Czy można potwierdzić stan papierów wartościowych

Spółka posiada papiery wartościowe.

- Czy wszystkie papiery wartościowe musimy inwentaryzować metodą spisu z natury - pyta pani Zofia z Poznania.

Nie. Po raz pierwszy w odniesieniu do sprawozdań finansowych za rok obrotowy rozpoczynający się w 2009 r. będzie można przeprowadzić inwentaryzację papierów wartościowych w formie zdematerializowanej w drodze uzyskania odpowiednich potwierdzeń. Taka możliwość wprowadziła ustawa z 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o rachunkowości.

Nadal inwentaryzacji drogą spisu z natury podlegają papiery wartościowe w formie materialnej. Przypomnijmy, że ta metoda inwentaryzacji polega na ustaleniu rzeczywistego stanu składników majątku w zależności od jego rodzaju poprzez policzenie, oszacowanie, zmierzenie lub zważenie, co powinno być udokumentowane specjalnym arkuszem spisowym. W tym celu kierownik jednostki powołuje komisję spisową.

Warto dodać, że wprowadzona do ustawy zmiana właściwie potwierdza dotychczasową praktykę. Wynika to z faktu, że przed nowelizacją przepisy w odniesieniu do aktywów i pasywów, które z uzasadnionych przyczyn nie mogły być zinwentaryzowane w drodze spisu z natury, należało zastosować inwentaryzację w drodze porównania danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami.

Stosowane są następujące metody inwentaryzacji:

● spis z natury - czyli ustalenie rzeczywistego stanu składników przykładowo poprzez policzenie, oszacowanie, zmierzenie lub zważenie. Tą metodą inwentaryzuje się głównie budowle, maszyny, środki trwałe, rzeczowe składniki majątku obrotowego, środki pieniężne w kasie i papiery wartościowe w formie materialnej.

● weryfikacja - czyli porównanie zapisów ksiąg rachunkowych z posiadanymi dokumentami. Metodą weryfikacji inwentaryzuje się m.in. grunty i środki trwałe o utrudnionym dostępie (np. instalacje), należności sporne i wątpliwe, a w bankach również zagrożone, należności i zobowiązania wobec pracowników i z tytułów publicznoprawnych.

● uzgodnienie sald - czyli uzyskanie od kontrahentów i banków pisemnego potwierdzenia zgodności.

Metodą uzgodnienia sald inwentaryzuje się głównie środki pieniężne zgromadzone na rachunkach bankowych, należności od kontrahentów, powierzone kontrahentom własne składniki majątku. Polega ona na uzyskaniu od kontrahentów i banków pisemnego potwierdzenia zgodności.

● spis z natury - czyli ustalenie rzeczywistego stanu składników np. poprzez policzenie,

● uzgodnienie sald - czyli uzyskanie od kontrahentów i banków pisemnego potwierdzenia zgodności,

● weryfikacja - czyli porównanie zapisów ksiąg rachunkowych z posiadanymi dokumentami.

Agnieszka Pokojska

Art. 1 ust. 7 ustawy z 18 marca 2008 r. o zmianie ustawy o rachunkowości (Dz.U. nr 63, poz. 393).

Art. 26 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 76, poz. 694 z późn. zm.).