Jak zaewidencjonować tranzytową transakcję trójstronną

Tranzytowa transakcja trójstronna u pierwszego w kolejności podatnika - eksportera (przedsiębiorstwa "P"), w przypadku opodatkowania sprzedaży eksportowej stawką 0-proc., powoduje w jego księgach rachunkowych następujące zapisy. Po pierwsze, trzeba ująć wystawioną fakturę eksportową: po stronie Wn konta Rozrachunki z odbiorcami i po stronie Ma konta Sprzedaż towarów. Po drugie, należy zaewidencjonować wydanie towarów po stronie Wn konta Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia) i po stronie Ma konta Towary. [przykład 1]

W przypadku opodatkowania sprzedaży eksportowej według stawki krajowej (w związku z brakiem dokumentów potwierdzających wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty), tranzytowa transakcja trójstronna u eksportera (przedsiębiorstwa "P") powoduje w jego księgach rachunkowych nieco inne zapisy. Podobnie jak wcześniej ewidencja wystawionej faktury eksportowej przebiega na stronie Wn konta Rozrachunki z odbiorcami i po stronie Ma konta Sprzedaż towarów - eksport. Wystąpi w tym przypadku korekta sprzedaży eksportowej z uwagi na niespełnienie warunków do zastosowania 0-proc. stawki VAT i wykazanie sprzedaży krajowej. Ujmuje się ją po stronie:

wWn konta Sprzedaż towarów - eksport;

wMa konta Sprzedaż towarów - kraj;

wMa konta Rozrachunki publicznoprawne (VAT należny).

Otrzymanie dokumentów potwierdzających wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty oznacza przywrócenie pierwotnej sprzedaży eksportowej. Wtedy trzeba ująć to zapisem po stronie:

wWn konto Sprzedaż towarów - kraj,

wWn konto Rozrachunki publicznoprawne (VAT należny),

wMa konto Sprzedaż towarów - eksport.

Wydanie towarów zapisujemy zaś po stronie Wn konta Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia) i po stronie Ma konta Towary. [przykład 2]

PRZYKŁAD 1

Stawka zero procent

Przedsiębiorstwo "P" wystawia na rzecz przedsiębiorstwa "U" fakturę z tytułu eksportu towarów na kwotę brutto 220 000 zł (kwota netto: 220 000 zł; VAT należny: 0 zł). Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia) wyniosła 130 000 zł.

@RY1@i02/2014/027/i02.2014.027.00800020b.801.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1) Wystawiono fakturę eksportową 220 000 zł: strona Wn konta 20 - Rozrachunki z odbiorcami, strona Ma konta 73-0 - Sprzedaż towarów;

2) Wydanie towarów 130 000 zł: strona Wn konta 73-1 - Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia), strona Ma konta 33 - Towary.

PRZYKŁAD 2

Korekta

Przedsiębiorstwo "P" wystawia na rzecz przedsiębiorstwa "U" fakturę z tytułu eksportu towarów na kwotę brutto 220 000 zł (kwota netto: 220 000 zł; VAT należny: 0 zł). Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia) wyniosła 130 000 zł. Z uwagi jednak na brak dokumentów potwierdzających wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty, firma "P" powinna skorygować sprzedaż eksportową i zastosować stawkę krajową, właściwą dla danego towaru. W związku z powyższym podmiot "P" opodatkowuje towar 23-proc. stawką VAT (kwota netto: 220 000 zł; VAT: 50 600 zł, kwota brutto: 270 600 zł). Po otrzymaniu dokumentów potwierdzających wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty, podmiot "P" przywraca pierwotną sprzedaż eksportową.

@RY1@i02/2014/027/i02.2014.027.00800020b.802.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1) Wystawiono fakturę eksportową 220 000 zł: strona Wn konta 20 - Rozrachunki z odbiorcami, strona Ma konta 73-0 - Sprzedaż towarów - eksport;

2) Korekta sprzedaży eksportowej z uwagi na niespełnienie warunków do zastosowania 0 proc. stawki VAT i wykazanie sprzedaży krajowej:

a) strona Wn konta 73-0 - Sprzedaż towarów - eksport 220 000 zł;

b) strona Ma konta 73-0 - Sprzedaż towarów - kraj 220 000 zł;

c) strona Ma konta 20 - Rozrachunki z odbiorcami 220 000 zł;

d) strona Wn konta 20 - Rozrachunki z odbiorcami 270 600 zł;

e) strona Ma konta 22 - Rozrachunki publicznoprawne (VAT należny) 50 600 zł;

3) Otrzymanie dokumentów potwierdzających wywóz towarów poza terytorium Wspólnoty (przywrócenie pierwotnej sprzedaży eksportowej):

a) Wn konto 73-0 Sprzedaż towarów - kraj 220 000 zł;

b) Wn konto 22 Rozrachunki publicznoprawne (VAT należny) 50 600 zł;

c) Ma konto 73-0 Sprzedaż towarów - eksport 220 000 zł;

d) Ma konta 20 - Rozrachunki z odbiorcami 270 600 zł;

e) Wn konta 20 - Rozrachunki z odbiorcami 220 000 zł;

4) Wydanie towarów 130 000 zł: strona Wn konta 73-1 - Wartość sprzedanych towarów w cenach zakupu (nabycia), strona Ma konta 33 - Towary.

Marek Barowicz

 dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330 z późn. zm.).