Wydatki związane z emisją akcji nie pomniejszą przychodów

W związku z emisją akcji i wejściem na rynek spółka poniosła wydatki na: podatek od czynności cywilnoprawnych związany z podwyższeniem kapitału, usługi doradcze i prawne, opłaty notarialne, opłaty za przyjęcie akcji do depozytu, za wprowadzenie instrumentów finansowych do obrotu w systemie alternatywnym, za wpis do ewidencji papierów wartościowych. Część z nich zawierała VAT. Ponadto, już po wejściu na rynek, spółka ponosi wydatki na usługi doradcze, opłaty roczne za uczestnictwo oraz wynagrodzenie z tytułu pełnienia funkcji animatora emitenta, przy czym usługi doradcze również obarczone są VAT. Czy ponoszone przez firmę wydatki mogą być ujęte w kosztach uzyskania przychodu?

Zasady kwalifikowania wydatków do kosztów uzyskania przychodów określają art. 15 i art. 16 ustawy z 15 lutego 1992 r. o CIT (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 z późn. zm.).

Definicja kosztów uzyskania przychodów zawiera następujące kryteria: wydatek poniesiony jest w celu uzyskania przychodów lub wydatek poniesiony jest w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów oraz poniesiony wydatek nie zalicza się do żadnego z wydatków określonych w zamkniętym katalogu wydatków niestanowiących kosztów uzyskania przychodu określonym w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT.

Kosztami będą zarówno koszty pozostające w bezpośrednim związku z uzyskiwanymi przychodami, jak i pozostające w związku pośrednim, jeżeli zostanie wykazane, że zostały w sposób racjonalny poniesione w celu osiągnięcia przychodów, nawet wówczas gdy z obiektywnych powodów przychód nie zostanie osiągnięty. Zatem do kosztów uzyskania przychodów podatnik ma prawo zaliczyć wszystkie koszty, zarówno te bezpośrednio, jak i pośrednio związane z przychodami, o ile zostały one prawidłowo udokumentowane, z wyjątkiem kosztów ustawowo uznanych za niestanowiące kosztów uzyskania przychodów.

Koszty ponoszone w celu utworzenia lub powiększenia kapitału zakładowego, funduszu udziałowego albo funduszu założycielskiego albo funduszu statutowego w banku państwowym, albo funduszu organizacyjnego ubezpieczyciela, a więc koszty poniesione na utworzenie lub powiększenie źródła przychodów, nie mogą być uznane za koszty podatkowe, chociażby były pośrednio zorientowane na uzyskanie przychodów, gdyż inny jest cel ich poniesienia.

Zatem wydatki bezpośrednio powiązane z przychodem i warunkujące jego wystąpienie w postaci wniesienia podwyższonego kapitału nie mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodów. Skoro przychód otrzymany na powiększenie kapitału zakładowego nie stanowi przychodu dla celów podatkowych, to koszty jego uzyskania nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Natomiast wydatki ogólne spółki, tj. koszty ogólne funkcjonowania osoby prawnej służące zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Koszty ogólne funkcjonowania osoby prawnej stanowią koszty pośrednio związane z prowadzoną działalnością, której efekty podlegają opodatkowaniu.

Wydatki związane z emisją akcji i wejściem na publiczny rynek obrotu papierami wartościowymi, bez których ta operacja nie byłaby możliwa, nie są kosztami uzyskania przychodów. Do tego rodzaju wydatków w analizowanej sprawie należy zaliczyć podatek od czynności cywilnoprawnych związany z podwyższeniem kapitału, opłaty notarialne, opłaty za przyjęcie akcji do depozytu, opłaty za wprowadzenie instrumentów finansowych do obrotu w systemie alternatywnym oraz opłatę za wpis do ewidencji papierów wartościowych.

W odniesieniu natomiast do wydatków na usługi doradcze i prawne wydatki te jako służące ogólnemu funkcjonowaniu spółki stanowią koszty uzyskania przychodów.

Oprac. Ewa Matyszewska

dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z 14 marca 2012 r. (nr ILPB3/423-672/08/12-S/KS).

KOMENTARZ EKSPERTA

@RY1@i02/2012/065/i02.2012.065.07100040b.802.jpg@RY2@

Małgorzata Dankowska, ekspert podatkowy w TPA Horwath

Omawiana interpretacja dotyka głośnej kwestii uznawania za koszty podatkowe wydatków związanych z emisją akcji i wpasowuje się w istniejącą linię interpretacyjną organów podatkowych oraz odpowiada wnioskom uchwały NSA (sygn. akt II FPS 6/10). Wydatki związane z emisją akcji zostały podzielone na część bezpośrednio warunkującą nabycie (PCC, opłaty notarialne itp.) oraz wydatki związane z ogólnym funkcjonowaniem firmy (głównie koszty usług doradczych). Pierwsza grupa nie podlega odliczeniu, natomiast druga stanowi koszty uzyskania przychodów. Warto pamiętać, że na zasadzie analogii koszty usług doradczych związanych z podwyższaniem kapitału zakładowego w spółkach z o.o. również mogą stanowić koszty podatkowe. Podobne założenia przyjmuje się w przypadku nabywania udziałów w spółkach i wydatków na usługi doradcze związane z tym nabyciem (głównie analizy due diligence). Doradztwo due diligence ma bowiem na celu wsparcie decyzji co do ewentualnego nabycia udziałów w danym podmiocie, nie warunkuje jednak bezpośrednio ich nabycia.