Na jakich zasadach udzielić odpoczynku oddelegowanemu na budowę do Niemiec

Odpowiedź na tak postawione pytania nie jest jednoznaczna, gdyż pracownik delegowany podlega przepisom dotyczącym prawa pracy obowiązującym zarówno w jednym, jak i drugim kraju, czyli polskiej ustawie z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.) i przepisom obowiązującym na terenie Niemiec (Bundesurlaubsgesetz - niemiecka ustawa o urlopach). W praktyce więc należy stosować wobec pracownika przepisy tego kraju, które są dla niego korzystniejsze.

Tak wynika z dyrektywy 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 16 grudnia 1996 r. dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (Dz.Urz.WE.L. 97 z 21.01.1997, s. 1 - dalej dyrektywa). Dla jej celów określenie "pracownik delegowany" oznacza zatrudnionego, który przez ograniczony okres wykonuje swoją pracę na terytorium innego państwa członkowskiego niż państwo, w którym zwyczajowo pracuje. Ponadto przyjmuje się definicję pracownika, którą stosuje się w prawie państwa członkowskiego, na terytorium którego jest on delegowany.

Niezależnie od postanowień umowy o pracę (polskiej) pracodawca będzie musiał zagwarantować zatrudnionemu minimalne standardy wynikające z prawa pracy obowiązującego na terenie Niemiec - w tym przypadku, w zakresie wymiaru urlopu wypoczynkowego. Pracownik oddelegowany nie może być bowiem traktowany mniej korzystnie w zakresie warunków pracy niż zatrudnieni przez tego samego pracodawcę przyjmującego na takim samym lub podobnym stanowisku pracy, o ile okażą się korzystniejsze niż te w kraju macierzystym. Dyrektywa zapewnia oddelegowanym na terytorium państw Wspólnoty takie same warunki jak pracownikom miejscowym m.in. w zakresie: minimalnego wymiaru płatnych urlopów rocznych, czy minimalnych stawek płacy, wraz ze stawką za nadgodziny.

Niemiecka ustawa o urlopie gwarantuje co najmniej 24 dni płatnego urlopu wypoczynkowego. Prawo do pełnego urlopu pracownik nabywa po 6 miesiącach pracy. Wcześniej za każdy przepracowany miesiąc pracownik nabywa prawo do 1/12 rocznego wymiaru urlopu wypoczynkowego.

W przedstawionym pytaniu istotne jest to, że branża, w jakiej działa pracownik, to branża budowlana. Powoduje to, że z mocy niemieckiego prawa będzie on objęty dodatkowo tzw. układem zbiorowym pracy, który zapewnia korzystniejsze warunki pracy od tych podstawowych. Może to spowodować, że wymiar urlopu takiego pracownika wyniesie nawet 30 dni. Dla oddelegowanego prawo do odpoczynku oblicza się biorąc za podstawę długość okresu, na jaki został wysłany, czyli w tym przypadku okres 2-letni.

Odnosząc się jeszcze do kwestii wyboru, czy oddelegować pracownika, czy wysłać go w podróż służbową, to wskazać należy, że oddelegowanie różni się tym od podróży służbowej, że w trakcie podróży wykonuje on na polecenie pracodawcy obowiązki poza miejscowością, w której znajduje się siedziba zakładu pracy lub poza stałym miejscem świadczenia pracy, co ma charakter incydentalny. Natomiast przy oddelegowaniu wykonuje on obowiązki w miejscu określonym w umowie o pracę i nie przysługują mu diety z tytułu podróży służbowej.

W podanym przypadku, przy założeniu podróży służbowej, nie miałyby zastosowania przepisy niemieckiej ustawy o urlopie wypoczynkowym, gdyż w umowie o pracę jest wyraźnie wskazane, że pracownik może mieć miejsce pracy na terenie jednego z krajów UE - co kwalifikuje go jako tzw. pracownika delegowanego. Skoro istnieją powyższe zapisy w umowie o pracę, to polski pracownik, posiadając status delegowanego, nie będącego w podróży służbowej, objęty będzie jednak uregulowaniami zawartymi w niemieckiej ustawie o urlopach (Bundesurlaubsgesetz). Za oddelegowaniem przemawia również okoliczność, że praca wykonywana na terenie Niemiec będzie miała charakter stały, a nie incydentalny.

@RY1@i02/2013/076/i02.2013.076.21700030a.802.jpg@RY2@

Marcin Nagórek, specjalista z zakresu prawa pracy

Marcin Nagórek

specjalista z zakresu prawa pracy

Podstawa prawna

Dyrektywa 96/71/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 16 grudnia 1996 r. dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (Dz.Urz. WE L 018 z 21.01.1997 r.).

Federalna ustawa o urlopie wypoczynkowym (z niem. BUrlG - Mindesturlaubsgesetz für Arbeitnehmer-Bundesurlaubsgesetz z 8 stycznia 1963 r.).