Czy pracownik musi się zgodzić na przekazanie swoich danych podmiotom trzecim

Jeśli pracodawca dopełnił wszelkich procedur związanych z przetwarzaniem danych osobowych pracownika przez podmioty, którym te dane są przez niego udostępniane, to odmowa pracownika wyrażenia zgody na poddanie się takiemu testowi będzie nieuzasadniona.

O ile stosowne przepisy przewidują odmowę wykonania polecenia pracodawcy będącego jednostką samorządową, o tyle ani kodeks pracy dalej: k.p.), ani inne przepisy powszechnie obowiązujące prawa pracy, nie przewidują tego rodzaju ochrony pracowników firm prywatnych. Sytuacja u pracodawcy prywatnego jest bardziej złożona.

Artykuł 100 k.p. wymaga jedynie, by polecenie dotyczyło pracy oraz nie było sprzeczne z przepisami prawa lub z umową o pracę. Obowiązek wykonywania poleceń służbowych - czyli zleconych pracownikowi konkretnych obowiązków lub czynności do wykonania - jest jednym z jego podstawowych powinności. Nieusprawiedliwiona odmowa wykonania polecenia jest uznawana za ciężkie naruszenie tych obowiązków. Podkreślić trzeba, że jedynie bezzasadna odmowa może być uznana za naruszenie obowiązków pracowniczych oraz przyczynę wypowiedzenia umowy o pracę.

W konsekwencji opisane zachowanie pracownika może skutkować w najgorszym przypadku rozwiązaniem przez pracodawcę umowy z powodu odmowy wykonania polecenia. Według Sądu Najwyższego (wyrok z 12 czerwca 1997 r., sygn. akt I PKN 211/97, OSNP 1998/11/323) bezprawna i świadoma odmowa wykonania polecenia, zagrażająca istotnym interesom pracodawcy, uzasadnia rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika (art. 52 par. 1 pkt 1 k.p.). Wówczas jeśli pracownik złoży odwołanie, dopiero sąd oceni zgodność z prawem wydanego polecenia. Jeżeli jednak odmowa wykonania polecenia pracodawcy była uzasadniona, pracownik nie naruszyłby swoich obowiązków.

Dla oceny, czy działania pracodawcy są legalne, wskazane jest - jeszcze przed podjęciem decyzji o odmowie udostępnienia danych w następstwie uczestniczenia we wspomnianym teście - poprosić pracodawcę o wykazanie podjętych czynności legalizujących taką praktykę. Okolicznością taką jest m.in. przekazanie przez pracodawcę realizacji takiego zadania wyspecjalizowanej firmie zewnętrznej. W takiej sytuacji pracodawca nadal pozostaje administratorem danych osobowych pracownika, co nie zwalnia go z odpowiedzialności ochrony tych danych. Jest przy tym zobowiązany zawrzeć z takim podmiotem pisemną umowę powierzenia przetwarzania danych, w której zawiera zakres i cel przetwarzania danych, a także prawa i obowiązki zarówno administratora danych, jak i podmiotu, któremu powierzono przetwarzanie danych. Przy czym firma, której powierzone będą takie dane, może je wykorzystywać wyłącznie w zakresie i celu przewidzianym w umowie. Niezależnie od powyższego, podmiot zewnętrzny powinien wydać specjalne upoważnienia imienne dla swoich pracowników do przetwarzania ich danych osobowych.

Mimo powierzenia przetwarzania danych osobowych pracownika innemu podmiotowi, na pracodawcy (administratorze danych) spoczywa odpowiedzialność za ich przetwarzanie zgodnie z przepisami. Nie wyłącza to jednak odpowiedzialności tego drugiego podmiotu (przetwarzającego dane) za przetwarzanie danych osobowych niezgodnie z zawartą z pracodawcą umową.

Zatem, o ile pracodawca wypełnił wymogi ustawowe w zakresie udostępniania danych osobowych podmiotowi trzeciemu, o tyle brak zgody pracownika na poddanie się ocenie poprzez test na platformie znajdującej się na serwerze obcego podmiotu, który znajduje się poza polskim terytorium, uznać należy za działanie nieuzasadnione i pozbawione ochrony prawnej.

@RY1@i02/2014/108/i02.2014.108.21700090a.802.jpg@RY2@

Marcin Nagórek specjalista prawa pracy

Marcin Nagórek

specjalista prawa pracy

Podstawa prawna

Art. 31 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (t.j. Dz.U. z 2002 r. nr 101, poz. 926 ze zm.).

Art. 100 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.).