Można wprowadzić korektę po sporządzeniu sprawozdania finansowego

Podmioty, których rok obrotowy pokrywa się z kalendarzowym, powinny już mieć sporządzone sprawozdania finansowe. Ostatnim dniem na zakończenie tych czynności był 31 marca. Nie oznacza to jednak, że sprawozdania te nie mogą ulec już zmianie.

Zmiana może nastąpić po zwróceniu uwagi na błędne ujęcie przez biegłego rewidenta bądź pojawieniu się ważnej informacji o zdarzeniu, które ma istotny wpływ na to sprawozdanie. Może to być przykładowo rozstrzygnięcie sprawy sądowej, potwierdzające istnienie zobowiązań. Innym czynnikiem, który wymaga korekty, jest otrzymanie informacji o złej sytuacji finansowej dłużnika. Ustawa o rachunkowości nakłada bowiem obowiązek wyceny należności w kwocie wymaganej zapłaty, z zachowaniem ostrożności. Należności od dłużników, przeciwko którym toczy się postępowanie upadłościowe, lub takich, których majątek nie wystarcza na pokrycie kosztów takiego postępowania, należy spisać w 100 proc. Jeżeli na dzień bilansowy jednostka nie widziała ryzyka związanego z możliwością nieuregulowania należności, a otrzymała informacje o problemach po dniu bilansowym, powinna rozważyć utworzenie odpisu aktualizującego należności już na dzień bilansowy. Uzyskanie informacji o niewypłacalności należy uznawać za zdarzenie, które dostarcza dowodów na istnienie określonego stanu na dzień bilansowy, co determinuje dokonania korekty. Bankructwo klienta, które następuje po dniu bilansowym, potwierdza zazwyczaj, że strata wynikająca z nieściągalności należności z tytułu dostaw i usług istniała już na dzień bilansowy.

Kolejnym bodźcem wymuszającym zmiany jest podjęcie decyzji o likwidacji. W takim przypadku podmiot powinien sporządzać sprawozdanie finansowe przy założeniu braku kontynuacji działalności. Wówczas składniki aktywów powinny być wycenione po cenach sprzedaży netto możliwych do uzyskania, nie wyższych od cen ich nabycia albo kosztów wytworzenia, pomniejszonych o dotychczasowe odpisy amortyzacyjne lub umorzeniowe, a także odpisy z tytułu trwałej utraty wartości. Niezbędne jest również utworzenie rezerwy na przewidywane dodatkowe koszty i straty spowodowane zaniechaniem lub utratą zdolności do kontynuowania działalności.

Dokonanie zmian jest jednak możliwe tylko wtedy, gdy sprawozdanie finansowe nie zostało zatwierdzone. W przypadku dokonywania zmian należy poinformować o tym fakcie biegłego rewidenta, który bada lub zbadał to sprawozdanie.

Kwestie wprowadzania ujmowania zdarzeń reguluje art. 54 ustawy o rachunkowości. Zgodnie z tym przepisem sprawozdanie musi ulec zmianie, jeżeli istotna informacja, która może wpływać na obraz jednostki pokazany w raporcie, została ujawniona przed jego zatwierdzeniem. Jeżeli zdarzenie, które nastąpiło po dniu bilansowym, nie powoduje zmiany stanu istniejącego na dzień bilansowy, to odpowiednie wyjaśnienia zamieszcza się w informacji dodatkowej.

W tej sytuacji każdy podmiot powinien mieć ustalony w polityce rachunkowości poziom istotności. Za błąd wymagający takiej korekty może być uważany np. taki, który powoduje, że wynik finansowy brutto zmienia się o więcej niż 5 proc., suma bilansowa oraz przychody netto ze sprzedaży odchylą się o więcej niż 1 proc.

Jeżeli informacje zostały ujawnione po zatwierdzeniu sprawozdania, korekta w księgach roku obrotowego następuje w roku, w którym informacje te zostały ujawnione.

Należy w tym przypadku pamiętać, że jeżeli błąd popełniony w latach ubiegłych dotyczy podstawowej działalności operacyjnej jednostki, skutki korekty odnosi się odpowiednio w pozostałe koszty lub przychody operacyjne.

Przykładowo - spółka zawyżyła w poprzednim okresie sprawozdawczym odpisy amortyzacyjne, co nie jest wartością istotną. Korektę amortyzacji w tym przypadku (w kolejnym okresie sprawozdawczym, w którym ujawniono błąd, a sprawozdanie nie jest zatwierdzone) należy wprowadzić zapisem: strona Wn konta 050 - Umorzenie środków trwałych, strona Ma konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne. Konieczna też będzie korekta wyniku finansowego i zapłaty odsetek w związku z zaniżeniem w poprzednim okresie podatku dochodowego od osób prawnych. W związku z tym odsetki księguje się zapisem: strona Wn konta 756 - Koszty finansowe, strona Ma konta 220 - Rozrachunki publicznoprawne. Natomiast zaległy podatek ujmuje się w następujący sposób: strona Wn konta 871 - Podatek dochodowy, strona Ma konta 220 - Rozrachunki publicznoprawne.

Jeżeli jednak są to błędy istotne, kwotę korekty spowodowanej usunięciem tego błędu odnosi się na kapitał (fundusz) własny i wykazuje jako zysk (strata) z lat ubiegłych.

Przykładowo - ujawniono, że nie została zaksięgowana faktura na materiały w 2008 roku. W takim przypadku należy wprowadzić tę fakturę do ksiąg rachunkowych roku 2009 (jeżeli sprawozdanie za ten okres nie zostało zatwierdzone) następującym zapisem: strona Wn konta 820 - Rozliczenie wyniku finansowego, strona Ma konta 202 - Rozrachunki z dostawcami. Takim właśnie zapisem strona Wn konta 820, strona Ma różne konta - ujmuje się skutki zdarzeń powodujące zmniejszenie zysku lub zwiększenie straty.

Z kolei zdarzenia, które powodują zwiększenie zysku lub zmniejszenie straty, należy ująć w następujący sposób: Wn odpowiednie konto, Ma konto 820 - Rozliczenie wyniku finansowego.

W sprawozdaniu finansowym skutki takich błędów wykazuje się w bilansie w pasywach w pozycji A VII - Zysk (strata) z lat ubiegłych.

Odnosząc się do przykładu z zawyżoną amortyzacją, w przypadku gdy kwota będzie istotna, ewidencja będzie przebiegała w następujący sposób:

1. Korekta zawyżonej amortyzacji: strona Wn konta 050 - Umorzenie środków trwałych, strona Ma konta 820 - Rozliczenie wyniku finansowego.

2. Zaległy CIT związany z zawyżeniem kosztów amortyzacji: strona Wn konta 820 - Rozliczenie wyniku finansowego, strona Ma konta 220 - Rozrachunki publicznoprawne.

3. Odsetki od zaległego podatku dochodowego od osób prawnych:

● za bieżący rok (w którym dokonywana jest korekta) strona Wn konta 756 - Koszty finansowe, strona Ma konta 220 - Rozrachunki publicznoprawne,

● za poprzedni okres: strona Wn konta 820 - Rozliczenie wyniku finansowego, strona Ma konta 220 - Rozrachunki publicznoprawne.

@RY1@i02/2010/070/i02.2010.070.086.014a.001.jpg@RY2@

Korekta kosztów

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Art. 54 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).