Autopromocja
Dziennik Gazeta Prawana logo

Resort szykuje kolejne zmiany

13 października 2014

Mikrofirmy już mogą sporządzać uproszczone sprawozdania finansowe - pierwsze za 2014 rok. Planuje się, aby uprawnienie takie miały też małe podmioty, których pojęcie MF chce wprowadzić do ustawy

Taką możliwość przewiduje opublikowany projekt nowelizacji ustawy o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330 ze zm.). Wprawdzie Ministerstwo Finansów planuje, że zmiany będą miały zastosowanie do rozliczenia roku obrotowego rozpoczynającego się 1 stycznia 2016 r. lub po tej dacie, ale będzie można też wcześniej korzystać z proponowanych uproszczeń, czyli za rok obrotowy kończący się po dniu wejścia w życie ustawy. Przepisy mają obowiązywać po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy. Jeżeli chodzi o uproszczenia dla małych firm (patrz ramka), tak i w przypadku mikro - zgodę na ich zastosowanie będzie musiał wyrazić organ zatwierdzający tj. np. zgromadzenie wspólników w sp. z o.o., walne zgromadzenie w spółce akcyjnej czy wspólnicy w sp. osobowych. Nowe przepisy to jednak nie tylko ułatwienia, lecz także nowe obowiązki. Projekt zakłada bowiem wprowadzenie nowych sprawozdań dotyczących płatności na rzecz administracji rządowej. Obowiązek ich sporządzania będzie dotyczył podmiotów działających w przemyśle wydobywczym lub zajmujących się wyrębem lasów pierwotnych zaliczanych do jednostek zainteresowania publicznego, oraz dużych podmiotów. Przy czym za te ostatnie uważane będą takie, które zarówno w roku obrotowym, za który sporządzają sprawozdanie finansowe, jak i w roku poprzedzającym ten rok przekroczyły przynajmniej dwie z trzech wielkości: suma bilansowa 85 mln zł, przychody netto ze sprzedaży produktów i towarów 170 mln zł, średnia liczba zatrudnionych w roku obrotowym 250.

Zmiany mają dotyczyć też skonsolidowanych sprawozdań - chodzi m.in. o określanie grup kapitałowych, które są zwolnione ze sporządzania raportów dla grupy. Zostaną wprowadzone dwa kryteria (przy uwzględnieniu wyłączeń konsolidacyjnych, bez uwzględnienia włączeń konsolidacyjnych), a wielkości sumy bilansu i aktywów zostaną określone w polskiej walucie.

Jednostka dominująca będzie zwolniona ze sporządzania skonsolidowanych sprawozdań:

- Przy uwzględnieniu wyłączeń konsolidacyjnych, (t.j. wzajemne należności, zobowiązania, przychody i koszty), jeżeli dwie z trzech wielkości w przypadku jej grupy kapitałowej nie przekroczyły zarówno w roku, którego miałoby dotyczyć sprawozdanie, jak i w roku poprzednim odpowiednich limitów (suma bilansowa 32 mln zł, przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów 64 mln zł oraz średnioroczne zatrudnienie 250 osób).

- Bez uwzględnienia włączeń konsolidacyjnych, gdy wyłączenia konsolidacyjne nie będą uwzględnione - wspomniane limity dotyczące sumy bilansowej i przychodów ze sprzedaży będą wyższe o 20 proc.

Obecnie jeśli chodzi o sporządzenie skonsolidowanego raportu jest określony limit dla małych grup, które nie muszą go sporządzać. Przykładowo dla celów sprawozdania za 2014 r. są nimi te, które nie osiągnęły na koniec 2013 i 2014 r. dwóch z trzech następujących wartości: zatrudnienia (250 osób), aktywów (7,5 mln euro) lub przychodów (15 mln euro). Wartości te określa się na podstawie danych wszystkich spółek grupy, bez dokonywania wyłączeń konsolidacyjnych. Limity wartości w euro, zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy o rachunkowości, przelicza się na złote po średnim kursie ogłoszonym przez NBP na dzień bilansowy.

Tak jest

Tak może być

Podmioty (od 5 września br.) podzielone są na jednostki mikro i pozostałe.

