Nadużycia policji bez właściwej reakcji

Kilka dni temu w mediach pojawiły się informacje o śmiertelnym skutku „prewencyjnych” działań policji w stosunku do znajdującego się pod wpływem alkoholu obywatela Ukrainy. Choć zdarzenie miało miejsce prawie dwa lata temu, ujawniono je publicznie dopiero teraz. Równolegle uderzyła opinię publiczną informacja o skandalicznych zaniechaniach policji i prokuratury w sprawie wypadku, w którym zginęła cała rodzina. Uwikłany w rozmaite relacje ze sferą rządzącą sprawca miał czas, by zbiec za granicę. Niepokoi też nierozliczona sprawa strzału z granatnika przez komendanta głównego policji. Alarmujące są doniesienia o nadużyciach ze strony policjantów w zakresie ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego. Kilka ujawnionych przypadków śmierci w związku z interwencjami policji, szerokie stosowanie nieadekwatnego przymusu bezpośredniego, w tym wobec osób mających immunitet parlamentarny, zmuszanie kobiet do rozbierania się na posterunku, brutalność w toku czynności „prewencyjnych” podczas publicznych zgromadzeń i protestów – to wszystko tworzy ciąg zdarzeń skłaniający do refleksji.

Działania policji zbyt często są brutalne, pozbawione podstaw, uwikłane w polityczne oczekiwania, nieproporcjonalne do okoliczności, dalekie od wymogów wynikających z regulacji prawnych, w tym od precyzyjnych zasad i przesłanek stosowania tzw. przymusu bezpośredniego. Organy służb mundurowych należą do tej sfery państwa, która ma gwarantować bezpieczeństwo obywateli, zachowanie porządku publicznego oraz sprawne działania w zakresie wykrywania przestępstw, gromadzenia dowodów i wspierania organów prokuratury i sądów w wymierzaniu sprawiedliwości. Policja i inne służby są wyposażone w wiele instrumentów i narzędzi umożliwiających wykonywanie określonych przez przepisy prawa obowiązków. Z uwagi na możliwości stosowania przymusu bezpośredniego i używania broni palnej oraz szczególną prawną ochronę w związku z wykonywaniem czynności służbowych te organy są w szczególny sposób zobowiązane do przestrzegania wiążącej wszystkie władze publiczne konstytucyjnej zasady działania na podstawie i w granicach prawa.