Akademikowi nie należy się świadczenie kompensacyjne dla nauczyciela

Aby uzyskać nauczycielskie świadczenie kompensacyjne, należy niezwłocznie złożyć wniosek po zakończeniu zatrudnienia jako nauczyciel. Tak orzekł Sąd Najwyższy.

Dorota W. była nauczycielką zatrudnioną w niepublicznym gimnazjum, jednocześnie pracowała jako wykładowca na uczelni pedagogicznej. W czerwcu 2009 r. rozwiązała stosunek pracy z gimnazjum, ale jeszcze przez dwa kolejne miesiące była zatrudniona w szkole wyższej. Trzy lata później kobieta złożyła do ZUS wniosek o przyznanie nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 22 maja 2009 r. o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych (Dz.U z 2009 r. nr 97, poz. 800) świadczenie to przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie następujące warunki: osiągnęli ustawowy wiek uprawniający do świadczenia (w latach 2009-2014 było to 55 lat), mają okres składkowy i nieskładkowy wynoszący 30 lat (w tym 20 lat wykonywania pracy w szkołach i placówkach oświatowych w wymiarze co najmniej 1/2 etatu) oraz rozwiązali stosunek pracy.

ZUS odmówił przyznania byłej nauczycielce świadczenia kompensacyjnego, wskazując, że nie spełniła ona wszystkich wymaganych ustawą warunków. Wprawdzie miała odpowiednie okresy zatrudnienia i ubezpieczenia (łącznie wynosił on ponad 33 lata i 8 miesięcy oraz przekroczył znacznie 20 lat pracy nauczycielskiej), ale w dacie składania wniosku nie spełniała warunku wieku (urodziła się w 1958 r., a więc w roku 2012 r., gdy składała wniosek, miała niespełna 54 lata), a także po odejściu z gimnazjum była jeszcze zatrudniona jako wykładowca na uczelni. Poza tym starała się - bezskutecznie - o przyznanie jej wcześniejszej emerytury nauczycielskiej, co opóźniło złożenie wniosku o świadczenie kompensacyjne.

Nauczycielka złożyła odwołanie od decyzji ZUS, ale nie zostało ono uwzględnione przez sąd. Ten sam los spotkał jej apelację, a na koniec - skargę kasacyjną, którą Sąd Najwyższy oddalił w całości.

Uzasadniając orzeczenie, SN wskazał, że ustawa o świadczeniach kompensacyjnych nakazuje rozpoznawać łącznie przesłanki nabycia prawa do takich świadczeń.

- Poza osiągnięciem ustawowego wieku, tj. 55 lat, osoba wnioskująca o przyznanie nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego powinna się legitymować w dniu składania wniosku statusem nauczyciela - stwierdziła sędzia Jolanta Frańczak.

Tymczasem Dorota W. rozwiązała nauczycielski stosunek pracy trzy lata przed złożeniem wniosku i w tym czasie była zatrudniona u innych pracodawców niż szkoły i placówki oświatowe wymienione w art. 2 pkt 1 ustawy o świadczeniach kompensacyjnych. Nie będąc już nauczycielem, nie mogła otrzymać świadczenia nauczycielskiego.

Michał Culepa

dgp@infor.pl

ORZECZNICTWO

Wyrok Sądu Najwyższego z 8 września 2015 r., sygn. I UK 468/14.