Rozliczanie ryczałtu według organów podatkowych

Aby uniknąć błędów przy rozliczeniach ryczałtu, przedstawiamy dziś interpretacje organów podatkowych dotyczące ryczałtu wraz z opiniami specjalistów.

o katalogu źródeł przychodów

Podatnik nie prowadzi pozarolniczej działalności gospodarczej, mimo że cały czas pozostaje czynnym podatnikiem VAT z tytułu konieczności odprowadzania tego podatku przy sprzedaży jego prywatnych, posiadanych wiele lat nieruchomości. Podatnik zamierza przychody uzyskiwane z tytułu wynajmu nieruchomości (budynku użytkowego) opodatkować zryczałtowanym podatkiem dochodowym według stawki 8,5-proc. jako najem prywatny. Czy przychody z najmu nieruchomości będą mogły być traktowane jako przychody z art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT i jako takie być opodatkowane ryczałtem w wysokości 8,5 proc. przychodu?

W myśl art. 10 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) odrębnymi źródłami przychodów są określone w pkt 3 i 6 tego przepisu: pozarolnicza działalność gospodarcza (pkt 3); najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą (pkt 6).

Najem dla celów podatkowych może być traktowany jako przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej lub jako odrębne źródło przychodów określone w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT. Co do zasady, wybór kwalifikacji i sposób rozliczenia przychodów z najmu ustawodawca pozostawił osobie oddającej rzeczy w najem. Nie dotyczy to jedynie przypadku, gdy przedmiotem najmu są składniki majątku związane z działalnością gospodarczą albo najem jest przedmiotem działalności zgodnie z art. 14 ustawy o PIT.

W tej sytuacji przychody uzyskiwane z najmu zaliczonego do źródła przychodów wymienionego w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT mogą być opodatkowane - zgodnie z wolą podatnika - na zasadach ogólnych określonych w ustawie o podatku dochodowym albo ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych na zasadach określonych w ustawie z 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz.U. nr 144, poz. 930 z późn. zm.), jeżeli podatnik złoży pisemne oświadczenie o wyborze tej formy opodatkowania.

Osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają również otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze. Dla ustalenia wartości otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z tytułu tych umów stosuje się art. 11 ust. 2 - 2b ustawy o podatku dochodowym. Ryczałt od przychodów z najmu wynosi 8,5 proc.

Dochody osiągnięte przez podatników ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT, są opodatkowane według skali PIT, chyba że podatnicy złożą właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego pisemny wniosek lub oświadczenie o zastosowanie form opodatkowania określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym.

Osoby fizyczne osiągające przychody z umowy najmu, jeżeli umowy te nie są zawarte w ramach działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Aby skorzystać z ryczałtowej formy opodatkowania, należy złożyć pisemne oświadczenie o jej wyborze.

Pisemne oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu za dany rok podatkowy podatnik składa naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu według miejsca zamieszkania nie później niż do 20 stycznia roku podatkowego, natomiast podatnik rozpoczynający działalność gospodarczą w trakcie roku podatkowego - do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności, nie później niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.

W konsekwencji przychód uzyskany z wynajmowania nieruchomości może być zaliczony do źródła przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychody uzyskiwane przez podatnika z tytułu najmu nieruchomości mogą być opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów ewidencjonowanych w wysokości 8,5 proc.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 29 listopada 2010 r. (nr IPPB1/415-790/10-3/JB).

Pobieranie czynszu na podstawie umowy najmu przesądza o zaliczeniu go do źródeł przychodów w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT. Stanowisko takie zostało potwierdzone w orzecznictwie sądów administracyjnych. Prostą konsekwencją tego stanowiska jest możliwość wyboru zryczałtowanej formy opodatkowania dla tego przychodu.

Najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą w myśl ustawy o PIT, są źródłem przychodów odrębnym od pozarolniczej działalności gospodarczej i dla celów podatkowych mogą być traktowane jako źródła przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub jako odrębne źródła przychodów. Wybór kwalifikacji i sposób rozliczenia przychodów z najmu ustawodawca pozostawił osobie oddającej rzeczy w najem. Nie dotyczy to jedynie przypadku, gdy przedmiotem najmu są składniki majątku związane z działalnością gospodarczą albo gdy najem jest przedmiotem działalności. W tym jednak wypadku zakres działalności na taki wybór pozwalał. Oznacza to, że przychody uzyskiwane z najmu mogą być opodatkowane - zgodnie z wolą podatnika - na zasadach ogólnych określonych w ustawie o PIT albo ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Podatnik musi jedynie złożyć pisemne oświadczenie o wyborze tej formy opodatkowania naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika nie później niż do 20 stycznia roku podatkowego. Osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt, którego stawka wynosi 8,5 proc.

Katarzyna Bieńkowska doradca podatkowy w Dewey & LeBoeuf

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.001.jpg@RY2@

o stawkach podatku

W czerwcu 2010 r. podatnik rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej. Przed rozpoczęciem działalności gospodarczej dokonał wyboru opodatkowania przychodów zryczałtowanym podatkiem dochodowym (8,5-proc.). Przedmiotem jego działalności jest m.in. transport drogowy towarów. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej na podstawie zawartych umów o świadczenie usług świadczy usługi polegające na kierowaniu samochodami ciężarowymi. Świadcząc usługi, nie ponosi kosztów związanych z eksploatacją samochodu, jak np. zakup paliwa, ubezpieczenie pojazdu. Jako wykonawca usługi ponosi odpowiedzialność za wadliwe lub nieterminowe wykonanie usługi oraz za wszelkie szkody powstałe w mieniu w czasie wykonywania usługi. O trasie przejazdu z miejsca załadunku do miejsca rozładunku decyduje samodzielnie. Obecnie świadczy usługi kierowania pojazdami na rzecz dwóch podmiotów. Nie wyklucza możliwości podpisania umów o świadczenie usług z dodatkowymi podmiotami. Usługi przewozowe wykonuje samochodami o ładowności 1,4 tys. kg. Czy wybór opodatkowania uzyskiwanych przychodów ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych według stawki 8,5 proc. był prawidłowy?

Możliwość opłacania oraz wysokość stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych uzyskanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą zależy wyłącznie od faktycznego rodzaju świadczonych w ramach tej działalności usług.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi:

- 8,5 proc. przychodów z działalności usługowej, w tym przychodów z działalności gastronomicznej w zakresie sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5 proc., z zastrzeżeniem pkt 1, 2, 4 i 5 oraz załącznika nr 2 do ustawy,

- 5,5 proc. przychodów z działalności wytwórczej, robót budowlanych lub w zakresie przewozów ładunków taborem samochodowym o ładowności powyżej 2 ton.

Przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne nie definiują pojęcia "tabor samochodowy o ładowności powyżej 2 ton". Zauważyć należy jednak, że w języku potocznym pojęcie "tabor samochodowy" - w kontekście omawianego przypadku - oznacza zespół wszelkich środków samochodowych, które mogą służyć różnym celom, np. tabor autobusowy, tabor maszyn drogowych. Nie ulega tym samym wątpliwości, że w pojęciu "tabor samochodowy" mieszczą się pojazdy połączone ze sobą w celu poruszania się po drodze jako całość.

Dla zastosowania właściwej stawki ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych do przychodów uzyskanych z prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej w zakresie przewozów ładunków samochodem ciężarowym, świadczonych dla więcej niż jednego podmiotu gospodarczego, istotne znaczenie ma sama techniczna możliwość łącznego przewiezienia ładunku o określonym tonażu poniżej lub powyżej łącznej ładowności 2 ton z uwzględnieniem ciągniętej za samochodem przyczepy, naczepy itp.

Jeżeli podatnik w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, świadczonej dla więcej niż jednego podmiotu gospodarczego, przewozi ładunki taborem samochodowym o ładowności 1,4 tys. kg, tj. poniżej 2 ton, to przychód uzyskany w związku ze świadczeniem tych usług podlega opodatkowaniu 8,5-proc. stawką ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 5 listopada 2010 r. (nr IBPBI/1/415-773/10/WRz).

Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym przewiduje kilka sposobów opodatkowania świadczenia usług transportowych. Przychód może być opodatkowany stawką 5,5-proc., stawką 8,5-proc. albo można skorzystać z karty podatkowej.

