Dodatkowa emerytura wymaga promocji

Tylko osoby decydujące się na dodatkowe odkładanie na starość mogą liczyć na wyższe wypłaty po zakończeniu aktywności zawodowej. Takie oszczędzanie musi być jednak długofalowe.

W Polsce zaledwie co dwudziesta osoba dodatkowo odkłada na przyszłą emeryturę. To bardzo mało, jeśli się weźmie pod uwagę, że stopa zastąpienia w przypadku normalnej emerytury będzie wynosić około 30 proc. - w praktyce oznacza to, że osoba kończąca aktywność zawodową otrzyma na starość tylko około jednej trzeciej swojej ostatniej pensji. Z tego powodu Rada Programowa 50+ wśród działań na rzecz zwiększenia aktywności osób po 50. roku życia rekomenduje przeprowadzenie kampanii informacyjnej.

- Większość ludzi zdaje sobie sprawę z tego, że oszczędzanie na dodatkową emeryturę jest konieczne. Jednak rzadko godzimy się na to, aby oszczędności wpłacać do wyspecjalizowanych produktów nastawionych na długoterminowe oszczędzanie - tłumaczy Maciej Rogala, niezależny ekspert rynku ubezpieczeń emerytalnych.

Warunki wypłaty

Eksperci nie mają wątpliwości, że powodem generalnej niechęci do dodatkowego oszczędzania wynika z braku wiedzy o dostępnych programach. Zasady odkładania na starość określa ustawa z 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1147). Pomimo upływu 10 lat od startu tego programu nadal niewiele osób wie o tym, że prawo do odkładania środków chociażby na indywidualnym koncie emerytalnym mają nie tylko osoby młode, ale także te, które ukończyły 60. rok życia.

Ustawa o indywidualnych kontach emerytalnych bowiem nie zabrania emerytom i rencistom zakładania i gromadzenia oszczędności emerytalnych na IKE. Jednak takie rozwiązanie jest opłacalne tylko wówczas, jeśli dana osoba po raz pierwszy korzysta z takiej formy gromadzenia środków, a więc wcześniej nie skorzystała ze zwolnienia podatkowego (podatek Belki).

Ponadto należy pamiętać, że IKE pomyślane jest jako konto, na którym gromadzone są środki mające w przyszłości uzupełniać dochody emerytalne. To oznacza, że wypłata tych pieniędzy na preferencyjnych zasadach (bez podatku) jest możliwa dopiero po osiągnięciu przez właściciela rachunku ustawowego wieku lub po zakończeniu aktywności zawodowej.

Specjalne rozwiązania

Ustawodawca wprowadził szczegółowe uregulowania dla starszych pracowników, którzy jeszcze teraz chcą odprowadzać wolne środki do IKE. Pierwsze z nich dotyczy osób urodzonych do 31 grudnia 1945 r. Nabywają one prawo do otrzymania środków, o ile wcześniej przez co najmniej trzy dowolne lata kalendarzowe dokonali wpłat na swoje konto w IKE, ewentualnie wpłacili połowę wartości wpłat na IKE (w 2015 r. pełna kwota to 11 877 zł) nie później niż trzy lata przed dniem złożenia wniosku o wypłatę zgromadzonych pieniędzy.

Oszczędzający urodzeni między 1 stycznia 1946 r. a 31 grudnia 1948 r. - bez względu na płeć - mogą otrzymać środki z IKE dopiero po osiągnięciu wieku 60 lat lub uzyskaniu prawa do wcześniejszej emerytury. Dodatkowo musi być jednak spełniony warunek - zainteresowany dokonał co najmniej czterech wpłat w dowolnych latach kalendarzowych lub nie później niż cztery lata przed dniem złożenia wniosku o wypłatę pieniędzy przekazał na swoje konto co najmniej połowę limitu wskazanego przez ministra pracy.

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl