Poradnia podatkowa

● Kiedy udziałowiec spółki z o.o. może odliczyć składki

● W jakiej sytuacji braki formalne mogą przekreślić wspólny PIT

● Czy bezskuteczna umowa wymusza sporządzenie korekty PIT-39

● Pani Stefania jest osobą niepełnosprawną. W związku z tym ponosi różnego rodzaju wydatki, które mocno obciążają jej budżet domowy. Ostatnio musiała wyłożyć prawie 10 tys. zł na ocieplenie budynku, w którym mieszka. Czy może odliczyć chociaż część tego wydatku od przychodu za 2015 r., który rozlicza w PIT-37?

Nie. Podatniczka nie będzie mogła odliczyć wydatków. Zapewne myślała o możliwości skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej w PIT, ale przepisy nie pozwalają na odliczenie wydatków na ocieplenie budynku. Potwierdził to dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 18 lutego 2016 r. (nr ILPB2/4511-1-1160/15-5/WM). Dotyczyła ona podobnego stanu faktycznego jak ten, o który pyta pani Stefania. Dyrektor wyjaśnił w interpretacji, że zgodnie z art. 26 ust. 7a pkt 1 ustawy o PIT w ramach ulgi rehabilitacyjnej można odliczyć od dochodu wydatki poniesione na adaptację i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności. Podatnicy muszą jednak spełnić określone w przepisach warunki.

Przede wszystkim wydatki te nie mogą zostać sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zakładowego funduszu aktywności, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych. Nie mogą być też zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie. Wysokość poniesionych wydatków ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Kolejne warunki określa art. 26 ust. 7d ustawy o PIT.

Zakładając nawet, że podatniczka spełnia warunki wynikające z tego ostatniego przepisu, i tak nie może odliczyć wydatków na ocieplenie mieszkania czy domu. Jak wyjaśnił bowiem dyrektor izby skarbowej, zakres prac adaptacyjnych czy też prac związanych z wyposażeniem lokalu/budynku musi być przeprowadzony stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności podatnika i musi być związany z rodzajem niepełnosprawności. Przeprowadzone prace adaptacyjne mają ułatwiać osobie niepełnosprawnej funkcjonowanie, a nie zapewniać lepszy komfort mieszkania. Przez adaptację należy więc rozumieć takie przystosowanie mieszkania lub budynku mieszkalnego, które umożliwi lub ułatwi życie w nim osobie niepełnosprawnej, a nie jedynie poprawi standard. Ponadto brak ocieplenia nieruchomości jest uciążliwy dla każdej osoby, bez względu na to, czy jest niepełnosprawna. W efekcie wydatków na ocieplenie nie można odliczyć w ramach ulgi rehabilitacyjnej.

Podstawa prawna

Art. 26 ust. 7a pkt 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.).

● Pan Jacek prowadzi działalność gospodarczą i świadczy też usługi marketingowe. Jest jedynym udziałowcem spółki z o.o. Jednocześnie pracuje na umowę o pracę i osiąga dochody, które rozlicza w PIT-37. W związku z działalnością płacił składki na ubezpieczenie zdrowotne. Ostatnio okazało się, że musiał płacić też drugą składkę na to ubezpieczenie. Uiścił więc należność. Czy może odliczyć tę drugą składkę?

Tak. Na możliwość odliczenia od dochodu tej drugiej zapłaconej składki na ubezpieczenie zdrowotne wskazał dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji indywidualnej z 13 stycznia 2016 r. (nr IBPB-1-1/4511-630/15/ NL). Organ wyjaśnił, że podatnicy w takiej sytuacji, w jakiej znalazł się pan Jacek, mają obowiązek zapłaty dwóch składek zdrowotnych. Jedna jest związana z faktem uzyskiwania dochodów z pracy, a druga z byciem wspólnikiem jednoosobowej spółki z o.o. Dyrektor przyznał, że zgodnie z art. 27b ustawy o PIT podatek dochodowy obliczony zgodnie z art. 27 (według skali podatkowej) lub art. 30c (liniowo), w pierwszej kolejności obniża się o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, o której mowa w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, opłaconej w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika zgodnie z przepisami o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych lub pobranej w roku podatkowym przez płatnika zgodnie z tymi przepisami. Podatnik ma jednak również prawo do obniżenia podatku liniowego uiszczonego od dochodów uzyskanych w 2015 r. z prowadzonej działalności gospodarczej o kwotę zapłaconych w 2015 roku, a zaległych składek na ubezpieczenie zdrowotne. Za osobę prowadzącą działalność gospodarczą uważa się bowiem m.in. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Podatnik musi jedynie pamiętać, że suma dokonanych odliczeń nie może przekroczyć obowiązującego limitu, który w przypadku składek na ubezpieczenie zdrowotne wynosi 7,75 proc. z podstawy wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Pan Jacek powinien odliczyć tę drugą składkę w zeznaniu składanym na formularzu PIT-36L.

Podstawa prawna

Art. 27b, art. 30c ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.).

● Pan Wiesław był do 2013 r. wspólnikiem w spółce jawnej. Rozliczał wtedy dochody liniowym PIT. W 2013 r. spółka została zlikwidowana, choć formalnie nie została jeszcze wykreślona z KRS. Czy odbierze to panu Wiesławowi prawo do rozliczenia wspólnie z małżonką dochodów osiągniętych w 2015 r.?

Tak. Organy podatkowe wymagają, aby wszystkie formalności związane z działalnością opodatkowaną liniowym PIT zostały dopełnione. Dopiero wtedy podatnik może - po spełnieniu pozostałych warunków - rozliczyć się wspólnie z małżonkiem. Takie stanowisko potwierdził dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z 16 października 2015 r. (nr ITPB2/4511-750/15/BK). Dotyczyła ona podatniczki, która zakończyła działalność w spółce jawnej w 2012 r. Jednak Krajowy Rejestr Sądowy nie wykreślił jej z rejestru z powodu braku podpisu drugiego ze wspólników pod jedną z uchwał dotyczących likwidacji spółki. Uchwała ta dotyczyła wzajemnych rozliczeń. Mimo że wykreślenie spółki z KRS było jedynie formalnym potwierdzeniem stanu faktycznego, tj. że spółka zakończyła działalność w 2012 r., to organ podatkowy uznał, iż jest to przeszkoda do wspólnego rozliczenia z małżonkiem. Zdaniem fiskusa rozwiązanie spółki następuje dopiero z chwilą wykreślenia jej z rejestru. Jeśli to nie nastąpi, to nie można mówić o likwidacji działalności. Nie ma przy tym znaczenia, że spółka rozliczyła zobowiązania, zlikwidowała kasę fiskalną, zamknęła rachunek bankowy. Skoro nie nastąpiło rozwiązanie spółki poprzez wykreślenie z KRS, to należy przyjąć, że w poprzednim roku do dochodów podatniczki miały zastosowanie przepisy art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (opodatkowanie liniowym PIT). Fakt ten wyklucza możliwość opodatkowania dochodów wspólnie przez małżonków.

Podstawa prawna

Art. 6 ust. 2 i 8 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.).

● Pani Magda kupiła w 2012 r. wspólnie z mężem mieszkanie za 300 tys. zł. W kolejnym roku małżonkowie zawarli umowę podziału majątku wspólnego. W efekcie pani Magda stała się jedynym właścicielem mieszkania. Sprzedała je w 2015 r. za tę samą kwotę. W związku z tym złożyła już PIT-39. Tyle że sąd orzekł, że podział majątku był nieskuteczny, a więc połowa z 300 tys. należała się mężowi. Czy ma skorygować PIT?

Tak. Do podobnej sytuacji odniósł się dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji indywidualnej z 3 marca 2016 r. (nr ITPB2/4511-1098/15/BK). Wyjaśnił, że skoro w momencie sprzedaży mieszkania podatniczka była wyłączną właścicielką lokalu, to miała obowiązek wykazać przychód ze zbycia w zeznaniu PIT-39. Zgodnie bowiem z art. 30e ust. 4 ustawy o PIT po zakończeniu roku podatkowego podatnik ma obowiązek w zeznaniu podatkowym wykazać dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 (zwolnione z PIT).

Natomiast jak wynika z art. 30e ust. 7 ustawy o PIT, w przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131, podatnik ma obowiązek złożyć korektę zeznania i zapłacić podatek wraz z odsetkami za zwłokę.

Odnosząc te wyjaśnienia do sytuacji pani Magdy, należy przyznać, że powinna ona złożyć korektę zeznania PIT-39 i wykazać w nim połowę przychodu ze zbycia mieszkania (150 tys. zł). Może również zadeklarować, że skorzysta w ciągu dwóch lat z ulgi mieszkaniowej, czyli za pieniądze uzyskane ze sprzedaży mieszkania kupi inny lokal mieszkalny lub przeznaczy tę kwotę na inne własne cele mieszkaniowe. Wtedy nie będzie musiała płacić PIT. Oczywiście warunkiem jest dotrzymanie zobowiązania wykazanego w korekcie PIT-39.

Podstawa prawna

Art. 21 ust. 1 pkt 131, art. 30e ust. 4 i 7 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.).