Jednostki mikro tj:

1) spółki kapitałowe i osobowe - jeżeli jednostki te w roku obrotowym, za który sporządzają sprawozdanie finansowe, oraz w roku poprzedzającym ten rok obrotowy, nie przekroczyły co najmniej dwóch z następujących trzech wielkości:

a) 1,5 mln zł - w przypadku sumy aktywów bilansu na koniec roku obrotowego,

b) 3 mln zł - w przypadku przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów za rok obrotowy,

c) 10 osób - w przypadku średniorocznego zatrudnienia w przeliczeniu na pełne etaty,

2) jednostki non-profit, m.in. takie jak fundacje czy stowarzyszenia - jeżeli nie prowadzą działalności gospodarczej,

3) osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych oraz spółki partnerskie, jeżeli przychody netto tych jednostek ze sprzedaży towarów, produktów i operacji finansowych wyniosły równowartość w walucie polskiej nie mniej niż 1,2 mln euro i nie więcej niż 2 mln euro za poprzedni rok obrotowy. W przypadku jednostek rozpoczynających działalność albo prowadzenie ksiąg w sposób określony ustawą - w roku obrotowym, w którym rozpoczęły działalność albo prowadzenie ksiąg w sposób określony ustawą.

Projekt zakłada, że dodatkowo wyodrębnione zostaną jednostki małe.

Będą to podmioty, w przypadku których przynajmniej dwie z trzech wielkości nie przekroczyły w roku obrotowym, za który sporządzają sprawozdanie finansowe oraz w roku poprzedzającym ten rok następujących limitów:

1) suma bilansowa: 17 mln zł,

2) przychody netto ze sprzedaży towarów i produktów: 34 mln zł,

3) przeciętne zatrudnienie w roku obrotowym: 50.

Jednocześnie z katalogu ww. podmiotów wyłącza się:

jednostki sektora finansów publicznych, oraz

jednostki zainteresowania publicznego (m.in. banki, spółki giełdowe, SKOK-i) zdefiniowane w ustawie z 7 maja 2009 r. o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym.

Jednostki mikro mogą sporządzać uproszczone sprawozdanie według załącznika nr 4 do ustawy o rachunkowości: bilans z informacjami uzupełniającymi, rachunek zysków i strat.

Pozostałe jednostki sporządzają sprawozdanie finansowe według załącznika nr 1 do ustawy o rachunkowości, które składają się z bilansu, rachunku zysków i strat i informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia.

Jeżeli podmiot podlega badaniu przez biegłego rewidenta, sprawozdanie musi zostać rozszerzone o zestawienie zmian w kapitale (funduszu) własnym oraz rachunek przepływów pieniężnych.

Sprawozdanie z działalności muszą sporządzić: spółki kapitałowe, spółki komandytowo-akcyjne, towarzystwa ubezpieczeń wzajemnych, towarzystwa reasekuracji wzajemnej, spółdzielnie, przedsiębiorstwa państwowe, grupy kapitałowe.

Sprawozdania zgodnie ze wzorem określonym w załączniku nr 1 do ustawy mogą być sporządzane w uproszczony sposób. Dotyczy to jednostek określonych w art. 50 ust. 2 ustawy o rachunkowości, tj. takich, które w roku obrotowym, za który sporządza sprawozdanie finansowe, oraz w roku go poprzedzającym nie osiągnęły dwóch z określonych przez ustawodawcę wielkości. W przepisie wymieniono trzy wielkości:

średnioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło nie więcej niż 50 osób,

suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego w walucie polskiej nie przekroczyła równowartości 2 mln euro,

przychody netto ze sprzedaży produktów i towarów oraz operacji finansowych w walucie polskiej nie przekroczyły równowartości 4 mln euro.

Takie podmioty mogą przedstawić tylko te dane, które we wzorze sprawozdania stanowiącego oznaczone są literami i cyframi rzymskimi. Można też pominąć informacje dotyczące poszczególnych pozycji sprawozdania finansowego, w przypadku gdy nie wystąpiły one w jednostce zarówno w roku obrotowym, za który sporządzane jest sprawozdanie, jak i za rok poprzedni. W formie uproszczonej można też sporządzić informację dodatkową.

Planuje się, że małe przedsiębiorstwa będą mogły sporządzać sprawozdania zgodnie z załącznikiem nr 5 do ustawy o rachunkowości. Zgodnie z projektem sprawozdania takie będą obejmować tylko uproszczony bilans, rachunek zysków i strat oraz informacje dodatkowe z ograniczonym zakresem ujawnianych danych. Nie będą więc musiały sporządzać zestawienia zmian w kapitale własnym oraz rachunku przepływów pieniężnych. Zostaną też zwolnione z obowiązku sporządzania sprawozdania z działalności - pod warunkiem że niektóre informacje, które dotychczas były w nim ujęte, zostaną ujawnione w informacji dodatkowej.

Zostanie usunięty art. 5 ust. 2 ustawy o rachunkowości.

