Konieczne jest ujawnienie informacji dotyczących korekty

Jeśli błędy zostały popełnione w poprzednich latach obrotowych i w konsekwencji zawarte w już zatwierdzonych sprawozdaniach finansowych, a wykryte w bieżącym roku obrotowym lub po jego zakończeniu, to koryguje się je w księgach rachunkowych bieżącego roku obrotowego. Przed ujęciem korekty w księgach oceny wymaga, czy wpływ błędów na jakość zatwierdzonych sprawozdań finansowych był istotny, czy też nie.

Korekty błędów popełnionych w poprzednich latach obrotowych, uznanych przez jednostkę za nieistotne, wpływają odpowiednio na zysk lub stratę netto bieżącego roku obrotowego lub inną pozycję kapitałów (funduszy) własnych, jeżeli tak stanowią przepisy o rachunkowości.

Jeśli dokonano korekty błędu popełnionego w poprzednich latach obrotowych, uznanego za istotny, jednostka, jak wskazano w przykładzie 1 i 3 ujmuje skutki błędu w kapitale (funduszu) własnym i wykazuje jako zysk (stratę) lat ubiegłych (lub w innej pozycji kapitałów (funduszy) własnych, jeżeli tak stanowią przepisy o rachunkowości). Ponadto wykazuje w odpowiedniej pozycji zestawienia zmian kapitału (funduszu) własnego, jeżeli zobowiązana jest do jego sporządzania. Ma jeszcze obowiązek przekształcenia retrospektywnego danych porównawczych sprawozdania finansowego, wyjąwszy przypadki, gdy jest to praktycznie niewykonalne.

Zaznaczyć trzeba, iż w dodatkowych informacjach i objaśnieniach jednostka powinna ujawnić następujące informacje dotyczące korekty błędów popełnionych w poprzednich latach obrotowych:

wrodzaj błędu popełnionego w poprzednich latach,

wkwotę korekty dotyczącej bieżącego roku obrotowego i każdej korekty dotyczącej lat poprzednich,

wkwotę korekty dotyczącej okresów wcześniejszych od okresów uwzględnionych w danych porównawczych.

W przypadku gdy ustalenie kwot tych korekt jest praktycznie niewykonalne (np. zbyt duże koszty pociągnęłoby ustalenie tych wartości), to w dodatkowych informacjach i objaśnieniach jednostka wskazuje jedynie na sam fakt popełnienia błędu w poprzednich latach obrotowych oraz podaje, na czym on polegał i powody braku możliwości dokonania wiarygodnego szacunku korekt.

PRZYKŁAD 1

Wartość istotna...

Spółka z o.o. miała w maju 2013 roku kontrolę za 2011 rok, która stwierdziła zawyżenie kosztów uzyskania przychodów w kwocie 190 576 zł. Spółka złożyła korektę CIT-8 za 2011 rok i zapłaciła podatek dochodowy w kwocie 36 209 zł, plus odsetki w kwocie 5878 zł. Kwota 190 576 została w 2011 roku ujęta jako koszty w rachunkowości, zatem w tym zakresie weryfikacja nie jest potrzebna.

Podatek dochodowy został uznany za wielkość istotną.

@RY1@i02/2013/184/i02.2013.184.00800020i.101.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1. Poprawienie błędu 36209 zł: strona Wn konta Rozliczenie wyniku finansowego za ubiegłe lata (to będzie w bilansie Zysk/ strata z lat ubiegłych), strona Ma konta Rozrachunki z Urzędem Skarbowym.

2. Odsetki dotyczące 2011 i 2012 roku 3989 zł: strona Wn konta Rozliczenie wyniku finansowego za ubiegłe lata, strona Ma konta Rozrachunki z Urzędem Skarbowym.

3. Odsetki dotyczące 2013 roku 1889 zł: strona Wn konta Koszty finansowe, strona Ma konta Rozrachunki z Urzędem Skarbowym.

PRZYKŁAD 2

...i nieistotna

Spółka z o.o. miała w maju kontrolę za 2011 rok, która stwierdziła zawyżenie kosztów uzyskania przychodów w kwocie 4000 zł. Spółka złożyła korektę CIT-8 za 2011 rok i zapłaciła podatek dochodowy w kwocie 760, plus odsetki w kwocie 300 zł.

Podatek dochodowy został uznany za wielkość nieistotną, zatem księgowania będą następujące:

@RY1@i02/2013/184/i02.2013.184.00800020i.102.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1. Poprawienie błędu 760 zł: strona Wn konta Pozostały koszt operacyjny, strona Ma konta Rozrachunki z Urzędem Skarbowym.

2. Odsetki dotyczące lat 2011- 2013 roku 300 zł: strona Wn konta Koszty finansowe (NKUP), strona Ma konta Rozrachunki z Urzędem Skarbowym.