Stawka 5,5-proc. przysługuje tylko tym przedsiębiorcom, którzy dokonują przewozów taborem samochodowym o ładowności powyżej 2 ton, pozostali muszą zastosować wyższą stawkę 8,5 proc.

W obu przypadkach podatnicy mają obowiązek przechowywać dowody zakupu, prowadzić wykaz środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, ewidencję wyposażenia oraz oczywiście ewidencję przychodów.

Opodatkowanie ryczałtowe przychodów nie przysługuje, jeżeli przedsiębiorca wykonuje działalność na rzecz byłego pracodawcy. W takim wypadku można skorzystać jednak z opodatkowania kartą podatkową.

Dodatkową korzyścią tego sposobu opodatkowania jest zwolnienie z obowiązku prowadzenia ksiąg i składania zeznań podatkowych. W tym przypadku stawki podatku są uzależnione od miejscowości, w której mieszka świadczący usługi. Nie są uzależnione od ładowności pojazdu.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.002.jpg@RY2@

Barbara Pyzel doradca podatkowy spółki telekomunikacyjnej Exatel

o podmiocie i przedmiocie opodatkowania

Podatnik prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych. Żona podatnika pobiera emeryturę i osiąga jako osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej przychody z najmu mieszkania opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Pomiędzy podatnikiem a jego żoną istnieje wspólność majątkowa i pozostają w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy. Czy możliwe jest wspólne rozliczenie małżonków za 2010 rok, w przypadku gdy żona uzyskuje przychody z najmu opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym?

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy o PIT małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów.

Małżonkowie podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce, między którymi istnieje przez cały rok podatkowy wspólność majątkowa, pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy mogą być jednak, na wniosek wyrażony we wspólnym zeznaniu rocznym, opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów po uprzednim odliczeniu, odrębnie przez każdego z małżonków, kwot przysługujących ulg i odliczeń. W tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów (przychodów) opodatkowanych w sposób zryczałtowany.

Wspólne rozliczenie małżonków nie ma zastosowania w sytuacji, gdy chociażby do jednego z małżonków mają zastosowanie przepisy o liniowym PIT, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub ustawy o podatku tonażowym.

W myśl art. 6 ust. 9 ww. ustawy zasada określona w ust. 8 nie dotyczy osób, o których mowa w art. 1 pkt 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym niekorzystających jednocześnie z opodatkowania przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej lub z działów specjalnych produkcji rolnej na zasadach określonych w art. 30c albo w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym, albo w ustawie z 24 sierpnia 2006 r. o podatku tonażowym.

Z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że podatnik prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych. Natomiast żona podatnika pobiera emeryturę i jako osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej osiąga przychody z tytułu najmu mieszkania. Pomiędzy nimi istnieje wspólność majątkowa i pozostają w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy. Zatem podatnik spełnia warunki uprawniające do skorzystania z łącznego opodatkowania małżonków.

Jeżeli podatnik w 2010 roku będzie spełniał przesłanki określone w art. 6 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, to w zeznaniu rocznym za ten rok będzie mógł skorzystać z preferencyjnego rozliczenia przysługującego małżonkom. Fakt uzyskiwania przez żonę podatnika przychodów z najmu opodatkowanych zryczałtowanym podatkiem dochodowym nie wyklucza możliwości wspólnego rozliczenia dochodów małżonków.

Ważne tylko, aby podatnicy w terminie ustawowym złożyli wniosek o wspólne rozliczenie podatkowe. Dokładnie chodzi o terminowe złożenie zeznania PIT, czyli do 30 kwietnia roku podatkowego następującego po roku, którego rozliczenie dotyczy. Spóźnienie nawet jednodniowe pozbawi podatników preferencyjnego rozliczenia.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 14 października 2010 r. (nr ILPB2/415-860/10-2/AP)

