Sprzedaż niewybudowanego środka trwałego księguje się jako pozostałe przychody operacyjne

Podmioty, które we własnym zakresie chcą wybudować środek trwały, wszystkie koszty bezpośrednio z nim związane będą odnosić na konto 080 - Środki trwałe w budowie. Tak samo należy ewidencjonować zakupiony środek trwały, który nie jest oddany do użytkowania i wymaga przykładowo montażu.

Wycena środków trwałych w budowie będzie się odbywała zgodne z art. 28 ust. 8 ustawy o rachunkowości. Przepis ten do kosztów wytworzenia zalicza ogół wydatków poniesionych przez jednostkę za okres budowy, do dnia przyjęcia środków do używania, w tym również:

● niepodlegający odliczeniu podatek od towarów i usług oraz podatek akcyzowy,

● koszt obsługi zobowiązań zaciągniętych w celu ich finansowania i związane z nimi różnice kursowe, pomniejszony o przychody z tego tytułu (przykładowo odsetki od kredytu zaciągniętego na budowę środka trwałego).

Bezpośrednimi kosztami może tu być też ogólna wartość robocizny, czyli wynagrodzeń - wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne i innymi świadczeniami na rzecz pracowników.

Należy jednak pamiętać, że do kosztów budowy środka trwałego nie zalicza się np. wynagrodzeń służb finansowo-księgowych czy kadry kierowniczej, czyli tzw. kosztów ogólnego zarządu. Nie są one bowiem związane bezpośrednio z budową aktywa.

Na wartość budowanego środka trwałego składa się również wiele wydatków związanych z czynnościami przygotowawczymi. Jeżeli przykładowo wytwarzanym przez spółkę środkiem trwałym jest hala produkcyjna, do momentu jej oddania do użytku na koncie 080 - Środki trwałe w budowie należy ująć m.in. koszty dotyczące:

● dokumentacji projektowej, badań i pomiarów geodezyjnych, ekspertyz,

● pozwoleń na budowę, odbiorów technicznych,

● wydatków na ubezpieczenia majątkowe budowanych obiektów,

● nabycia gruntów i opłaty z tytułu uzyskanych lokalizacji pod budowę i użytkowania gruntów,

● zakupu maszyn i urządzeń oraz ich montażu.

Może się jednak okazać, że spółka nie zakończy budowy i postanowi odsprzedać to, co zostało wykonane do tej pory. Przychody, a także koszty związane ze sprzedażą środka trwałego w budowie pośrednio wiążą się z działalnością operacyjną podmiotu. Dlatego zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. b) ustawy o rachunkowości należy je ująć odpowiednio jako pozostałe przychody i koszty operacyjne.

Dlatego osiągnięty przy sprzedaży środka trwałego w budowie przychód należy ująć następującym zapisem:

strona Wn konta 240 - Inne rozrachunki - wartość należności od nabywcy, strona Ma konta 760 - Pozostałe przychody operacyjne - wartość netto, strona Ma konta 224 - Rozliczenie VAT należnego - wartość podatku.

Z kolei wszystkie koszty zaewidencjonowane na koncie środka trwałego w budowie do momentu jego sprzedaży powinno się odnieść na pozostałe koszty operacyjne. Należy to uczynić zapisem: strona Wn konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta 080 - Środki trwałe w budowie.

Nieco inaczej będzie wyglądała ewidencja sprzedaży środka trwałego oddanego do użytkowania. Wiąże się to m.in. z koniecznością jego amortyzowania.

Od stopnia jego umorzenia będzie bowiem zależał sposób jego wyksięgowania po zbyciu. Jeżeli składnik majątku został całkowicie zamortyzowany, cała jego wartość początkowa zostanie odniesiona w ciężar konta 050 - Umorzenie środków trwałych. W przypadku gdy składnik majątku nie został całkowicie zamortyzowany, umorzona wartość obciąża konto 050. Natomiast część nieumorzoną środka trwałego odnosi się w ciężar konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne.

Z kolei wystawienie odbiorcy faktury VAT za sprzedaż środka trwałego należy odzwierciedlić w księgach rachunkowych następującym zapisem: strona Wn konta 240 - Inne rozrachunki - kwota brutto, strona Ma konta 760 - Pozostałe przychody operacyjne - wartość netto, strona Ma konta 224 - Rozliczenie VAT należnego - w wartości podatku.

@RY1@i02/2010/108/i02.2010.108.086.014a.001.jpg@RY2@

Sprzedaż środka trwałego w budowie

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. b) ustawy z 29 września o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).