, zamieszczając na tym rozliczeniu odpowiednie informacje.

W przypadku przyznania podatnikowi prawa do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, renty rodzinnej, renty strukturalnej lub zasiłków z ubezpieczenia społecznego, za okres, za który podatnik pobierał świadczenie z innego organu rentowego w wysokości uwzględniającej zaliczkę na podatek i składkę na ubezpieczenie zdrowotne - organ rentowy odejmuje te kwoty od przyznanego świadczenia przy ustalaniu wysokości zaliczek oraz w rocznym obliczeniu podatku, zamieszczając na tym rozliczeniu odpowiednie informacje.

Przy przyznaniu podatnikowi prawa do emerytury, renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, zasiłków z ubezpieczenia społecznego lub renty rodzinnej, za okres, za który podatnik pobierał zasiłek, dodatek szkoleniowy, stypendium albo inne świadczenie pieniężne z tytułu pozostawania bez pracy, albo zasiłek przedemerytalny lub świadczenie przedemerytalne, pobrane z tego tytułu kwoty w wysokości uwzględniającej zaliczkę na podatek i składkę na ubezpieczenie zdrowotne - organ rentowy odejmuje od przyznanego świadczenia przy ustalaniu wysokości zaliczek oraz w rocznym obliczeniu podatku, zamieszczając na tym rozliczeniu odpowiednie informacje.

dotyczy rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy. W poz. 41 płatnik wpisuje podstawę obliczenia podatku po zaokrągleniu do pełnych złotych. Od kwoty z poz. 33 (przychód (dochód) z emerytury - renty lub innych krajowych świadczeń) trzeba odjąć kwotę z poz. 37 (kwotę dokonanego w roku podatkowym zwrotu (potrącenia), nieuwzględniona przy poborze zaliczek przez organ rentowy). Jeżeli różnica jest liczbą ujemną, należy wpisać 0.

Pozycja 42 części F przeznaczona jest na wpisanie podatku należnego po zaokrągleniu do pełnych złotych. W poz. 43 płatnik wpisuje kwotę ulgi na dziecko, jeśli o jej uwzględnienie poprosił podatnik. W poz. 44 płatnik wpisuje różnicę między podatkiem należnym a sumą pobranych zaliczek. Gdy z tego odliczenia wyjdzie podatek do zapłaty, płatnik pobierze go z bieżących świadczeń podatnika. Pozycja 45 przeznaczona jest na wpisanie różnicy pomiędzy sumą pobranych zaliczek a podatkiem należnym - nadpłata. Nadpłata jest zaliczana na poczet zaliczki za marzec roku następującego po roku, którego rozliczenie dotyczy, a jeżeli ją przekroczy, zostanie zwrócona podatnikowi z bieżącymi świadczeniami.

W obu przypadkach: dopłaty i nadpłaty, gdy z wyliczeń wyjdzie kwota ujemna, płatnik wpisuje 0.

W poz. 46 trzeba podać kwotę zaliczki na podatek od emerytur - rent oraz innych krajowych świadczeń uwzględniająca rozliczenie kwoty do zapłaty (nadpłaty).

to oświadczenie płatnika lub osoby wyznaczonej do obliczenia podatku o znajomości przepisów kodeksu karnego skarbowego w zakresie odpowiedzialności za podanie danych niezgodnych z rzeczywistością. W tej części płatnik lub osoba wyznaczona podpisują się i przybijają pieczątkę.