Ciekawe siedziby dla spółek holdingowych to Szwecja, Holandia i Czechy

Szwecja najczęściej kojarzy się z wysoką kulturą biznesową oraz wysokimi obciążeniami podatkowymi. Stawka CIT w Szwecji wynosi 26,3 proc., a podstawowa stawka podatku pobieranego u źródła przy wypłacie dywidendy za granicę wynosi 30 proc.

Jak tłumaczy nam Monika Dziedzic, partner w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy, szwedzki ustawodawca wprowadził uprzywilejowane opodatkowanie podatkami dochodowymi spółek holdingowych. Szwedzkie spółki holdingowe korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego otrzymywanych dywidend oraz dochodów ze sprzedaży udziałów lub akcji. W przypadku udziałów i akcji nienotowanych na giełdach papierów wartościowych zwolnienie przysługuje bezwarunkowo, z zastrzeżem, że udziały (akcje) nie są kwalifikowane jako aktywa obrotowe (inventory). Jeżeli spółka zależna jest notowana, dla zwolnienia konieczne jest, jak wskazuje Monika Dziedzic, by spółka holdingowa posiadała nie mniej niż 10 proc. praw głosu w spółce zależnej, nieprzerwanie nie krócej niż przez 12 miesięcy (okres 12 miesięcy może upłynąć po dacie otrzymania dywidendy).

Jeżeli szwedzka spółka holdingowa sprzedaje udziały lub akcje w polskiej spółce, to dochód ze sprzedaży nie jest opodatkowany w Polsce. Monika Dziedzic przypomina, że umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania między Polską a Szwecją zawiera tzw. klauzulę nieruchomościową. Na jej podstawie sprzedaż udziałów lub akcji w spółkach, których majątek składa się głównie z majątku nieruchomego, może podlegać opodatkowaniu w kraju położenia nieruchomości.

Monika Dziedzic wyjaśnia, że dywidendy wypłacane przez szwedzką spółkę holdingową nienotowaną na giełdzie nie podlegają opodatkowaniu podatkiem u źródła, jeżeli są wypłacane do zagranicznej spółki opodatkowanej w kraju swojej siedziby, co najmniej 10-15-proc. podatkiem dochodowym. Zwolnienie z podatku u źródła ma również zastosowanie, gdy spółka - odbiorca dywidendy - ma siedzibę w kraju, z którym Szwecja zawarła umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania.

- W przypadku spółek notowanych na giełdzie dla zwolnienia z podatku u źródła wypłacanych dywidend niezbędne jest dodatkowo, by zagraniczny udziałowiec posiadał nie mniej niż 10 proc. praw głosu w szwedzkiej spółce nie krócej niż przez rok - stwierdza Monika Dziedzic.

Dodaje, że dywidendy otrzymywane przez polską spółkę kapitałową (udziałowca spółki holdingowej) będą zwolnione od podatku dochodowego w Polsce, jeżeli polska spółka posiada bezpośrednio nie mniej niż 10 proc. udziału w kapitale szwedzkiej spółki, nieprzerwanie nie krócej niż przez dwa lata. Jeżeli te warunki nie zostaną spełnione, a polska spółka posiada nie mniej niż 25 proc. bezpośredniego udziału w kapitale szwedzkiej spółki wypłacającej dywidendę, podatek pobierany u źródła wyniesie 5 proc. (w niektórych przypadkach będzie ciągle możliwe zwolnienie z tego podatku) i będzie jednocześnie podlegał proporcjonalnemu zaliczeniu na poczet 19-proc. CIT należnego od dywidendy w Polsce.

Szczególnie popularną lokalizacją dla spółek holdingowych do niedawna była Holandia. Jak wskazuje Monika Dziedzic, CIT w Holandii wynosi 20 proc. dla rocznych dochodów do 40 tys. euro, 23 proc. dla dochodów w przedziale 40 tys.-200 tys. euro oraz 25,5 proc. dla dochodów powyżej tego progu.

Jak podkreśla Monika Dziedzic, dywidendy otrzymywane przez holenderskie spółki, oraz i dochody kapitałowe ze zbycia udziałów lub akcji w spółkach zależnych mogą być zwolnione od podatku dochodowego w Holandii. Zwolnienie przysługuje, gdy spółka holenderska posiada nie mniej niż 5 proc. w spółce zależnej, jeżeli posiadanie udziałów w tej spółce nie będzie uznane za inwestycję pasywną oraz sama spółka zależna podlega opodatkowaniu w kraju swojej siedziby podatkiem dochodowym nie niższym niż 10 proc.

