Magazyn

Nie lubię hummerów. I nie znoszę SUV-ów. Po prostu nie przepadam za autami, które gabarytami przypominają czołgi. Lubię za to rowery. Ale nie chodzi w tym tekście o moje sympatie czy antypatie, lecz o stan polskiego społeczeństwa oraz kultury. Pretekstem do jego napisania stały się badania, które przeprowadzono na zlecenie „Gazety Wyborczej”. Okazało się, że większość mieszkańców miast życzy sobie ograniczenia w nich ruchu samochodowego oraz bardzo życzliwie odnosi się do budowy ścieżek rowerowych.

 Pamiętam, jak prawie 20 lat temu Toyota wprowadzała na rynek pierwszą na świecie seryjną hybrydę – priusa. Prezes koncernu z pełną powagą oświadczył wtedy publicznie, że przyszłość motoryzacji należy do tego typu samochodów. Śmiechom nie było końca. Wyglądem auto przypominało obuch młotka, jego wnętrze było równie urodziwe co plastikowa butelka, a osiągi zbliżone do śpiącego leniwca. Z priusa szydzili wszyscy: kierowcy, eksperci, inne koncerny. – Japończycy to idioci. To się nie ma prawa udać – powiedzieli głośno Niemcy i wrócili do udoskonalania diesli.

Ten nasz najgłębszy państwowy lęk – że pewnego dnia znielubią nas Stany Zjednoczone – w tym tygodniu wypełzł z nieświadomości narodowej, gdzie zwykle cicho sobie przebywa, i pokazał swój brzydki, kosmaty i nagle bardzo realny łeb.

 Jesteśmy – nie ukrywam – bardzo zasmuceni, zaskoczeni i zdziwieni, że nasza walka o prawdę, o godność Polaków jest tak interpretowana i odbierana przez opozycję, ale również środowiska, z którymi chcemy bardzo ściśle współpracować. Rozmawialiśmy na temat tej niewątpliwie zaskakującej nas sytuacji” – mówił po spotkaniu kierownictwa PiS marszałek Senatu Stanisław Karczewski.

Zna to każdy miłośnik seriali kryminalnych: policjanci prowadzą śledztwo w sprawie zabójstwa, ale brakuje im poszlak. Nagle okazuje się, że w pobliżu miejsca zbrodni była zamontowana uliczna kamera, która zarejestrowała zdarzenie, lecz obraz jest nieostry. Z pomocą rusza technologia: pochyleni nad komputerowym monitorem śledczy mówią do technika kilka razy „powiększ, wyostrz” i – voila! – naszym oczom ukazuje się wyraźna twarz zabójcy.

Miło jest popatrzeć, jak zadowolony z siebie i narcystyczny POPiS-owy duopol opinii publicznej zaczyna się kruszyć. Jeszcze nie jest to wyrwa, lecz na pewno kolejny kamyk wyjęty z tego muru, który zasłania nam słońce i blokuje dostęp świeżego powietrza.

Kiedy pierwszy raz trafiłem na świeżutkie badanie Yanna Algana, Siergieja Guriewa, Eliasa Papaioannou i Ewgenii Passari „The European trust crisis and the rise of populism” (Europejski kryzys zaufania a wzrost populizmu), to aż się żachnąłem. Banał, truizm, oczywistość. Jednak zaraz potem zacząłem sobie przypominać, jakie to wymyślne konstrukcje myślowe pojawiały się ostatnio jako próba wyjaśnienia, co się dzieje w europejskiej polityce. A to wszystko jest przecież tak proste.

Prezydent Emmanuel Macron, wzorem twórcy V Republiki, marzy, by Francja odzyskała pozycję mocarstwa dzięki wsparciu Niemiec. Jednak Berlin nie zwykł serwować darmowych obiadów nawet przyjaciołom.

Kto ma biuro, ten chce oszałamiającego efektu. Tymczasem ostatnie badania pokazują, że w przestrzeni, w której pracujemy, nie powinno chodzić tylko o silenie się na oryginalność.