W jaki sposób rozliczyć odzyskanie należności

W obrocie gospodarczym zdarza się, że przedsiębiorcy mają kłopoty z odzyskiwaniem swoich należności. Wówczas decydują się na korzystanie z usług firm profesjonalnie zajmujących się windykacją należności oraz obrotem wierzytelnościami. W tym celu mogą zawrzeć umowę powierniczego przelewu wierzytelności, potocznie zwaną cesją powierniczą.

Umowa przelewu powierniczego wierzytelności jest umową nienazwaną, podobną do umowy zbycia wierzytelności. Na skutek zawarcia umowy przelewu wierzytelności (cesji) wierzyciel - zbywca (cedent) - przeniósł wierzytelność na osobę trzecią - nabywcę (cesjonariusza), zajmującą się obrotem wierzytelnościami. W taki sposób przeniósł ciężar egzekwowania wierzytelności na cesjonariusza wraz z wszelkimi prawami związanymi z wierzytelnością, który we własnym zakresie przeprowadza windykację wierzytelności lub dokonuje dalszej odsprzedaży, a następnie wydaje cedentowi świadczenie pomniejszone o swoje wynagrodzenie. W tym przypadku cesjonariusz działa we własnym imieniu, ale na rzecz cedenta, bowiem przyjęte od dłużnika świadczenie (wskutek windykacji) lub cenę odsprzedaży wierzytelności jest zobowiązany wydać cedentowi.

Samo podpisanie umowy powierniczego przelewu wierzytelności nie powoduje konieczności wyksięgowania należności z rozrachunków z odbiorcami na pozostałe należności, bowiem jest to w zasadzie zlecenie windykacji należności, z przeniesieniem na nabywcę wierzytelności praw przysługujących zbywcy. Firma windykacyjna, po wyegzekwowaniu kwoty należności, przelewa jej wartość na konto zbywcy, po pomniejszeniu o swoją prowizję.

Ewidencja w księgach będzie przebiegać następująco:

1. Wyciąg bankowy - wpływ środków z tytuł wierzytelności, pomniejszonej o prowizję:

2. Faktura VAT, dokumentująca wykonaną przez powiernika usługę ściągnięcia długu:

a) kwota netto faktury, stanowiąca zarazem koszt uzyskania przychodu:

b) VAT naliczony, podlegający odliczeniu:

c) kwota brutto faktury w wysokości zatrzymanej przez powiernika prowizji:

3. PK - kompensata wierzytelności uznanie konta dłużnika kwotą prowizji powiernika w kwocie brutto:

Opracowała Agnieszka Pokojska

Art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223).