W interpretacji z 14 października 2010 r. dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu stwierdził, że można łącznie opodatkować małżonków podatkiem dochodowym od osób fizycznych za 2010 r., w sytuacji gdy jedno z nich prowadzi działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach ogólnych, drugie zaś otrzymuje świadczenia emerytalne oraz - jako osoba nieprowadząca działalności gospodarczej - przychody z tytułu najmu lokalu mieszkalnego opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Małżonkowie pozostają przy tym w związku małżeńskim oraz we wspólności majątkowej przez cały 2010 r. W takim przypadku znajdzie zastosowanie art. 6 ust. 2 ustawy o PIT, zgodnie z którym małżonkowie, którzy podlegają nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu na terenie Polski i przez cały rok podatkowy pozostają w związku małżeńskim i we wspólności majątkowej, generalnie mogą być opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów (po uprzednim odliczeniu kwot określonych przepisami ustawy o PIT). Co prawda, zasady tej nie stosuje się, gdy jedno z małżonków podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Niemniej jeśli osoba ta nie jest jednocześnie opodatkowana zryczałtowanym podatkiem od przychodów osiąganych z prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, to może skorzystać z możliwości łącznego opodatkowania razem z małżonkiem.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.003.jpg@RY2@

Katarzyna Sala w Auxilium

o przychodach z najmu

Podatnik wraz z żoną są współwłaścicielami nieruchomości zabudowanej budynkiem usługowym. Pomiędzy małżonkami istnieje małżeńska wspólność majątkowa. W swoim imieniu podatnik zawarł umowy najmu lokali położonych w tym budynku, małżonka podatnika swoim podpisem na umowach wyraziła zgodę na takie rozporządzanie majątkiem wspólnym. Wyłącznie podatnik osiąga przychody z najmu nieruchomości i są one opodatkowane ryczałtem. Podatnik nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie najmu. Oprócz czynszu najmu pobiera od najemców świadczenia dodatkowe dotyczące m.in. opłat za ogrzewanie, zużytą wodę i odprowadzone ścieki. W wystawianych fakturach wnioskodawca oddzielnie wyszczególnia czynsz i oddzielnie refakturuje inne świadczenia. Czy kwoty uzyskane z refakturowania usług zakupionych w celu ich dostarczenia najemcom stanowią przychód do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów z najmu?

Przez umowę najmu wynajmujący zobowiązuje się oddać najemcy rzecz do używania przez czas oznaczony lub nieoznaczony, a najemca zobowiązuje się płacić wynajmującemu umówiony czynsz.

Osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Stosownie do zapisu art. 6 ust. 1a ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają również otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze. Dla ustalenia wartości otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z tytułu tych umów stosuje się art. 11 ust. 2 - 2b ustawy o podatku dochodowym.

Podstawą generowania przychodów z najmu jest zawarcie stosownej umowy między stronami. Określona w umowie wysokość czynszu stanowi przysporzenie majątkowe wynajmującego. Składnikiem przychodu osiąganego z najmu przez wynajmującego nie będą natomiast ponoszone przez najemcę wydatki (opłaty) związane z przedmiotem najmu (przykładowo opłaty związane z lokalem, takie jak: czynsz uiszczany w spółdzielni lub wspólnocie mieszkaniowej, opłata za wodę, energię elektryczną, gaz, ścieki), jeżeli z umowy wynika, że najemca jest zobowiązany do ich ponoszenia. Dodatkowe opłaty ponoszone przez najemcę w związku z użytkowaniem lokalu mieszkalnego nie mieszczą się bowiem w pojęciu świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, o których mowa w art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

Zatem przychód do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym stanowi u podatnika otrzymana kwota czynszu wynikająca z umowy najmu. Natomiast otrzymane przez podatnika od najemcy należności z tytułu opłat za ogrzewanie, wodę, odprowadzanie ścieków nie stanowią przychodu podlegającego opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, jeśli z umowy wynika, że najemca jest zobowiązany do ich ponoszenia.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 16 września 2010 r. (nr IBPBII/2/415-759/10/MM).

Odpowiedź na pytanie, czym jest refakturowanie, stanowi sedno interpretacji. W przepisach na próżno szukać definicji refakturowania. Samo pojęcie refakturowania i zasady jego stosowania zostały wykształcone przez praktykę obrotu gospodarczego oraz orzecznictwo sądowe. W rezultacie z refakturowaniem mamy do czynienia, gdy podmiot obciążony przez wykonawcę usługi przenosi koszty wykonanej usługi na rzecz podmiotu, który rzeczywiście z tych usług korzystał. W skrócie refakturowanie polega na odsprzedaży usług bez doliczania jakiejkolwiek marży. Celem refakturowania jest przeniesienie poniesionych kosztów przez refakturujący podmiot na podmiot, który z danych usług faktycznie korzystał. Refakturowanie to zafakturowanie odsprzedaży określonych usług przez jednego podatnika na rzecz podatnika będącego bezpośrednim odbiorcą, faktycznie korzystającym z usługi w określonym zakresie - w analizowanej interpretacji jest nim najemca. W konsekwencji w pełni należy zgodzić się ze stanowiskiem zaprezentowanym przez podatnika i potwierdzonym przez dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, że przychód do opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym stanowi wyłącznie otrzymana kwota czynszu wynikająca z umowy najmu. Natomiast należności z tytułu opłat uiszczanych przez najemcę na podstawie wystawianych przez podatnika refaktur nie stanowią przychodu podlegającego opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.004.jpg@RY2@

Krzysztof Ścipień doradca podatkowy w BDO, biuro w Katowicach

o rozliczeniach spółki

Podatnik prowadzi działalność gospodarczą w formie spółek cywilnych w zakresie usług hotelarskich oraz w zakresie najmu lokali mieszkalnych i użytkowych, ponadto w formie spółki jawnej w zakresie handlu materiałami budowlanymi. Nie prowadzi działalności gospodarczej wykonywanej samodzielnie. Spółki są zarejestrowane jako podatnicy VAT czynni. Dochody z prowadzonej działalności gospodarczej w formie spółek opodatkowane są według liniowego PIT.

W 2010 r. podatnik nabył nieruchomość ze środków pochodzących z prywatnego majątku, którą zamierza wynająć poza prowadzoną działalnością gospodarczą na cele mieszkalne dla osób fizycznych oraz dla firm na cele związane z prowadzoną przez nie, tj. najemców, działalnością gospodarczą. Czy przychody uzyskiwane z prywatnego wynajmu lokali na cele mieszkalne oraz dla firm na cele związane z prowadzoną przez nie działalnością gospodarczą mogą być opodatkowane zryczałtowanym podatkiem dochodowym?

Ustawa o PIT rozróżnia źródła przychodów oraz sposób opodatkowania dochodów z poszczególnych źródeł. Odrębnymi źródłami przychodów są określone w art. 10 ust. 1 pkt 3 i 6: pozarolnicza działalność gospodarcza, najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą.

Podatnik może osiągać jednocześnie przychody z obu źródeł przychodów, tj. z najmu prowadzonego w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej oraz z tzw. najmu prywatnego.

Wybór kwalifikacji i sposobu rozliczania przychodów z najmu ustawodawca pozostawił osobie oddającej rzecz w najem. Jednak wybór ten jest ograniczony istnieniem związku pomiędzy wynajmowanym składnikiem majątku a prowadzoną przez podatnika pozarolniczą działalnością gospodarczą. Jeżeli bowiem przedmiotem najmu są składniki majątku związane z działalnością, wynajmowanie nieruchomości traktowane jest jako pozarolnicza działalność gospodarcza. A zatem aby rozpatrywać możliwe zasady opodatkowania osiąganych z tytułu najmu przychodów, w pierwszej kolejności należy ustalić, czy dana umowa najmu generująca przychody jest zawierana w ramach prowadzonej przez podatnika działalności w tym zakresie, czy generuje przychody poza tą działalnością.

W analizowanej sprawie zawierane przez podatnika z osobami fizycznymi i firmami umowy najmu będą generowały przychody poza prowadzoną przez podatnika w formie spółki cywilnej działalnością, a zatem będą to przychody, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przychody uzyskiwane z najmu zaliczonego do źródła przychodów wymienionego w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych mogą być opodatkowane na zasadach ogólnych według skali podatkowej albo zgodnie z wolą podatnika ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych określonym w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Prawo do opodatkowania przychodów uzyskanych z prywatnego najmu w formie ryczałtu nie jest uzależnione od nieuzyskiwania przez podatnika przychodów z najmu prowadzonego w ramach działalności gospodarczej. Wprawdzie jeżeli podatnik świadczy usługi wymienione w załączniku nr 2 do powołanej ustawy, a więc m.in. usługi w zakresie wynajmowania nieruchomości na własny rachunek, to nie może podlegać opodatkowaniu w formie ryczałtu ewidencjonowanego. Wyłączenie to nie dotyczy jednak przychodów z tzw. prywatnego najmu, co wynika z art. 6 ust. 1b ustawy o PIT.

