W Szwecji i Luksemburgu spółki kapitałowe mogą płacić niższe podatki

Szwecja kojarzy się z niekorzystnym systemem podatkowym, a przede wszystkim z wysokimi stawkami podatku dochodowego. Zdaniem Moniki Dziedzic, partnera w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy, w istocie podstawowa stawka CIT, która w Szwecji wynosi od 1 stycznia 2009 r. 26,3 proc., w porównaniu z 19-proc. stawką obowiązującą w Polsce wypada stosunkowo niekorzystnie, mimo że sami Szwedzi uznają tę stawkę za relatywnie niską. Szwedzki system podatkowy zawiera jednak wiele udogodnień, umożliwiających skuteczne obniżenie podstawy opodatkowania CIT.

Podatnikami są osoby prawne mające siedzibę w Szwecji. Nierezydenci podlegają w Szwecji obowiązkowi podatkowemu głównie w zakresie dochodów osiąganych z nieruchomości położonych w Szwecji, jak też działalności prowadzonej w Szwecji przez zakład (stałe miejsce prowadzenia działalności), a także z dywidend i należności licencyjnych.

Spółki z siedzibą w Szwecji (rezydenci podatkowi) podlegają opodatkowaniu od całości uzyskiwanych dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Wszystkie wydatki poniesione w celu uzyskania lub zabezpieczenia przychodów podlegają odliczeniu od podstawy opodatkowania (z uwzględnieniem oczywiście pewnych kategorii wydatków niestanowiących z mocy prawa kosztów uzyskania przychodów). Dla przykładu - tłumaczy Monika Dziedzic - odsetki podlegają, co do zasady, odliczeniu od podstawy opodatkowania, niezależnie od celu, w jakim zostały poniesione i pod warunkiem, że ich wysokość nie odbiega od rynkowej. Co ciekawe, szwedzkie prawo podatkowe nie zawiera restrykcji dotyczących niedostatecznej kapitalizacji. Oznacza to, że odsetki od pożyczki uzyskanej przez szwedzką spółkę od podmiotu powiązanego nie podlegają wyłączeniu z kosztów uzyskania przychodów, np. po przekroczeniu określonego stosunku kapitału zakładowego do łącznego zadłużenia. Pewne ograniczenia dotyczą jednak odsetek od pożyczek udzielanych w grupie spółek na nabycie udziałów (akcji) w ramach tej grupy.

Kolejnym udogodnieniem jest możliwość odliczania strat podatkowych z poprzednich lat od dochodu w kolejnych latach podatkowych. Przy czym, jak zauważa Monika Dziedzic, w odróżnieniu od np. Polski, nie obowiązuje tutaj limit lat, w ciągu których strata może zostać rozliczona.

Szwedzkie prawo podatkowe nie zawiera szczególnych regulacji w odniesieniu do wstecznego odliczenia strat. W związku z tym, zmniejszenie podstawy opodatkowania może zostać osiągnięte przez utworzenie w danym roku specjalnej rezerwy (nie więcej niż 25 proc. zysku przed opodatkowaniem - EBT), podlegającej odliczeniu od podstawy opodatkowania CIT. Rezerwa taka musi zostać rozpoznana jako przychód w ciągu sześciu kolejnych lat podatkowych.

Monika Dziedzic wskazuje, że za szczególnie atrakcyjny należy uznać fakt, że Szwecja nie pobiera podatku u źródła od wypłacanych odsetek, niezależnie od statusu i rezydencji podatkowej ich odbiorcy. Nie podlegają opodatkowaniu podatkiem u źródła także wypłacane ze Szwecji należności licencyjne. Niemniej jednak, w przypadku wypłat dokonywanych na rzecz nierezydentów, szwedzkie prawo podatkowe przyjmuje, że należności licencyjne stanowią dochód z działalności przedsiębiorstwa, pochodzący z położonego w Szwecji zakładu. W związku z tym odbiorca należności licencyjnej podlega w Szwecji opodatkowaniu podstawową stawką podatku dochodowego, od wartości netto należności licencyjnych (tj. po pomniejszeniu o koszty uzyskania przychodów).

Luksemburg, podobnie jak Szwecja, kojarzy się z wysoką kulturą prawną, w tym podatkową, a dodatkowo z rygorystycznie przestrzeganą tajemnicą bankową.

W Luksemburgu stawka podatku dochodowego wynosi 20 proc. dla dochodów nieprzekraczających rocznie 15 tys. euro i 21 proc. dla dochodów powyżej tego progu. Stawka CIT jest dodatkowo powiększana o 4-proc. składkę na fundusz ochrony bezrobotnych. Łączny ciężar opodatkowania podatkami bezpośrednimi jest jeszcze wyższy i uzależniony od miejsca prowadzenia działalności przez podatnika.

