Plany likwidacyjne mogą wpłynąć na sprawozdanie za 2012 rok

Odpowiedź na pytanie, czy podmiot będzie kontynuował swoją działalność, czy też nie, ma dość duże znaczenie przy tworzeniu sprawozdania finansowego. Przy czym warto pamiętać o wytycznych art. 29 ust. 3 ustawy o rachunkowości. Przepis ten wskazuje, że wszczęcie postępowania naprawczego albo upadłościowego z możliwością zawarcia układu lub zmiana formy prawnej jednostki nie stanowią przeszkody do uznania, że działalność będzie kontynuowana.

Jeżeli tak jednak się nie stanie, ich sprawozdania nie podlegają obowiązkowemu badaniu przez biegłego rewidenta. Wynika to z art. 64 ust. 1 pkt 4 ustawy o rachunkowości, który nakazuje badanie rocznych tylko sprawozdań finansowych podmiotów, które w kolejnym roku nadal zamierzają działać.

Brak badania ogranicza konieczność tworzenia sprawozdania do bilansu, rachunku zysków i strat, a także informacji dodatkowej, która obejmuje wprowadzenie do sprawozdania oraz dodatkowe informacje i objaśnienia.

Kwestię kontynuacji działania trzeba uwzględnić w samych elementach sprawozdania finansowego. Już we wprowadzeniu należy wskazać, czy sprawozdanie zostało sporządzone przy założeniu, że podmiot dalej będzie funkcjonował w dającej się przewidzieć przyszłości i czy istnieją okoliczności wskazujące na zagrożenie kontynuacji działalności. Z kolei w informacji dodatkowej (pkt 8 załącznik 1 ustawy) wymaga szczegółowego opisania tego zagrożenia.

Jeżeli w 2013 roku podmiot ma zostać zlikwidowany, nie można dla celów tworzonego bilansu korzystać z dotychczasowych metod wyceny majątku. Trzeba zastosować art. 29 ustawy o rachunkowości. Składniki aktywów należy wycenić po cenach sprzedaży netto możliwych do uzyskania, nie wyższych jednak od cen ich nabycia albo kosztów wytworzenia, pomniejszonych o dotychczasowe odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe, a także odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. W przypadku środków trwałych wycenianych przez spółkę podstawą wyceny mogą być np. ceny aktywów sprzedawanych przez firmy leasingowe. W takiej sytuacji należy uwzględnić stan techniczny, wiek, zużycie, a także parametry techniczne.

W bilansie trzeba też wykazać rezerwę na przewidywane dodatkowe koszty i straty spowodowane zaniechaniem lub utratą zdolności do kontynuowania działalności.

Rezerwa musi być dokonana na podstawie uwiarygodnionych szacunków. Trzeba pamiętać m.in. o kosztach dotyczących pracowników, archiwizacji, wywozu dokumentów, kosztach prawnych i administracyjnych oraz karach.

Brak założenia kontynuacji działania nie wpływa na takie obowiązki, jak podpisanie sprawozdania przez kierownika jednostki i osoby odpowiedzialnej za prowadzenie rachunkowości, zatwierdzenie sprawozdania czy publikacji w Krajowym Rejestrze Sądowym.

Badanie spółek

Spółki giełdowe podlegają przepisom ustawy z 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych oraz o zmianie innych ustaw (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 185, poz. 1439, z późn. zm.) oraz aktom wykonawczym wydanym na jej podstawie. Z przepisów tych wynika obowiązek badania rocznego jednostkowego i skonsolidowanego oraz przeglądu półrocznego skróconego, również gdy została ogłoszona upadłość, a także likwidacja.

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).