W związku z tym, że przeznaczona do wynajmu, a nabyta w 2010 r. nieruchomość nie będzie składnikiem majątku związanym z prowadzoną przez wnioskodawcę działalnością gospodarczą - najem nieruchomości stanowić będzie źródło przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychody uzyskiwane z tego najmu mogą być opodatkowane - zgodnie z wolą podatnika - na zasadach określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, o ile podatnik w odpowiednim terminie złoży pisemne oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu według miejsca zamieszkania.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 24 września 2010 r. (nr IBPBII/2/415-771/10/ŁCz).

Stanowisko organu wyrażone w interpretacji jest zgodne z obowiązującymi przepisami. W przedstawionym stanie faktycznym podatnik co prawda wskazał, że prowadzi działalność gospodarczą w formie spółek cywilnych m.in. w zakresie najmu lokali mieszkalnych i użytkowych, niemniej jednak nie przesądza to automatycznie o opodatkowaniu w tym źródle wszelkiego rodzaju dochodów z najmu. Przepisy ustawy o PIT wyraźnie wskazują, że najem może stanowić oddzielne źródło przychodu, pod warunkiem że jego przedmiot nie jest związany z prowadzoną działalnością gospodarczą. Podatnik podkreślił, że nieruchomość nabył poza działalnością spółek oraz że samodzielnie nie prowadzi działalności gospodarczej. Możliwy jest również wybór opodatkowania w formie ryczałtu. Ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne przewiduje możliwość opodatkowania w formie ryczałtu tzw. najmu prywatnego pomimo jednoczesnego rozpoznawania przychodów z tego tytułu w działalności gospodarczej. Podatnik powinien również pamiętać o poinformowaniu właściwego urzędu o wyborze zryczałtowanej formy opodatkowania.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.005.jpg@RY2@

Tomasz Kosieradzki ekspert w Taxplan

o rozliczaniu wynagrodzeń

W okresie od stycznia do września 2009 r. podatnik pracował na terenie Niemiec na umowę o dzieło. W październiku 2009 r. zarejestrował w Polsce własną firmę, która świadczy usługi na terenie Niemiec. Od uzyskanych przychodów opłaca podatek w formie ryczałtu ewidencjonowanego. W związku z tym, że w Niemczech nie został odprowadzony podatek od jego przychodów, składając roczne zaznanie PIT-28 do uzyskanych przychodów z działalności firmy dodał przychód uzyskany w Niemczech, który powstał przed założeniem firmy. Czy prawidłowo dodał w zeznaniu PIT-28 przychód z umowy o dzieło uzyskany w okresie od stycznia do września 2009 r. na terenie Niemiec do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej uzyskanych w okresie od października do grudnia 2009 r.?

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT oraz dochodów, od których na podstawie Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest suma dochodów z wszystkich źródeł przychodów.

Jeżeli podatnik prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą, opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych, to przychodów opodatkowanych w tej formie nie łączy się z dochodami uzyskanymi z innych źródeł przychodów, w tym z tytułu stosunku pracy. Oznacza to, że przychody te podlegają odrębnemu opodatkowaniu. W terminie do 30 kwietnia roku następnego po roku podatkowym podatnicy są zobowiązani składać urzędom skarbowym zeznania według ustalonego wzoru o wysokości osiągniętego w roku podatkowym dochodu (poniesionej straty).

Podatnik był zobowiązany do złożenia dwóch odrębnych zeznań podatkowych za 2009 r., a mianowicie zeznania na formularzu PIT-28 - Zeznanie o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, w którym należało wykazać dochody wyłącznie z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, opodatkowane w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych oraz zeznania na formularzu PIT-36 - Zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, którym należało objąć dochody uzyskane z tytułu umowy o pracę.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 30 września 2010 r. (nr IBPBI/1/415-619/10/ZK).

