Stosowanie ulg zależy od sposobu opodatkowania

Przedsiębiorcy rozliczający podatek dochodowy od osób fizycznych powinni pamiętać, że ulgi, z których będą mogli skorzystać w ramach rozliczenia rocznego, zależą od modelu rozliczenia podatkowego, jaki zastosują. Inne zasady będą bowiem obowiązywać przedsiębiorcę rozliczającego się według progresywnej skali, inne w przypadku podatku liniowego, a jeszcze inne w sytuacji rozliczania kartą podatkową czy ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

Według skali...

Przedsiębiorca rozliczający się według skali może skorzystać z ulg analogicznych do ulg osób nieprowadzących działalności. Oznacza to, że przy spełnieniu ogólnych warunków przewidzianych w ustawie o PIT może rozliczyć się wspólnie z małżonkiem albo z dzieckiem. Nie ma też przeciwwskazań do skorzystania z tzw. ulgi prorodzinnej, ulgi internetowej, a także odliczenia darowizny na cele realizowane przez organizacje pożytku publicznego, na cele kultu religijnego czy krwiodawstwa.

Podatnicy, również osoby prowadzące działalność gospodarczą, często rozliczają się wspólnie z małżonkiem. Stosownie do przepisów ustawy o PIT małżonkowie, co do zasady, podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych dochodów. Niemniej jednak jeżeli przez cały rok podatkowy pozostają w związku małżeńskim i również przez cały rok podatkowy istnieje między nimi wspólność majątkowa, wówczas mogą skorzystać z rozliczenia na preferencyjnych zasadach. Na wspólny wniosek, złożony w zeznaniu podatkowym, mogą być bowiem opodatkowani łącznie od sumy swoich dochodów. Ich wysokość wyliczą po uprzednim odliczeniu, odrębnie przez każdego z małżonków, określonych ulg oraz składek na ZUS. W tym przypadku podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków.

Warto pamiętać, że rozliczenie według skali obejmuje dwie stawki podatkowe - 18 proc. dla podstawy obliczenia podatku nieprzekraczającej 85 528 zł i stawkę 32 proc. dla nadwyżki ponad tę kwotę. Efektywna stawka podatku może jednak różnić się od podstawowych stawek wynikających ze skali, zwłaszcza gdy podatnik rozliczy się wspólnie z małżonkiem lub z dzieckiem lub też skorzysta przewidzianych w ustawie o PIT ulg podatkowych.

...lub liniowo

Przedsiębiorcy rozliczający się liniowo nie mogą skorzystać z ulg, które są dostępne dla rozliczających się według skali, tzn. taki przedsiębiorca nie rozliczy się wspólnie z małżonkiem ani z dzieckiem. Nie będzie mógł również skorzystać z innych ulg, np. ulgi prorodzinnej, możliwości rozliczenia darowizn czy ulgi internetowej.

Podkreślić jednak należy, że wydatki ponoszone na internet mogą zostać uznane za koszt uzyskania przychodu i w ten sposób uwzględnione w rozliczeniu rocznym przedsiębiorcy korzystającego z liniowej stawki.

W indywidualnej interpretacji wydanej przez dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 4 listopada 2011 r. (nr ILPB1/415-968/11-3/AG) organ podatkowy wskazał, że informatyk wykorzystujący internet w prowadzonej działalności gospodarczej może zaliczyć wydatki z nim związane do kosztów uzyskania przychodów. Jednocześnie jeżeli internet wykorzystywany jest również w celach prywatnych, należy oszacować, w jakim stopniu internet wykorzystywany jest w celach prywatnych, a w jakim w celach związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Ocena powinna możliwie wiernie odzwierciedlać rzeczywiste proporcje wykorzystywania sieci.

Jakkolwiek dostęp do internetu jest dziś bardzo powszechny i stale wykorzystywany w działalności gospodarczej, to w trakcie kontroli podatnik może zostać poproszony o udokumentowanie okoliczności wykorzystywania go w prowadzonej działalności gospodarczej. W zależności od rodzaju prowadzonej działalności podatnicy mogą udokumentować ten związek w różny sposób, np. komunikacja z klientami za pośrednictwem poczty elektronicznej, realizacja zamówień za pośrednictwem internetu, prezentacja oferty na stronie www etc.

