Zwalnianemu kierownikowi można przyznać odprawę

Ustawa z 3 marca 2000 r. o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi (Dz.U. nr 26, poz. 306 z późn. zm.) - tzw. ustawa kominowa - przewiduje, że w przypadku odwołania ze stanowiska lub rozwiązania umowy o pracę albo umowy cywilnoprawnej będącej podstawą zatrudnienia, kierownikom SP ZOZ może być przyznana odprawa (art. 12).

Od zasady tej jest wyjątek. Otóż odprawa nie może być przyznana w przypadku, gdy odwołanie ze stanowiska lub rozwiązanie umowy o pracę albo umowy cywilnoprawnej następuje z powodu naruszenia podstawowych obowiązków ze stosunku zatrudnienia, np. w trybie art. 52 k.p. Taka sytuacja stanowi negatywną przesłankę przyznania odprawy niezależnie od podstawy rozwiązania stosunku pracy lub innego stosunku zatrudnienia osoby kierującej SP ZOZ.

Odprawę może przyznać podmiot zatrudniający. W przypadku SP ZOZ, dla których podmiotem tworzącym jest jednostka samorządu terytorialnego, będzie to organ wykonawczy.

Co istotne, wysokość odprawy nie może przekroczyć trzykrotności wynagrodzenia miesięcznego. Oświadczenie podmiotu zatrudniającego sprzeczne z tą regulacją byłoby nieważne w odniesieniu do tej części, która przewyższa kwotę maksymalną (art. 13). Odprawa może jednak być niższa, np. w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia. Zależy to od stosownych postanowień zawartych w umowie.

Należy jednocześnie podkreślić, iż odprawa nie przysługuje z mocy prawa. Jak wskazał Sąd Najwyższy, przepis art. 12 ustawy kominowej nie stanowi samoistnej podstawy nabycia prawa do odprawy (sygn. III PK 108/04). Ustawa kominowa pozwala jedynie na jej przyznanie.

Odprawa może być przewidziana w umowach o pracę albo w umowach cywilnoprawnych. Kierownicy SP ZOZ, myśląc o swojej przyszłości, powinni zatem mieć to na uwadze już przy nawiązywaniu stosunku pracy albo zawieraniu kontraktu menedżerskiego. Możliwość przyznania odprawy można wprowadzić także w późniejszym aneksie to takiej umowy.

Jeżeli nie określa ona tej kwestii, nie ma przeszkód, aby podmiot zatrudniający przyznał ją już po złożeniu przez stronę oświadczenia powodującego rozwiązanie tej umowy. Precyzyjniej wyjaśnia to Sąd Najwyższy w wyroku z 6 lutego 2007 r., sygn. II PK 187/06.

Prawo do odprawy, jak i jej wysokość nie jest natomiast limitowane w przypadku kierowników niepublicznych ZOZ.

Tomasz Rek

Kancelaria Libertax