Nie zawsze przychody uzyskiwane z różnych źródeł można sumować i opodatkowywać łącznie. Podatnik, dokonując określonego wyboru metody i wysokości opodatkowania, powinien dokładnie sprawdzić, jakie będą skutki jego decyzji. Interpretacja słusznie wskazuje na konieczność odrębnego opodatkowania przychodu rozliczanego na zasadzie ryczałtu oraz dochodu ze stosunku pracy. Stąd też konieczność złożenia dwóch odrębnych zeznań. Zeznanie PIT-36 obejmie opodatkowane w Niemczech i zwolnione w Polsce dochody ze stosunku pracy, natomiast PIT-28 wykaże wysokość przychodów z działalności opodatkowanych w Polsce. Podatnik powinien jednak zwrócić uwagę, że przeciągające się prace instalacyjne, które trwałyby dłużej niż 12 miesięcy, mogą prowadzić do konieczności rozliczenia podatku w Niemczech także z działalności gospodarczej.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.006.jpg@RY2@

Przemysław Powierza doradca podatkowy w KZWS RSM International

o działalności usługowej

Podatnik prowadzi na terenie Polski działalność gospodarczą polegającą na sprzedaży wanien do impregnacji drewna. Jest zarejestrowanym podatnikiem VAT czynnym. Wanny kupowane są przeważnie w Niemczech. Są to wanny używane, które w Polsce, aby były zdatne do użytku i dalszej odsprzedaży, podatnik musi wyremontować. Remont ten polega na malowaniu, spawaniu, dokonywaniu naprawy instalacji elektrycznej. Są to prace, które wymagają dodatkowych nakładów finansowych na dany towar. Jednak po dokonaniu remontu i przywróceniu do użyteczności nadal są to wanny do impregnacji i nie zachodzi tutaj zmiana ich przeznaczenia. Czy podatnik zasadnie uznał, że przychód uzyskiwany ze sprzedaży wanien opodatkowuje stawką ryczałtu 3-proc. - jako przychód z działalności usługowej w zakresie handlu?

Rodzaj prowadzonej działalności sklasyfikowanej do określonego typu wyznacza wysokość zryczałtowanej stawki podatkowej. Zatem klasyfikacja usług wykonywanych w ramach prowadzonej działalności gospodarczej według PKWiU jest podstawą do ustalenia wysokości stawek podatkowych należnych od przychodów opodatkowanych zryczałtowanym podatkiem dochodowym. Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych z działalności usługowej w zakresie handlu wynosi 3 proc. przychodów.

Jeżeli w wyniku czynności podjętych przez podatnika nie dochodzi do przerobienia rzeczy, tj. przerobienia używanych wanien do zanurzeniowej impregnacji drewna, przez nadanie im innej formy, innego kształtu - to mamy do czynienia z działalnością w zakresie handlu. Zatem przy założeniu, że poddanie zakupionych używanych wanien do impregnacji drewna niezbędnym naprawom przed ich późniejszą sprzedażą ma na celu jedynie wyeliminowanie istniejących uszkodzeń i stanowi element przygotowania towarów do stanu używalności i sprzedaży, nie powodując ich przetworzenia, zmiany formy, należy uznać, że przedmiotem działalności gospodarczej prowadzonej przez podatnika jest działalność usługowa w zakresie handlu detalicznego, która przy spełnieniu wszystkich pozostałych ustawowych warunków może być opodatkowana ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych w wysokości 3 proc. przychodów.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 5 października 2010 r. (nr ILPB1/415-815/10-4/KŁ).

Interpretacja odnosi się do często spotykanej sytuacji, w której podatnik zakupuje za granicą towar wymagający naprawy, a następnie po jej dokonaniu sprzedaje towar na polskim rynku. Działalność usługowa w zakresie handlu to sprzedaż uprzednio nabytych towarów w stanie nieprzetworzonym. Organ słusznie przyjął, że odpowiedź na postawione pytanie zależy od tego, jaki charakter ma przetwarzanie. Organ przyjął, że w przypadku dokonywania czynności mających na celu usunięcie usterek i przygotowanie towarów do stanu używalności i sprzedaży bez nadawania towarom innej formy, innego kształtu nie stanowi przetwarzania. Tym samym dokonywanie remontu towarów zakupionych w celu dalszej odsprzedaży jest działalnością w zakresie handlu, a zatem podatnik może stosować stawkę podatkową w wysokości 3 proc.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.007.jpg@RY2@

Krzysztof Nowicki radca prawny w Kancelarii Prawnej GNP

o zakresie opodatkowania

Podatnik działalność gospodarczą rozpoczął w grudniu 2009 r. - roboty budowlane. Zatrudnił 3 pracowników. W styczniu, lutym i w marcu kolejnych - obecnie zatrudnia 9 pracowników.