Jaką formę wybrać

Biorąc pod uwagę zasady rozliczeń przy skali podatkowej oraz opodatkowaniu podatkiem liniowym, należy podkreślić, że podjęcie decyzji o sposobie opodatkowania powinno być przez podatnika gruntownie przeanalizowane. Konieczne wydaje się także przeprowadzenie odpowiednich symulacji opodatkowania, aby sprawdzić, który sposób okaże się dla podatnika najkorzystniejszy. Może się bowiem okazać, że nawet przy wysokich zarobkach korzystniejsze będzie opodatkowanie według skali niż liniowo, jeżeli przykładowo małżonek podatnika nie osiąga dochodów lub też ich wysokość nie jest znacząca. [przykład]

Wybór sposobu rozliczenia należy zatem szczegółowo przeanalizować, biorąc pod uwagę nie tylko planowane zarobki, ale także możliwość skorzystania z ulg i preferencji podatkowych. Zmiany opodatkowania na dany rok podatkowy należy dokonać do 20 stycznia danego roku podatkowego lub w przypadku rozpoczęcia działalności w trakcie roku - przed rozpoczęciem działalności gospodarczej, nie później niż przed dniem uzyskania pierwszego przychodu.

Karta podatkowa...

Podatnicy prowadzący działalność opodatkowaną w formie karty podatkowej są zasadniczo zwolnieni od obowiązku prowadzenia ksiąg, składania zeznań podatkowych oraz wpłacania zaliczek na podatek dochodowy.

Naczelnik urzędu skarbowego, uwzględniając wniosek o zastosowanie karty podatkowej, wydaje decyzję ustalającą wysokość podatku dochodowego w formie karty, odrębnie na każdy rok podatkowy. Podatek dochodowy w formie karty, wynikający z decyzji urzędu skarbowego, podatnik może obniżyć o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne opłaconej w roku podatkowym, o ile nie została odliczona od podatku dochodowego. Kwota składki na ubezpieczenie zdrowotne, o którą pomniejsza się kartę podatkową, podobnie jak w przypadku rozliczenia według skali nie może przekroczyć 7,75 proc. podstawy wymiaru tej składki.

Powyższe oznacza, że w przypadku karty podatkowej jedynym przysługującym odliczeniem jest odliczenie części składki na ubezpieczenie zdrowotne. Osobie rozliczającej się kartą podatkową nie przysługują zatem żadne inne odliczenia czy ulgi.

...i ryczałt od przychodów ewidencjonowanych

Przypomnieć należy, że termin rozliczenia rocznego dla przedsiębiorców rozliczających się na zasadach ryczałtu już minął (zeznanie należało złożyć do 31 stycznia). Jednak możliwe jest jeszcze skorzystanie z ulg poprzez złożenie korekty zeznania.

W przypadku ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych przedsiębiorca nie uwzględnia ponoszonych kosztów, ale zasadniczo stawka stosowana do przychodów jest niższa niż w przypadku opodatkowania dochodu na zasadach ogólnych. W przypadku ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych możliwe jest skorzystanie ze wszystkich ulg przewidzianych w art. 26 ustawy PIT (o ile nie zostały one odliczone od dochodu opodatkowanego na podstawie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych). Przedsiębiorca opodatkowany ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych może zatem zmniejszyć swój przychód o zapłacone składki na ubezpieczenie społeczne czy dokonane darowizny. Skorzysta również z tzw. ulgi internetowej i rehabilitacyjnej. Jednocześnie nie będzie mógł skorzystać z preferencyjnego rozliczenia z małżonkiem czy dzieckiem, nie skorzysta również z ulgi prorodzinnej.

Przykład

Optymalny wybór

Pani Anna osiągnęła z prowadzonej działalności gospodarczej dochód w wysokości 100 tys. zł rocznie, natomiast jej mąż nie osiągnął w danym roku żadnych dochodów. Przyjmując, że pani Anna rozlicza się liniowo, należy wskazać, że podatek za dany rok wyniesienie 19 tys. zł. Jeżeli jednak podatniczka będzie się rozliczać według skali i rozliczy się z mężem, wówczas łączny podatek do zapłacenia przez oboje małżonków wyniesie niecałe 17 tys. zł. Podatek ten będzie jeszcze niższy, jeżeli stosując skalę podatkową, pani Anna będzie miała możliwość rozliczenia ulgi prorodzinnej, np. na dwoje dzieci.

@RY1@i02/2012/065/i02.2012.065.07100160a.802.jpg@RY2@

Piotr Chmieliński, menedżer zespołu podatków bezpośrednich w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy

Piotr Chmieliński

menedżer zespołu podatków bezpośrednich w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy

Podstawa prawna

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).