Poradnia podatkowa

Zgodnie z art. 7 ust. 4 pkt 2 ustawy o VAT, jeśli wartość jednostkowa wydawanego towaru nie przekracza 10 zł, jego wydanie nie podlega opodatkowaniu niezależnie od tego, komu zostały wydane towary. Z kolei przekazanie jednej osobie towarów o łącznej wartości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 100 zł, nie podlega VAT, jeżeli podatnik prowadzi ewidencję pozwalającą na ustalenie tożsamości obdarowanych. W obu wypadkach mamy do czynienia z prezentami małej wartości.

W opisanej sytuacji jednostkowa wartość prezentów nie będzie przekraczać 10 zł. Biorąc to pod uwagę, trzeba uznać, że bez względu na ilość przekazywanych jednej osobie towarów nieodpłatne ich wydanie nie będzie podlegać opodatkowaniu VAT. Wynika to z tego, że przekazywanie jednorazowo jednej osobie kilku towarów o wartości jednostkowej każdego pojedynczego towaru poniżej 10 zł traktowane jest jako przekazywanie każdego z towarów jako odrębnego prezentu o małej wartości. Potwierdzają to organy podatkowe w wydawanych interpretacjach.

Jednak jeśli spółka przekazywałaby prezenty, których jednostkowa wartość jest wyższa niż 10 zł, przy czym łączna ich wartość nie przekroczy 100 zł, to takie przekazanie także nie byłoby opodatkowane VAT, pod warunkiem jednak prowadzenia dodatkowej ewidencji osób obdarowanych.

Podstawa prawna

Art. 7 ust. 4 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.).

Przychodami z działalności gospodarczej są m.in. dotacje, subwencje, dopłaty i inne nieodpłatne świadczenia otrzymane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków (z wyjątkiem sytuacji, gdy przychody te są związane z otrzymaniem, zakupem albo wytworzeniem we własnym zakresie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych).

Pracodawcom, którzy zawarli z młodocianymi pracownikami umowę o pracę w celu przygotowania zawodowego, po spełnieniu określonych warunków przysługuje dofinansowanie kosztów kształcenia, na podstawie art. 70b ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.). Dofinansowanie przyznaje decyzją wójt (burmistrz lub prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce zamieszkania młodocianego pracownika, przy czym od 2009 r. jest ono finansowane ze środków Funduszu Pracy. Dofinansowanie przyznane na podstawie wskazanego przepisu objęte jest art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o PIT, a zatem stanowi przychód z działalności gospodarczej. Jednocześnie do dofinansowania kosztów kształcenia młodocianych pracowników nie ma obecnie zastosowania zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy o PIT (zwolnienie obejmuje wyłącznie dotacje, w rozumieniu ustawy o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego).

Trzeba jednak wskazać, że podatnicy prowadzący działalność opodatkowaną w formie karty podatkowej nie muszą wykazywać rzeczywistych przychodów z prowadzonej działalności. Podatek płacony jest w wysokości określonej w decyzji naczelnika urzędu skarbowego, a stawki karty uwzględniają wszelkiego rodzaju przychody zaliczane do kategorii przychodów z działalności gospodarczej określonych w przepisach podatkowych, np. uwzględniają podatek należny od przychodów uzyskanych z dotacji bądź innych dofinansowań otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Oznacza to, że w opisanej sytuacji otrzymane dofinansowanie jest przychodem z działalności gospodarczej opodatkowanej w formie karty podatkowej zgodnie z wybraną przez podatnika formą opodatkowania. Przychód ten nie stanowi dodatkowego dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych innego niż opodatkowany zgodnie ze stawką karty podatkowej. Dofinansowanie to nie powoduje więc żadnych skutków podatkowych w postaci opodatkowania otrzymanych środków na zasadach ogólnych przewidzianych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Podstawa prawna

Art. 14 ust. 2 pkt 2, art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.).

Przepisy ustawy o VAT wymagają poinformowania urzędu skarbowego o nabyciu węwnątrzwspólnotowym samochodu na formularzu VAT-23. Do wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów (WNT) dochodzi, jeśli spełnione są warunki wynikające z ustawy o VAT. Przede wszystkim nabycie i przywóz towaru z innego państwa członkowskiego są dokonywane w celu rozporządzania tym towarem jak właściciel, zagraniczny sprzedawca i polski kupujący są podatnikami VAT, a nabywane towary mają służyć działalności gospodarczej nabywcy. Ponadto jako wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów traktowane jest zawsze sprowadzenie z innego kraju członkowskiego nowego środka transportu. Z takim przypadkiem mamy do czynienia w opisanej sytuacji.

