Urzędnik wyborczy bez składek do ZUS

Stanowisko Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 22 maja 2018 r.

@RY1@i02/2018/104/i02.2018.104.088000700.801.jpg@RY2@

W świetle przepisów art. 2 ustawy z 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej (Dz.U. z 2016 r. poz. 2217) pracownik nabywa prawo do wynagrodzenia rocznego w pełnej wysokości po przepracowaniu u danego pracodawcy całego roku kalendarzowego, zaś w wysokości proporcjonalnej po przepracowaniu co najmniej 6 miesięcy. Ustawa przewiduje także przypadki, w których do nabycia prawa do dodatkowego wynagrodzenia rocznego nie jest wymagane przepracowanie co najmniej 6 miesięcy (art. 2 ust. 3). Powyższy przepis nie wymienia sytuacji powołania na urzędnika wyborczego. Urzędnicy wyborczy powoływani są w trybie art. 191a ustawy z 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz.U. nr 21, poz. 112, ze zm., dalej k.w.). Przepis art. 191e par. 3 stanowi, że pracodawca zobowiązany jest zwolnić urzędnika wyborczego od pracy zawodowej w celu umożliwienia mu wykonywania zadań, o których mowa w par. 1. Państwowa Komisja Wyborcza określi w drodze uchwały m.in. zasady zwolnienia od pracy zawodowej na czas wykonywania obowiązków urzędnika wyborczego, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia sprawnego i prawidłowego przygotowania, przebiegu wyborów oraz funkcjonowania obwodowych komisji wyborczych (art. 191f k.w.).

W świetle powyższego - w opinii MRPiPS - wspomniane zwolnienie należałoby traktować jako celowe zwolnienie od pracy (usprawiedliwioną nieobecność w pracy), wynikające z przepisów innych niż kodeks pracy oraz przepisy wykonawcze do kodeksu pracy (par. 4 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 15 maja 1996 r. w sprawie sposobu usprawiedliwiania nieobecności w pracy oraz udzielania pracownikom zwolnień od pracy - Dz.U. z 2014 r. poz. 1632). Zgodnie z art. 80 k.p. wynagrodzenie przysługuje tylko za pracę wykonaną, a za niewykonywanie pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy przepisy prawa tak stanowią. Przepisy kodeksu wyborczego nie przewidują zachowania prawa do wynagrodzenia w okresie zwolnienia od pracy zawodowej na czas wykonywania obowiązków urzędnika wyborczego.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych od wynagrodzenia komisarzy wyborczych i urzędników wyborczych nie są odprowadzane składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Członkom komisji wyborczych przysługuje natomiast na podstawie przepisów ustawy z 30 października 2002 r. o zaopatrzeniu z tytułu wypadków lub chorób zawodowych powstałych w szczególnych okolicznościach (Dz.U. z 2013 r. poz. 737) zaopatrzenie z tytułu wypadku przy wykonywaniu zadań tych komisji. Należy jednak zauważyć, że k.w. pozostaje poza kompetencją MRPiPS, zatem w kwestii uprawnień do świadczeń pracowniczych osób powołanych na urzędników wyborczych należy zwrócić się do Krajowego Biura Wyborczego. Ponadto, w myśl art. 189 par. 2 k.w., minister właściwy do spraw administracji publicznej, po zasięgnięciu opinii Szefa Krajowego Biura Wyborczego, określi w drodze rozporządzenia, zasady współdziałania terenowych organów administracji rządowej z Krajowym Biurem Wyborczym, dlatego też ewentualne pytania można by kierować do Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji.

Opr. Bożena Ławnicka