W urzędzie skarbowym zgłosił ryczałt jako formę opodatkowania przychodów z działalności. Pierwszą fakturę za wykonane usługi budowlane wystawił w styczniu 2010 r. Do tej pory nie świadczył usług dla byłego pracodawcy, u którego był zatrudniony jako majster budowy, jednak ze względu na problemy z windykacją należności od obecnych odbiorców swoich usług ma zamiar świadczyć usługi dla byłego pracodawcy, który jest wiarygodnym przedsiębiorcą.

Były pracodawca zatrudniał podatnika do listopada 2009 r. na stanowisku majstra budowy, gdzie jego zadaniem był nadzór nad pracami murarskimi. Czy podatnik ma prawo świadczyć usługi dla byłego pracodawcy, pozostając podatnikiem opodatkowującym swoje przychody w formie ryczałtu ewidencjonowanego, czy też po wykonaniu takiej usługi jest zobowiązany opłacać podatek na zasadach ogólnych?

U osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą możliwość opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych uzależniona jest od niewystąpienia przesłanek negatywnych określonych w art. 8 ustawy o ryczałcie.

Jak wynika z art. 8 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, z zastrzeżeniem art. 6 ust. 1b, nie stosuje się do podatników rozpoczynających działalność samodzielnie lub w formie spółki, jeżeli podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników przed rozpoczęciem działalności w roku podatkowym lub w roku poprzedzającym rok podatkowy wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres działalności podatnika lub spółki.

Przy czym w myśl art. 8 ust. 2 ustawy jeżeli podatnicy wymienieni w ust. 1 pkt 6 nie zamierzają wykonywać działalności na rzecz byłych lub obecnych pracodawców, mogą do dnia rozpoczęcia działalności zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania podatnika o korzystaniu z opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W przypadku gdy podatnik lub spółka rozpoczynający/rozpoczynająca działalność dokona sprzedaży towarów handlowych lub wyrobów bądź uzyska przychody ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, traci prawo do ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych i poczynając od dnia uzyskania tego przychodu do końca roku podatkowego, opłaca podatek dochodowy na ogólnych zasadach.

Zasada ta nie będzie miała zastosowania w przedstawionej sytuacji. Podatnik nie rozpoczął działalności gospodarczej w roku podatkowym 2010, lecz w 2009.

Wobec tego podatnik ma prawo świadczyć usługi dla byłego pracodawcy, pozostając podatnikiem opodatkowującym swoje przychody w formie ryczałtu ewidencjonowanego.

Interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 17 września 2010 r. (nr ILPB1/415-731/10-4/AG).

W przedstawionym stanie faktycznym podatnik mógł wybrać ryczałt jako właściwą formę opodatkowania działalności gospodarczej. Co do zasady, w sytuacji, gdy podatnik rozpoczyna działalność gospodarczą, której zakres pokrywa się z umową o pracę świadczoną dla byłego lub obecnego pracodawcy, to w roku rozpoczęcia działalności gospodarczej oraz roku poprzedzającym rok rozpoczęcia działalności gospodarczej nie powinien wybierać ryczałtu jako formy opodatkowania. Jeżeli jednak przedsiębiorca nie zamierza wykonywać działalności na rzecz byłych lub obecnych pracodawców, to może wybrać ryczałt, nawet jeżeli zakres działalności pokrywa się z czynnościami wykonywanymi w ramach uprzedniej umowy o pracę. Warunkiem jest jednak, aby w roku rozpoczęcia działalności gospodarczej nie uzyskał przychodu z tytułu sprzedaży towarów lub świadczenia usług od swojego byłego lub obecnego pracodawcy. Podatnik pierwszą fakturę dla swojego pracodawcy wystawił w roku następującym po roku, w którym rozpoczął działalność gospodarczą. Wskazane ograniczenia dotyczące braku możliwości opodatkowania przychodów ryczałtem nie znajdą więc zastosowania.

@RY1@i02/2011/015/i02.2011.015.086.0007.008.jpg@RY2@

Marcin Retka ekspert w Firmie Doradczej KPMG