Jeżeli samochód został nabyty w ramach transakcji wewnątrzwspólnotowej, podatnik ma obowiązek rozliczyć w Polsce VAT. Podatnicy zobowiązani są, bez wezwania organu podatkowego, obliczyć i wpłacić VAT tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu w terminie 14 dni od daty powstania obowiązku podatkowego. Jednocześnie w tym samym terminie składają VAT-23, czyli opisaną już informację o wewnątrzwspólnotowym nabyciu środków transportu. Na tej podstawie podatnik otrzyma zaświadczenie VAT-25 o uiszczeniu VAT z tytułu przywozu środka transportu z innego państwa członkowskiego, które będzie wymagane przy rejestracji auta.

Zasadą jest, że przy wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów obowiązek podatkowy powstaje 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towaru będącego przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia. Jeśli przed upływem tego terminu sprzedawca wystawił fakturę, wówczas obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej wystawienia. W praktyce więc obowiązek podatkowy będzie powstawał u nabywcy w dniu wystawienia faktury. Zasady te będą miały zastosowanie w przypadku nabycia samochodów używanych.

Z kolei w przypadku wewnątrzwspólnotowego nabycia nowego środka transportu obowiązek podatkowy powstaje z chwilą otrzymania pojazdu przez nabywcę, nie później jednak niż w dniu wystawienia faktury przez dostawcę. Zatem jeśli sprzedawca wystawił fakturę jeszcze przed przekazaniem pojazdu nabywcy, to momentem powstania obowiązku podatkowego będzie dzień wystawienia faktury. Jeśli zaś pojazd został najpierw wydany nabywcy, a dopiero po jakimś czasie dostawca wystawił fakturę, to dniem powstania obowiązku podatkowego będzie dzień przekazania pojazdu nabywcy.

Rozliczenia VAT trzeba dokonać na odpowiedniej deklaracji podatkowej, której rodzaj zależy od statusu nabywcy. Czynni podatnicy VAT, w zależności od systemu rozliczeń (miesięczne lub kwartalne), wykazują podatek we właściwej dla nich deklaracji tj.: VAT-7, VAT-7K, VAT-7D lub VAT-8.

Podstawa prawna

Art. 9, art. 105 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 z późn. zm.).

Podatnik, który uchylając się od opodatkowania, nie ujawnia właściwemu organowi przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub nie składa deklaracji, przez co naraża podatek na uszczuplenie, podlega karom za przestępstwo skarbowe - czyli grzywnie do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności, albo obu tym karom łącznie. Jeśli czyn jest małej wartości - czyli uszczuplenie podatku nie przekracza 300 tys. zł - podatnikowi grozi jedynie grzywna.

Kara grzywny za przestępstwo skarbowe wymierzana jest w stawkach dziennych. Stawka dzienna nie może być niższa od 1/30 części minimalnego wynagrodzenia ani też przekraczać jej czterystukrotności, przy czym najniższa liczba stawek wynosi 10, najwyższa zaś - 720. W tym roku kara grzywny za przestępstwo skarbowe nie może wynosić mniej niż 500 zł i więcej niż 14 400 000 zł.

Jeśli jednak kwota podatku narażonego na uszczuplenie nie przekracza ustawowego progu (w tym roku jest to 7,5 tys. zł), podatnik będzie odpowiadał za wykroczenie skarbowe. W tym roku granice kar za wykroczenie to od 150 zł do 30 tys. zł, przy czym urząd skarbowy może wymierzyć podatnikowi mandat karny w maksymalnej wysokości 3 tys. zł.

Przedsiębiorca może jednak uniknąć odpowiedzialności karnej skarbowej, jeśli złoży czynny żal, czyli poinformuje organ podatkowy o popełnieniu czynu zabronionego i wpłaci w wyznaczonym przez organ terminie wymagane należności.

Podstawa prawna

Art. 54 ustawy z 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 111, poz. 765 z późn. zm.).

Magdalena Majkowska