Kiedy rozwiązać umowę o zakazie konkurencji

Pracodawca w umowie o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy przyjął na siebie obowiązek wypłacania czytelnikowi odszkodowania przez dwa lata. Jednak już po roku - powołując się na zapisy umowy - zaprzestał wypłaty odszkodowania, z uwagi na to, iż zakaz ten stracił dla niego znaczenie.

- Czy takie postanowienia umowy o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy były ważne - pyta pan Jacek z Warszawy.

Tak. Umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy może zawierać zapisy zwalniające pracodawcę od wypłaty odszkodowania po wystąpieniu przewidzianych w niej okoliczności.

W orzecznictwie przyjmuje się, że umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy jest umową z pogranicza prawa pracy i prawa cywilnego. Z tego względu uważa się, że dopuszczalne jest wprowadzenie do takiej umowy prawa odstąpienia od niej, o ile nie pozostaje to w sprzeczności z zasadami prawa pracy, bądź zastrzeżenie w klauzuli konkurencyjnej warunku rozwiązującego (por. wyrok SN z 2 września 2009 r., II PK 206/08, LEX nr 523529).

Zastrzeżenie dla pracodawcy prawa odstąpienia w umowie o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy, bez określenia terminu wykonania tego prawa, jest nieważne (por. wyrok SN z 8 lutego 2007 r., II PK 159/06, OSNP 2008/7-8/91). Oznaczenie terminu odstąpienia nie musi być jednak wyrażone wprost. Możliwe jest bowiem odesłanie do innego postanowienia umowy. Jeśli umowa daje pracodawcy prawo odstąpienia od niej na tej podstawie, że ustały przyczyny uzasadniające zakaz konkurencji, to taka decyzja nie podlega kontroli sądowej, gdyż zależy od subiektywnego przekonania pracodawcy, ważącego własny interes przy formułowaniu zakazu. Oznacza to, że pracodawca nie musi nawet sporządzać uzasadnienia odstąpienia od umowy, chyba że taki wymóg został zastrzeżony w jej treści.

Rafał Krawczyk

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Art. 89 i art. 395 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.).

Art. 300 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.).