Monika Dziedzic tłumaczy, że dochody osiągnięte przez holenderski holding mogą być dystrybuowane do jego udziałowców w formie dywidendy. Dywidendy wypłacane przez holenderską spółkę zależną, co do zasady, podlegają opodatkowaniu 15-proc. podatkiem u źródła w Holandii. Jednak podatek ten nie wystąpi, gdy udziałowcem spółki holenderskiej będzie spółka z innego państwa UE, spełniająca wymagania, o których mowa w dyrektywie Parent-Subsidiary i posiadająca 5-proc. udział w kapitale spółki zależnej (zgodnie z projektowanymi zmianami zwolnienie może w pewnych sytuacjach przysługiwać także, gdy minimum 5-proc. udział nie jest zachowany).

- Oznacza to, że dywidendy wypłacane przez holenderską spółkę zależną do polskiej spółki kapitałowej mogą być zwolnione od podatku u źródła i jednocześnie mogą być zwolnione od CIT w Polsce, przy czym zwolnienie od CIT w Polsce przysługuje, jeżeli polska spółka posiada nie mniej niż 10 proc. udziałów w spółce holenderskiej bezpośrednio i nieprzerwanie nie krócej niż przez dwa lata - wyjaśnia Monika Dziedzic.

Ciekawą lokalizacją są Czechy. Monika Dziedzic stwierdza, że obecnie stawka podatku dochodowego w Czechach wynosi 20 proc., od 2010 roku będzie to 19 proc.

Dywidendy wypłacane bądź otrzymywane przez czeską spółkę holdingową będą zwolnione od podatku - odpowiednio u źródła w przypadku wypłat lub dochodowego w Czechach, w przypadku otrzymania dywidend. Warunkiem dla takiego zwolnienia jest, aby spółki, między którymi dochodzi do wypłaty dywidend, miały formę prawną określoną w dyrektywie Parent-Subsidiary i były podatnikami podatku dochodowego w krajach swojej siedziby, a spółka dominująca posiadała bezpośredni 10-proc. udział w kapitale spółki zależnej nieprzerwanie przez 12 miesięcy. Na tych samych zasadach zwolnione są od podatku w Czechach dywidendy wypłacane między spółkami czeskimi. Monika Dziedzic zauważa, że od 2008 roku w Czechach obowiązuje jeszcze jedno interesujące zwolnienie - dotyczy ono dywidend otrzymywanych przez czeski holding od spółek zależnych z krajów, z którymi Czechy łączy umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania. Poza pochodzeniem dywidendy z kraju traktatowego dla zwolnienia od podatku dochodowego konieczne jest, by spółka zależna miała formę prawną porównywalną z czeską spółką akcyjną, spółką z ograniczoną odpowiedzialnością lub spółdzielnią oraz podlegała w kraju swojej siedziby opodatkowaniu podatkiem dochodowym analogicznym do czeskiego, na poziomie nie niższym niż 12 proc. Dodatkowo minimalny udział w kapitale spółki zależnej to 10 proc. i musi być zachowany przez spółkę dominującą nie krócej niż przez 12 miesięcy.

Jeżeli nie zostaną spełnione warunki zwolnienia z podatku u źródła dywidend wypłacanych do Polski, mogą być one opodatkowane w Czechach podatkiem nieprzekraczającym 5 proc. kwoty dywidend brutto, jeżeli odbiorcą dywidend jest spółka (inna niż spółka osobowa), której udział w kapitale spółki wypłacającej dywidendy wynosi co najmniej 20 proc. We wszystkich pozostałych przypadkach Czechy uprawnione są do poboru 10-proc. podatku u źródła.

Dywidendy otrzymywane od czeskiej spółki zależnej mogą być zwolnione od CIT w Polsce, gdy polska spółka będzie posiadała bezpośrednio nie mniej niż 10 proc. udziału w kapitale spółki zależnej, nieprzerwanie nie krócej niż przez dwa lata.

- Jeżeli zwolnienie nie będzie miało zastosowania, podatek u źródła pobrany w Czechach zostanie zaliczony na poczet podatku dochodowego należnego w Polsce - doprecyzowuje Monika Dziedzic.

Inwestycja ma w rozumieniu prawa holenderskiego charakter pasywny o niskim opodatkowaniu, jeżeli składniki majątku spółki zależnej składają się, bezpośrednio lub pośrednio, w 50 proc. lub więcej z tzw. free portfolio investments (inwestycji niemających uzasadnienia w kontekście działalności spółki holdingowej, np. niektórej działalności finansowej) oraz dochody spółki zależnej są efektywnie opodatkowane podatkiem dochodowym niższym niż 10 proc., specyficznie przeliczanym zgodnie z regulacją holenderską. W praktyce więc dochód zrealizowany na sprzedaży udziałów/akcji w polskiej spółce przez holenderską spółkę holdingową będzie co do zasady zwolniony z opodatkowania w Holandii (przy minimum 5-proc. udziale). Obecnie trwają prace nad zmianą tego zwolnienia w Holandii, m.in. złagodzony ma być wymóg 5-proc. udziału w kapitale podmiotu zależnego, a wymagane obciążenie spółki zależnej 10-proc. podatkiem dochodowym nie będzie specjalnie przeliczane według regulacji holenderskiej.

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl