Jak rozliczyć różnice inwentaryzacyjne w SSE

Czy różnice inwentaryzacyjne materiałów i półproduktów oraz produktów możemy zaliczyć do kosztów (przychodów) strefowych?

@RY1@i02/2010/241/i02.2010.241.086.011b.001.jpg@RY2@

Krzysztof Ścipień, doradca podatkowy w BDO, biuro w Katowicach

Odpowiedź na zadane pytanie jest pozytywna, przy zastrzeżeniu, że spełnione zostaną przesłanki, o których poniżej.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy o CIT wolne od podatku są dochody z zastrzeżeniem ust. 4-6, uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej (SSE) na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o SSE. Jednak przychody zwolnione to przychody zarówno z działalności określonej w zezwoleniu, jak też przychody z działalności wprawdzie nieokreślonej w zezwoleniu, ale również takiej, która jest następstwem działalności głównej. Zaznaczyć należy, iż powstanie nadwyżek lub niedoborów inwentaryzacyjnych jest następstwem prowadzonej przez podatników podstawowej działalności operacyjnej.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym różnice kursowe.

W myśl art. 12 ust. 3 ustawy o CIT za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.

Konstrukcja przepisu dotyczącego kosztów uzyskania przychodów daje podatnikowi możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich kosztów, z wyłączeniem wymienionych w art. 16 ust. 1, pod warunkiem że wykaże ich bezpośredni bądź pośredni związek z prowadzoną działalnością, a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Tak więc kosztami uzyskania przychodów są wszelkie racjonalnie i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzeniem działalności, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów, z wyjątkiem wymienionych w art. 16 ust. 1.

Wśród kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT nie wyszczególniono różnic inwentaryzacyjnych. Nie oznacza to równocześnie, że można je zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów, gdyż każdy przypadek należy rozpatrywać i oceniać indywidualnie.

W konsekwencji zaliczenie nadwyżek inwentaryzacyjnych do przychodów lub niedoborów inwentaryzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów powinno być każdorazowo oceniane pod kątem:

● całokształtu prowadzonej przez podatnika działalności,

● okoliczności, które spowodowały powstanie tych nadwyżek lub niedoboru,

● ich udokumentowania,

● podjętych przez podatnika działań zabezpieczających.

Z powyższego wynika, iż nadwyżkę inwentaryzacyjną wyrobów strefowych (czyli wyrobów pochodzących z działalności gospodarczej objętej zezwoleniem) podatnik będzie mógł uznać jako przychód strefowy, z którego dochód objęty będzie zwolnieniem na podstawie przytoczonych przepisów. Natomiast stwierdzone niedobory inwentaryzacyjne podatnik będzie mógł zaliczyć w ciężar kosztów uzyskania przychodów z działalności strefowej, jeżeli powstały w toku tej działalności strefowej i niezależnie od woli podatnika. Kosztem uzyskania przychodów mogą być tylko niedobory inwentaryzacyjne w tej części, w jakiej zostały uznane za niezawinione i których okoliczności powstania oraz przyczyny zostały wyczerpująco udokumentowane. Nie stanowią bowiem kosztu uzyskania przychodów niedobory inwentaryzacyjne będące wynikiem braku staranności bądź nieracjonalnego działania podatnika, nawet jeśli mieszczą się w normach ustalonych przez daną jednostkę gospodarczą.

Analogiczne stanowisko reprezentuje minister finansów w wydawanych za pośrednictwem podległych mu czterech izb skarbowych interpretacjach przepisów prawa podatkowego. Jako przykład może posłużyć interpretacja indywidualna dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 15 stycznia 2010 r., nr ILPB3/423-953/09-2/MC.

sf

Art. 12 oraz art. 15 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 54, poz. 654 z późn. zm.).

Art. 16 ustawy z 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 42, poz. 274 z późn. zm.).