Czy zamiast przywrócenia do pracy może być przyznane odszkodowanie

Pracownik zwolniony przez czytelnika żąda przywrócenia do pracy. Powołuje się na formalne błędy pracodawcy przy dokonywaniu wypowiedzenia. Równocześnie domaga się przyznania mu wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy. Czytelnik dowiedział się jednak, że pracownikowi chodzi w rzeczywistości tylko o drugie z tych roszczeń, gdyż po przywróceniu i tak zamierza złożyć wypowiedzenie oraz podjąć inną pracę.

- Czy w tej sytuacji sąd może nie uwzględnić żądania pracownika przywrócenia do pracy - pyta pan Tomasz z Wałbrzycha.

Tak. Sąd może przyznać odszkodowanie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się bowiem, że jeżeli jedynym celem zgłoszenia roszczenia o przywrócenie do pracy jest uzyskanie wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy i pracownik kieruje się wyłącznie tak rozumianym interesem finansowym, a nie potrzebą odzyskania pracy, istnieje podstawa dla oceny jego żądania jako sprzecznego ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa (art. 8 k.p.). Może to uzasadniać orzeczenie o odszkodowaniu w miejsce przywrócenia do pracy (por. wyrok SN z 12 maja 2010 r., I PK 10/10, LEX 602199).

Co do zasady żądanie wynagrodzenia za okres pozostawania bez pracy pozostaje roszczeniem wtórnym względem samego przywrócenia do pracy i nie może stanowić jedynego celu pracownika. Jeśli zatem w konkretnym przypadku pracodawcy uda się dowieść, że celem pracownika nie jest odzyskanie pracy, ale uzyskanie wynagrodzenia, sąd będzie mógł nie uwzględnić żądania pracownika.

Taka sytuacja będzie zachodziła najczęściej wtedy, gdy pracownik - pomimo domagania się przywrócenia do pracy - podjął już nowe zatrudnienie, z którego nie ma zamiaru zrezygnować, bądź po uzyskaniu korzystnego dla siebie wyroku w sprawie o przywrócenie do pracy chce zwolnić się z niej i podjąć inne zatrudnienie.

Rafał Krawczyk

sędzia Sądu Okręgowego w Toruniu

Art. 8, art. 45 par. 2 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r., nr 21, poz. 94 z późn. zm.).