Dla podmiotów, których sprawozdania finansowe nie podlegają badaniu przez biegłego rewidenta (w przypadku podatku odroczonego dotyczy to tylko podatników CIT, bo podatnicy PIT go nie tworzą).

Dla jednostek które za poprzedni rok obrotowy nie przekraczają dwóch z następujących trzech wielkości:

17 mln zł - w przypadku sumy aktywów bilansu na koniec roku obrotowego,

34 mln zł - w przypadku przychodów netto ze sprzedaży towarów i produktów za rok obrotowy,

50 osób - w przypadku średniorocznego zatrudnienia w przeliczeniu na pełne etaty.

Czyli również np. spółki akcyjne, które spełniają powyższe kryteria (a wszystkie tego typu podmioty podlegają rewizji finansowej).

Ministerstwo Finansów twierdzi, że banki spółdzielcze muszą publikować swoje sprawozdania finansowe w Monitorze Spółdzielczym. Stanowisko resortu w tej sprawie przedstawiła wiceminister finansów Dorota Podedworna-Tarnowska w odpowiedzi na interpelację nr 26583/2014. Innego zdania są eksperci. Arkadiusz Opala, sędzia Sądu Okręgowego w Zielonej Górze, przypomina, że zgodnie z nowelizacją, która obowiązuje od 1 stycznia 2013 r., sprawozdania są składane tylko w Krajowym Rejestrze Sądowym, nawet jeżeli muszą być one badane przez biegłego rewidenta. Jedynie podmioty, które nie mają obowiązku składania sprawozdań do KRS (np. osoby fizyczne), a podlegają rewizji finansowej, ogłaszają je w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, natomiast spółdzielnie - w Monitorze Spółdzielczym.

To oznacza, że wszystkie podmioty wpisane do KRS, w tym także banki spółdzielcze, nie ogłaszają sprawozdań finansowych.

Po wprowadzeniu planowanych zmian nie będzie wątpliwości, że spółdzielnie nie mają obowiązku publikacji sprawozdań finansowych w Monitorze Spółdzielczym, ale tylko do Krajowego Rejestru Sądowego.

W ustawie o rachunkowości limit 1,2 mln euro do sporządzenia ksiąg rachunkowych stosuje się średni kurs euro ogłoszony przez Narodowy Bank Polski na 30 września.

W ustawie o PIT, CIT i VAT limit 1,2 mln euro określony dla małego podatnika, a także inne kwoty podane w tych ustawach (np. drugi limit dla małego podatnika VAT - 45 tys. euro) ustala się po kursie ogłoszonym przez NBP na pierwszy dzień roboczy października poprzedniego roku podatkowego.

Zgodnie z projektem do wszystkich limitów rachunkowych i podatkowych będzie miał zastosowanie średni kurs euro ogłaszany przez NBP na pierwszy dzień roboczy października roku poprzedzającego rok podatkowy.

(Nie dotyczy to ustawy o podatku zryczałtowanym, gdzie kwotę w euro przelicza się według kursu ogłaszanego przez NBP na 1 października roku poprzedzającego rok podatkowy).

OPINIA EKSPERTA

@RY1@i02/2014/198/i02.2014.198.008000100.802.jpg@RY2@

Krzysztof Burnos przewodniczący komisji ds. rozwoju usług biegłego rewidenta w sektorze małych i średnich przedsiębiorstw Krajowej Rady Biegłych Rewidentów

Małe firmy wciąż oczekują na uproszczenia zasad rozliczeń podatkowych, ponieważ to one są głównym obciążeniem, z którym tak naprawdę bez technik księgowych i rachunkowości nie poradziliby sobie. Uproszczenia nie wpłyną na rozmiar księgowości, lecz jedynie na sprawozdanie finansowe, które małe firmy sporządzają jeden raz w roku. Co ważne, uproszczenia spowodują, że sprawozdania mniejszych firm przestaną być porównywalne między sobą.

W praktyce tylko część firm zastosuje uproszczenia. Pozostali będą stosować przyjęte zasady, bo dostarczają dzięki temu dokładniejszych informacji. Nowe sprawozdania będą dostarczać dużo mniej informacji na temat działalności i sytuacji finansowej przedsiębiorstw. I dotychczasowi użytkownicy sprawozdań finansowych powinni być tego świadomi. Sprawozdania oparte na ustawie będą mniej użyteczne w procesie podejmowania decyzji przez potencjalnego inwestora czy bank. Na potrzeby podjęcia decyzji potencjalni inwestorzy powinni wymagać dodatkowych informacji lub zlecać przegląd sytuacji ekspertom księgowym.

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Dziękujemy za przeczytanie artykułu!
Źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.