Nie można wzywać chorego pracownika na kontrolę do macierzystej firmy

Pracodawca zatrudniający ponad 20 osób ma prawo sprawdzać, co jego pracownik robi na zwolnieniu, ale musi przy tym przestrzegać przepisów. Przekonała się o tym firma Timken z Sosnowca, której PIP wytknęła nieprawidłowe przeprowadzanie kontroli.

Timken wynajął firmę zewnętrzną, która na jego zlecenie sprawdzała wykorzystywanie zwolnień. Wzywała m.in. chorującego, żeby się stawił w siedzibie pracodawcy pod groźbą utraty pracy.

- Pracownik z wynajętej firmy wypytywał ich m.in., co im dolega, czy biorą leki. Zawsze padało pytanie, czy im się dobrze pracuje. Uznaliśmy, że pracodawca łamie prawo i poprosiliśmy o pomoc PIP - wyjaśnia Zbigniew Michałkiewicz, szef NSZZ "Solidarność" w Timken.

Jak informuje Michał Podsiedlik, rzecznik Okręgowego Inspektoratu Pracy w Katowicach, po kontroli w firmie inspekcja wystąpiła do niej o zaprzestanie nieprawidłowego weryfikowania zwolnień.

Reguły sprawdzania chorych pracowników są zawarte w rozporządzeniu ministra pracy i polityki socjalnej z 27 lipca 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu kontroli, prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz formalnej kontroli zaświadczeń lekarskich (Dz.U. nr 65, poz. 743). Wynika z niego, że weryfikacji można dokonywać w miejscu zamieszkania chorującego, jego czasowego pobytu lub zatrudnienia osoby kontrolowanej.

- Celem weryfikacji jest stwierdzenie m.in., czy pracownik na zwolnieniu nie wykonuje innej pracy zarobkowej. Z wykładni celowościowej wynika, że twórcom przepisu chodziło o dodatkowe miejsce zatrudnienia chorującego. Jednak z literalnej interpretacji to nie wynika, więc mogły powstać wątpliwości - wyjaśnia Grzegorz Ruszczyk, radca prawny z Kancelarii Raczkowski i Wspólnicy.

Niepokój pracowników Timkenu wzbudziło też to, że sprawdzali ich zewnętrzni kontrolerzy. - Spotkałem się w swojej praktyce z zamiarami przedsiębiorców, by do kontroli pracowników na chorobowym wykorzystać firmę detektywistyczną. Jeżeli pracodawca prawidłowo udzieli upoważnienia do kontroli, to mogą ją przeprowadzać także osoby spoza firmy - uważa Grzegorz Ruszczyk.

Nadużywanie zwolnień lekarskich

ZUS od stycznia do marca 2014 r. skontrolował prawidłowość wykorzystania zwolnień lekarskich u 41,6 tys. osób. Pozbawił prawa do zasiłku 1,5 tys. z nich. W efekcie spowodowało to cofnięcie zasiłków w łącznej kwocie 1,8 mln zł.

Tomasz Zalewski

 tomasz.zalewski@infor.pl