Rezydentami podatkowymi Luksemburga są spółki mające prawną siedzibę lub centralną administrację w Luksemburgu. Monika Dziedzic tłumaczy, że rezydenci podlegają co do zasady opodatkowaniu od całości osiąganych przez siebie dochodów, niezależnie od miejsca ich powstawania, a dochody osiągane ze źródeł zagranicznych są, co do zasady, opodatkowane analogicznie jak dochody ze źródeł położonych w Luksemburgu. Z kolei nierezydenci podlegają w Luksemburgu opodatkowaniu od dochodów ze źródeł tam położonych.

Podstawę opodatkowania CIT stanowi zysk wskazany w bilansie, skorygowany odpowiednio dla celów podatkowych (np. podwyższony o wydatki niestanowiące kosztów uzyskania przychodów, do których zaliczane są wynagrodzenia członków zarządu czy określone podatki). Podobnie jak w przypadku Szwecji, podatnicy mają prawo do odliczenia strat od przyszłych dochodów, bez limitu lat, w których straty mogą zostać odliczone. Nie istnieje natomiast możliwość wstecznego rozliczenia strat. Oprócz samego CIT, podatnicy odprowadzają dodatkowo podatek komunalny - MBT (Municipal Business Tax). Jak wyjaśnia Monika Dziedzic, podstawa opodatkowania MBT wynosi 3 proc. dochodu podlegającego opodatkowaniu CIT, a stawka zależna jest od okręgu, w którym prowadzona jest działalność i np. w mieście Luksemburg wynosi 6,75 proc.

Monika Dziedzic podkreśla, że po zebraniu wszystkich wskazywanych obciążeń, łączny ciężar opodatkowania podatkami bezpośrednimi w mieście Luksemburg wynosi obecnie 28,59 proc. Do tego podatnicy obciążeni są podatkiem majątkowym, który pobierany jest w wysokości 0,5 proc. odpowiednio kalkulowanej wartości aktywów netto. Niemniej jednak nie podlegają podatkowi majątkowemu udziały i akcje spółek zależnych, na zasadach analogicznych dla zwolnienia dywindend w ramach zwolnienia partycypacyjnego. Mając na względzie, że Luksemburg jest siedzibą wielu spółek holdingowych, podatek majątkowy może stanowić poważną pozycję w ich budżecie, dlatego potencjalne zwolnienie od tego podatku jest bardzo ważne.

Jak wskazuje Monika Dziedzic, Luksemburg stosunkowo korzystnie wypada też przez pryzmat wysokości pobieranych podatków u źródła, od wypłat dokonywanych na rzecz nierezydentów. W przypadku dywidend podstawowa stawka podatku u źródła wynosi 15 proc. i może być zmniejszona na podstawie odpowiednich umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Odsetki, co do zasady, oraz należności licencyjne nie podlegają opodatkowaniu podatkami u źródła. Dodatkowo, w wyniku implementacji dyrektyw unijnych dotyczących harmonizacji podatków bezpośrednich, Luksemburg wprowadził w swoim systemie podatkowym zwolnienie partycypacyjne dla dywidend i dochodów ze sprzedaży udziałów (akcji). Warunkiem zwolnienia od podatku i MBT dywidendy otrzymywanej przez spółkę luksemburską jest, by posiadała ona nieprzerwanie przez nie krócej niż rok co najmniej 10-proc. udział w kapitale spółki zależnej (lub koszt nabycia tych udziałów wyniósł nie mniej niż 1,2 mln euro). W przypadku dochodów kapitałowych warunki zwolnienia są analogiczne, z tym że koszt nabycia zbywanych udziałów (jeżeli warunek 10-proc. partycypacji nie jest spełniony) wyniósł 6 mln euro. Monika Dziedzic uzupełnia, że na podobnych zasadach zwolnione są od podatku u źródła dywidendy wypłacane przez luksemburską spółkę.

W Szwecji obowiązuje zwolnienie dla dywidend i dochodów kapitałowych. W przypadku akcji nienotowanych na giełdach papierów wartościowych, zwolnienie przysługuje bezwarunkowo, ale wówczas gdy udziały (akcje) nie są kwalifikowane jako aktywa obrotowe. Jeżeli spółka zależna jest notowana, dla zwolnienia konieczne jest, by spółka holdingowa posiadała nie mniej niż 10 proc. praw głosu w spółce zależnej, nieprzerwanie przez okres nie krótszy niż 12 miesięcy (okres 12 miesięcy może upłynąć po dacie otrzymania dywidendy). Podobne zasady dotyczą zwolnienia dochodów ze sprzedaży akcji (udziałów) posiadanych przez szwedzką spółkę.

ewa.matyszewska@infor.pl