Sygnaliści w Polsce: zgłoszeń przybywa, ale czy przepisy nie są nadużywane?

Do końca pierwszego półrocza do rzecznika praw obywatelskich wpłynęło 986 zgłoszeń od sygnalistów. Spośród nich 321 zakwalifikowano jako zgłoszenia zewnętrzne, czyli spełniające ustawowe kryteria i podlegające rozpatrzeniu. Dla porównania na koniec 2025 r. było to odpowiednio 690 i 223 zgłoszenia. Warto podkreślić, że ich złożenie jest możliwe także bezpośrednio do organów publicznych, co oznacza, że ich ostateczna liczba jest znacznie większa. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów podaje, że od początku obowiązywania przepisów o zgłoszeniach zewnętrznych zarejestrował ich 33, w tym 23 w 2025 r. i 10 w tym roku. O tym, jak w praktyce działa ustawa o ochronie sygnalistów, przekonamy się już wkrótce. RPO pracuje obecnie nad sprawozdaniem w tym zakresie. Niezależnie od tego z danych RPO wynika, że tylko ok. jedna trzecia zgłoszeń spełnia ustawowe kryteria. Pojawia się więc pytanie, czy przepisy ustawy są wykorzystywane zgodnie z ich celem. Dyskusja na ten temat rozgorzała zwłaszcza po tym, jak zwolniony z warszawskiego Szpitala Południowego lekarz poinformował o nieprawidłowościach w placówce. Przy tej okazji pojawiło się pytanie, czy przepisy mogą być nadużywane i wykorzystywane jako element odwetu.