PRZYKŁAD 3

Pomyłki istotne

W maju 2013 roku zauważono, iż we wrześniu 2012 roku dokonano ujęcia nakładów na ulepszenie maszyny o wartości 15 000 zł jako kosztu. Wartość początkowa maszyny wynosiła 60 000 zł, a stawka amortyzacyjna 20 proc. Błąd został uznany za istotny. Dokonano także korekty zeznania CIT. W konsekwencji korekt podwyższeniu ulegnie wynik finansowy. Otwarto wstępnie zamknięte księgi rachunkowe i pod datą 31 grudnia zaksięgowano:

@RY1@i02/2013/184/i02.2013.184.00800020i.103.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1. Ujęcie części rezerwy dotyczącej 2012 roku i lat poprzednich:

a) strona Wn konta Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie 430 000 zł,

b) strona Ma konta Rezerwy na świadczenia pracownicze - część krótkoterminowa 5000 zł,

c) strona Ma konta Rezerwy na świadczenia pracownicze - część długoterminowa 425 000 zł.

2. Ujęcie podatku odroczonego dotyczącego części rezerwy dotyczącej 2012 roku i lat poprzednich: wartość księgowa 430 000 zł, wartość podatkowa 0 zł, zatem rezerwa wynosi 430 000 zł x 19 proc. = 81 700 zł: strona Wn konta Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego, strona Ma konta Rozliczenie wyniku finansowego za lata poprzednie.

3. Ujęcie części rezerwy dotyczącej 2013 roku:

a) strona Wn konta Koszty zarządu 112 000 zł,

b) strona Ma konta Rezerwy na świadczenia pracownicze - część krótkoterminowa 77 000 zł,

c) strona Ma konta Rezerwy na świadczenia pracownicze - część długoterminowa 35 000 zł.

4. Ujęcie podatku odroczonego dotyczącego części rezerwy dotyczącej 2013 roku: Wartość księgowa 112 000 zł, wartość podatkowa 0 zł, zatem aktywa wynoszą 112 000 zł x 19 proc. = 21 280 zł: strona Wn konta Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego, strona Ma konta Obciążenia wyniku finansowego (podatek dochodowy).

Ujawnienia

Założono, że w sprawozdaniu za 2012 rok zysk wyniósł 50 000 zł, zysków nierozliczonych nie było. Zysk za 2013 rok przed ujęciem rezerw wynosił 100 000 zł.

Kapitał podstawowy	1 000 000,00	1 000 000,00	1 000 000,00
Zysk/strata z lat ubiegłych	- 298 300,00
Zysk/strata netto	9280,00	50 000,00	50 000,00
Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne długoterminowa	460 000,00	425 000,00	-
Rezerwa na świadczenia emerytalne i podobne krótkoterminowa	82 000,00	5000,00	-
Aktywa z tytułu odroczonego podatku dochodowego	102 980,00	81 700,00	-

Zestawienie zmian w kapitale własnym

I. Kapitał (fundusz) własny na początek okresu (BO)	1 050 000,00	1 000 000,00
- korekty błędów	- 348 300,00	-
I.a. Kapitał (fundusz) własny na początek okresu (BO), po korektach	701 700,00	1 000 000,00
1. Kapitał (fundusz) podstawowy na początek okresu	1 000 000,00	1 000 000,00
7. Zysk (strata) z lat ubiegłych na początek okresu	-
7.1. Zysk z lat ubiegłych na początek okresu	-
- korekty błędów	- 348 300,00
7.2. Zysk z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach	- 348 300,00
a) zwiększenie z tytułu podziału zysku	50 000,00
7.3. Zysk z lat ubiegłych na koniec okresu	- 298 300,00
7.4. Strata z lat ubiegłych na początek okresu
- korekty błędów
7.5. Strata z lat ubiegłych na początek okresu, po korektach
7.6. Strata z lat ubiegłych na koniec okresu
7.7. Zysk (strata) z lat ubiegłych na koniec okresu
8. Wynik netto	9280,00	50 000,00
a) zysk netto	9280,00	50 000,00
b) strata netto
c) odpisy z zysku
II. Kapitał (fundusz) własny na koniec okresu (BZ)	710 980,00	1 050 000,00

Dr Katarzyna Trzpioła

ekspert z zakresu rachunkowości

Podstawa prawna

Uchwała nr 6/12 Komitetu Standardów Rachunkowości z 24 kwietnia 2012 r. w sprawie przyjęcia Krajowego Standardu Rachunkowości nr 7 "Zmiany zasad (polityki) rachunkowości, wartości szacunkowych, poprawianie błędów, zdarzenia następujące po dniu bilansowym - ujęcie i prezentacja" (Dz.Urz. Min. Fin. z 2012 r. poz. 34). Art. 54 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330 z późn. zm.).