Czy zobowiązanie wspólnika wygasa, gdy podatek wpłaca spółka

@RY1@i02/2009/255/i02.2009.255.183.003d.001.jpg@RY2@

Andrzej Dębiec, partner, kancelaria Lovells

partner, kancelaria Lovells

W dyskusji i orzecznictwie na temat skutków zapłaty podatku przez osobę trzecią z jednej strony podkreśla się osobisty charakter obowiązku podatkowego, a co za tym idzie, brak skuteczności umów cywilnoprawnych dotyczących przeniesienia tego obowiązku. Z drugiej strony wskazuje się, że ani wykładnia literalna, ani celowościowa nie sprzeciwia się możliwości zapłaty podatku przez osobę trzecią.

Istotny w tym kontekście jest wyrok NSA z 22 sierpnia 2008 r. (sygn. akt II FSK 981/08), w którym sąd uznał, że zobowiązanie podatkowe wspólnika spółki komandytowej nie wygasa w przypadku dokonania wpłaty podatku przez spółkę w jego imieniu, jeżeli nie przekazał on spółce środków, z których pochodzi wpłata. Zdaniem NSA podatek może zostać wpłacony przez posłańca podatnika, jednak miałoby to miejsce jedynie w sytuacji faktycznej wpłaty środków pieniężnych w kasie urzędu skarbowego, np. przez pracownika podatnika. Za takiego posłańca nie może natomiast zostać uznana spółka komandytowa dokonująca przelewu środków pieniężnych z jej rachunku bankowego jako zaliczki na podatek dochodowy wspólnika, bez uprzedniego powierzenia jej tych środków.

Sąd podkreślił, że rachunku bankowego spółki komandytowej nie można utożsamiać z rachunkiem jej wspólników, ponieważ jest ona odrębną od wspólników jednostką organizacyjną i może posiadać odrębne prawa majątkowe. Uznanie, że spółka działała jako posłaniec, byłoby możliwe jedynie przy braku jakichkolwiek wątpliwości, że środki zostały przekazane jej przez podatnika.

Wyrok ten ma istotne znaczenie dla podatników, którzy mogą nie zdawać sobie sprawy z faktu, że ich zobowiązanie podatkowe nie wygasło. Wiąże się to z powstaniem zaległości podatkowej, od której naliczone zostaną odsetki za zwłokę.

Not. MGM