Sprzedaż środków trwałych ujawnia się w sprawozdaniu

Podmioty, które w trakcie roku sprzedawały swoje środki trwałe, np. drukarki, maszyny produkcyjne, wynik tych transakcji muszą odzwierciedlić w rachunku zysków i strat. Należy go ująć odpowiednio w pozycji - Zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych bądź - Strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych.

Należy pamiętać, że po sprzedaży środka trwałego trzeba go usunąć z ewidencji księgowej, co oznacza, że nie zostanie on ujawniony w bilansie. Następnie w przedstawionych powyżej pozycjach wynik transakcji trzeba ująć w rachunku zysków i strat.

Operacje związane ze sprzedażą niefinansowych składników majątku wykazuje się jako pozostałą działalność operacyjną. Takie postępowanie wynika z zasad zawartych w art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem przez pozostałe koszty i przychody operacyjne rozumie się te, które związane są pośrednio z działalnością operacyjną jednostki, a w szczególności: ze zbyciem środków trwałych, środków trwałych w budowie, wartości niematerialnych i prawnych, a także z utrzymywaniem i zbyciem nieruchomości oraz wartości niematerialnych i prawnych zaliczanych do inwestycji.

W księgach rachunkowych operacje te będą odzwierciedlone w poniższy sposób:

1. Sprzedaż środka trwałego: strona Wn konta 240 - Inne rozrachunki - wartość brutto, strona Ma konta 760 - Pozostałe przychody operacyjne - wartość netto, strona Ma konta 224 - Rozliczenie VAT należnego - wartość podatku.

2. Wyksięgowanie z ewidencji bilansowej środka trwałego: strona Wn konta 050 - Umorzenie środków trwałych - dotychczasowe umorzenie, strona Wn konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne - wartość nieumorzona, strona Ma konta 010 - Środki trwałe.

W rachunku zysków i strat odpowiednio w wariancie kalkulacyjnym i porównawczym wynik ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych wykazuje się w pozycji G.I lub D.I. - zysk ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych w pozycji H.I lub E.I - strata ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych.

Należy pamiętać, że w tych pozycjach podaje się saldo sumy wszystkich przychodów ze zbycia, czyli sprzedaży, likwidacji oraz nieodpłatnego przekazania - środków trwałych i ich księgowej wartości netto powiększonej o poniesione koszty związane ze zbyciem tych składników majątku.

W rachunku zysków i strat w pozostałych przychodach operacyjnych poza zyskami ze zbycia niefinansowych aktywów trwałych wykazuje się również dotacje.

W wierszu tym wykazuje się m.in. przypadające na dany okres sprawozdawczy (najczęściej miesiąc) raty odpisu dotacji, subwencji lub dopłat otrzymanych na sfinansowanie budowy środków trwałych lub kosztów prac rozwojowych. Przypomnijmy, że dokonuje się tego równolegle do odpisów amortyzacyjnych tych obiektów lub tytułów. Wynika to z zasad określonych w art. 41 pkt 1 ust. 2 ustawy o rachunkowości.

Zgodnie z tym przepisem środki pieniężne otrzymane na sfinansowanie nabycia lub wytworzenia środków trwałych, w tym także środków trwałych w budowie oraz prac rozwojowych, jeżeli stosownie do innych ustaw nie zwiększają one kapitałów (funduszy) własnych, zalicza się do rozliczeń międzyokresowych przychodów. Z kolei zaliczone do rozliczeń międzyokresowych przychodów kwoty zwiększają stopniowo pozostałe przychody operacyjne, równolegle do odpisów amortyzacyjnych lub umorzeniowych od środków trwałych lub kosztów prac rozwojowych sfinansowanych z tych źródeł.

Ujęcie operacji związanych z zakupem i amortyzacją środków trwałych sfinansowanych dotacją może przebiegać w następujący sposób:

1. Wpływ dotacji na rachunek: strona Wn konta 130 - Rachunek bankowy, strona Ma konta 840 - Rozliczenia międzyokresowe przychodów.

2. Otrzymanie faktury za zakup środka trwałego z dofinansowania: strona Wn konta 225 - Rozliczenie VAT naliczonego - VAT naliczony podlegający odliczeniu, strona Wn konta 010 - Środki trwałe - wartość w cenie nabycia, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki.

3. Odpisy amortyzacyjne od zakupionych środków trwałych: strona Wn konta 400 - Amortyzacja, strona Ma konta 050 - Umorzenie środków trwałych.

4. Zaliczenie części dotacji do pozostałych przychodów operacyjnych równolegle do odpisów amortyzacyjnych: strona Wn konta 840 - Rozliczenia międzyokresowe przychodów, strona Ma konta 760 - Pozostałe przychody operacyjne.

W rachunku zysków i strat w wariancie kalkulacyjnym w pozycji D.III lub w wariancie porównawczym w poz. G.III wykazuje się inne przychody operacyjne. W tym miejscu należy ująć np.: otrzymane kary umowne z tytułu dostaw i usług, otrzymane kaucje lub wadia, które przepadły. Jako pozostałe przychody traktuje się również te, które pochodzą z wynajmu środków trwałych, jeżeli czynności te nie stanowią działalności operacyjnej, oraz przyznane i otrzymane odszkodowania z tytułu zdarzeń niezaliczanych do losowych.

@RY1@i02/2010/231/i02.2010.231.086.014a.001.jpg@RY2@

Zysk ze zbycia środków trwałych

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 nr 152, poz. 1223 z późn. zm.)